V KK 424/25 · Sąd Najwyższy

V KK 424/25 POSTANOWIENIE Dnia 23 października 2025 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Adam Roch w sprawie R.K. o przestępstwo z art. 279 § 1 k.k. i inne po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 23 października 2025 r. na posiedzeniu bez udziału stron w trybie art. 535 § 1 i 3 k.p.k. kasacji wniesionej przez obrońcę od wyroku Sądu Okręgowego w Toruniu z dnia 14 marca 2025 r., sygn. akt IX Ka 591/24, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 10 czerwca 2024 r., sygn. akt II K 946/23 na podst. art. 535 § 3 k.p.k. postanowił:

1. oddalić kasację obrońcy jako oczywiście bezzasadną;

2. obciążyć skazanego R.K. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

R.K. został oskarżony o to, że:1.w dniu 21 listopada 2022 roku w T. przy ul. [...] działając wspólnie i w porozumieniu z B.P., po uprzednim wypchnięciu drzwi balkonowych do mieszkania nr […] dostał się do jego wnętrza, skąd dokonał zaboru w celu przywłaszczenia dwóch laptopów, torby do laptopa, komputera stacjonarnego, słuchawek bezprzewodowych, dwóch walizek podróżnych, lodówki turystycznej, robota sprzątającego, dwóch elektrycznych szczoteczek z ładowarką oraz dwóch kurtek zimowych, męskiej kurtki bomberka, zestaw do manicure i pedicure, szaro-czarnej torebki skórzanej, szarej torebki zamszowej, torebki beżowej ze skóry naturalnej, torby podróżnej, spodni męskich B., spodni męskich L., podkładu do twarzy w kremie marki M., pudru w kamieniu M., czarnego etui z próbkami perfum, powodując łączne straty w wysokości 9.710 zł, ma szkodę A.K., przy czym czynu tego dopuścił się w ciągu 5 lat po odbyciu co najmniej 6 miesięcy kary pozbawienia wolności, tj. o czyn z art. 279 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k.;2.w dniu 23 listopada 2022 roku w C. przy ul. […] wbrew przepisom ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii posiadał środki psychotropowe w postaci amfetaminy o wadze 2,157 gram netto, 2C-B o wadze 1,534 gram, MDM o wadze 1,428 gram oraz środka odurzającego w postaci marihuany o wadze 1,534 gram, przy czyn czynu tego dopuścił się w ciągu 5 lat po odbyciu co najmniej 6 miesięcy kary pozbawienia wolności, tj. o czyn z art. 62 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii z dnia 29 lipca 2005 roku w zw. z art. 64 § 1 k.k.Wyrokiem z dnia 10 czerwca 2024 roku, sygn. akt III K 946/23, Sąd Rejonowy w Toruniu:1.oskarżonego R.K. uznał za winnego popełnienia czynu zarzucanego mu w punkcie 1, z tym ustaleniem, że oskarżony dopuścił się go w ciągu 5 lat po odbyciu w okresie od 13.11.2017 r. do 10.07.2018 r. kary 2 lat i 3 miesięcy pozbawienia wolności orzeczonej wyrokiem łącznym Sądu Okręgowego w Toruniu z dnia 30.08.2017 r., sygn. akt II K 66/17, obejmującym wyrok Sądu Okręgowego w Toruniu z dnia 18.06.2012 r., sygn. akt II K 36/10, za czyn z art. 279 § 1 k.k. orzekającym karę 1 roku pozbawienia wolności, tj. występku z art. 279 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. i za to na podstawie art. 279 § 1 k.k. orzekł wobec oskarżonego karę 1 roku i 8 miesięcy pozbawienia wolności,2.oskarżonego R.K. uznał za winnego popełnienia czynu zarzucanego mu w punkcie 2, z tym ustaleniem, że1.oskarżony posiadał amfetaminę o masie 1,58 grama netto, 3-CMC o masie 2,01 grama netto, MDMA o masie 1,25 grama netto i ziele konopi innych niż włókniste o masie 1,37 grama netto,2.zarzucanego czynu dopuścił się w ciągu pięciu lat po odbyciu w okresie od 13.11.2017 r. do 10.07.2018 r. kary 2 lat i 3 miesięcy pozbawienia wolności orzeczonej wyrokiem łącznym Sądu Okręgowego w Toruniu z dnia 30.08.2017 r., II K 66/17, obejmującego wyrok Sądu Okręgowego w Toruniu z dnia 18.06.2012 r., sygn. akt II K 36/10, za czyn z art. 62 ust. 2 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii orzekającym karę 1 roku pozbawienia wolności,tj. występku z art. 62 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 64 § 1 k.k. i za to na podstawie art. 62 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii orzekł wobec oskarżonego karę 6 miesięcy pozbawienia wolności,3.nadto, na mocy art. 85 k.k., art. 86 § 1 i 2 k.k. orzekł wobec oskarżonego R.K. karę łączną 2 lat pozbawienia wolności.Powyższy wyrok został zaskarżony apelacją przez obrońcę, który zarzucił naruszenie:1.art. 5 § 2 k.p.k. poprzez brak rozstrzygnięcia niedających się usunąć wątpliwości na korzyść oskarżonego w zakresie czynu z art. 62 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii;2.art. 7 k.p.k. poprzez dowolną ocenę dowodów: zeznań świadka N.K. oraz wyjaśnień oskarżonego R.K. w części dotyczącej posiadania przez oskarżonego narkotyków, co skutkowało poczynieniem błędnych ustaleń faktycznych co do sprawstwa oskarżonego w zakresie czynu z art. 62 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii;3.art. 366 § 1 k.p.k. poprzez zaniechanie przesłuchania w charakterze świadka M.K. i przeprowadzenia dowodu z jego zeznań na okoliczność do kogo w rzeczywistości należały środki psychotropowe w postaci amfetaminy, 2C-B, MDM oraz środek odurzający w postaci marihuany, podczas gdy powyższe ma bardzo istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia, albowiem zgodnie z zeznaniami N.K. to właśnie do M.K. należały ww.

środki, co skutkowało poczynieniem błędnych ustaleń faktycznych co do sprawstwa oskarżonego w zakresie czynu z art. 62 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii;4.rażącą niewspółmierność kary poprzez nienależyte uwzględnienie przyznania się oskarżonego do winy odnośnie przestępstwa kradzieży z włamaniem i wyjaśnienia przez niego okoliczności tego czynu, a nadanie nadmiernego znaczenia jego społecznej szkodliwości.Sąd Okręgowy w Toruniu wyrokiem z 14 marca 2025 r., sygn. IX Ka 591/24, zaskarżony wyrok utrzymał w mocy.Kasację od powyższego rozstrzygnięcia wniósł obrońca, zarzucając rażące naruszenie przepisów w sposób mający wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia, tj.:1.art. 4 k.p.k. poprzez naruszenie zasady bezstronności organu procesowego polegające na braku rozważeniu okoliczności przemawiających zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść oskarżonego;2.art. 5 § 2 k.p.k. poprzez naruszenie zasady „in dubio pro reo" przez brak rozstrzygnięcia niedających się usunąć wątpliwości na korzyść oskarżonego;3.art. 7 k.p.k. poprzez naruszenie zasad prawidłowego rozumowania, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, przejawiające się w dowolnej ocenie dowodów, zeznań świadka N.K. oraz wyjaśnień oskarżonego R.K. w części dotyczącej posiadania przez oskarżonego narkotyków;4.naruszenie art. 366 § 1 k.p.k. poprzez zaniechanie przesłuchania w charakterze świadka M.K. i przeprowadzenia dowodu z jego zeznań na okoliczność do kogo w rzeczywistości należały środki psychotropowe w postaci amfetaminy, 2C-B, MDM oraz środek odurzający w postaci marihuany, co skutkowało poczynieniem błędnych ustaleń faktycznych co do sprawstwa oskarżonego odnośnie do czynu z art. 62 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii.Nadto obrońca zarzucił rażącą niewspółmierność kary odnośnie do przestępstwa z art. 279 § 1 k.k. poprzez nienależyte uwzględnienie przyznania się oskarżonego do winy, wyjaśnienia przez niego okoliczności tego czynu, a nadanie nadmiernego znaczenia jego społecznej szkodliwości.Podnosząc powyższe zarzuty obrońca wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w Toruniu do ponownego rozpoznania, a przy uznaniu oczywistej niesłuszności skazania co do czynu z art. 62 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii – o uniewinnienie oskarżonego od jego popełnienia.W pisemnej odpowiedzi na kasację prokurator wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej.Sąd Najwyższy zważył co następuje.Kasacja obrońcy okazała się bezzasadna w stopniu oczywistym, co uzasadniało rozpoznanie jej na posiedzeniu w trybie przewidzianym w art. 535 § 1 i 3 k.p.k.Na wstępie przypomnieć należy, że celem postępowania kasacyjnego jest wyeliminowanie z obrotu prawnego orzeczeń dotkniętych poważnymi wadami w postaci bezwzględnych przyczyn odwoławczych lub ewentualnie innych naruszeń prawa, ale o charakterze rażącym, a jednocześnie takich, które mogły mieć istotny wpływ na treść orzeczenia.

Możliwość wniesienia skutecznej kasacji jest więc istotnie ograniczona.W utrwalonym orzecznictwie Sądu Najwyższego jednoznacznie wskazuje się, że kasacja jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, skierowanym co do zasady przeciwko orzeczeniu wydanemu przez sąd II instancji na skutek rozpoznania środka odwoławczego, co expressis verbis wynika z treści art. 519 k.p.k., nie można w niej też podnosić zarzutów typowych dla postępowania apelacyjnego. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy w toku postępowania odwoławczego dojdzie do tzw. „efektu przeniesienia”, czyli zaabsorbowania do orzeczenia sądu ad quem uchybień popełnionych przez sąd pierwszej instancji, wskutek nierozpoznania lub nienależytego rozpoznania środka zaskarżenia.

Wówczas w kasacji winny jednak zostać podniesione i opatrzone pogłębioną argumentacją zarzuty wskazujące na wadliwe procedowanie tego sądu, w następstwie czego doszło do przeniknięcia uchybienia, którego dopuścił się sąd a quo do orzeczenia sądu drugiej instancji (postanowienie SN z dnia 14 stycznia 2021 r., IV KK 438/20, Lex 3106214). Postępowanie kasacyjne nie jest zatem z pewnością postępowaniem, które ponawiać ma kontrolę odwoławczą. W jego toku z założenia nie dokonuje się ponownej kontroli poprawności oceny poszczególnych dowodów, nie weryfikuje zasadności ustaleń faktycznych i nie bada współmierności orzeczonej kary (zob. m. in. postanowienie SN z dnia 21 września 2017 r., IV KK 276/17, Lex 2428223).

Jako środek zaskarżenia o wiele bardziej w stosunku do apelacji sformalizowany, kasacja musi więc spełniać restrykcyjne wymogi w zakresie konstrukcji zarzutów, przy czym nierespektowanie tych wymagań skutkuje bądź niedopuszczalnością tego środka (art. 530 § 2 k.p.k.), bądź w fazie merytorycznej oceny uznaniem jej oczywistej bezzasadności – art. 535 § 3 k.p.k. (por. postanowienie SN z dnia 23 lutego 2022 r., IV KK 437/21, Lex 3403008). Sformułowane przez obrońcę w analizowanej sprawie zarzuty kasacyjne nie sprostały tym rygorom postępowania kasacyjnego.

Zarzuty zawarte w nadzwyczajnym środku zaskarżenia są w istocie wiernym powieleniem argumentacji zawartej w apelacji. Taka konstrukcja kasacji oraz zawarte w jej treści wywody nie pozostawiają wątpliwości, iż skarżący pragnie doprowadzić do ponownej instancyjnej kontroli oceny dowodów i ustaleń faktycznych, dokonanych przez sąd I instancji. Wywód kasacji nie przedstawia żadnej argumentacji mającej na celu wykazanie, że w fazie procedowania lub orzekania przez Sąd Okręgowy w Toruniu doszło do rażącego naruszenia przepisów prawa procesowego wskazanych w złożonym nadzwyczajnym środku zaskarżenia.

Przekonuje o tym tak treść sformułowanych zarzutów, jak i ich uzasadnienie. Niewątpliwie za oczywiście niezasadny należy ocenić zarzut naruszenia art. 4 k.p.k., który jako norma o charakterze ogólnym, nie może sam przez się stanowić podstawy kasacji (postanowienie SN z dnia 26 lipca 2017 r., II KK 239/17, Lex 2342163). Z kolei w zakresie zarzutu naruszenia art. 7 k.p.k. Sąd Najwyższy wielokrotnie wypowiadał się, że postawienie go wyrokowi sądu odwoławczego jest możliwe tylko wówczas, gdy prowadzi on postępowanie dowodowe i czyni na tej podstawie własne ustalenia faktyczne odmienne od tych, które stanowiły podstawę orzeczenia sądu pierwszej instancji lub też nowe ustalenia faktyczne, naruszając przy tym określoną w art. 7 k.p.k. zasadę swobodnej oceny dowodów (zob. postanowienia SN z dni: 5 sierpnia 2003 r., III KK 11/03, Lex 80301; 4 maja 2005 r., II KK 399/04, OSNwSK 2005/1/884; 6 marca 2007 r., IV KK 362/06, OSNwSK 2007/1/567; 17 kwietnia 2019 r., II KK 247/18, Lex 2664726; 14 czerwca 2021 r., IV KK 202/21, Lex 3317153).

Z taką sytuacją nie mamy jednak do czynienia w niniejszej sprawie, albowiem sąd ad quem nie poczynił odmiennych ustaleń faktycznych i zaaprobował ocenę dowodów, a w konsekwencji ustalenia faktyczne, poczynione przez sąd a quo. W takim przypadku, gdy zdaniem skarżącego ocena dowodów nie była prawidłowa i naruszała przepis art. 7 k.p.k., kasacja winna w tym zakresie jednocześnie wskazywać na naruszenie przepisów art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. (zob. m. in. postanowienie SN z dnia 13 czerwca 2007 r., V KK 5/07, Lex 310225; wyrok SN z dnia 12 czerwca 2007 r., IV KK 38/07, Lex 280727).

Tożsame okoliczności odnieść należy do forsowanych w kasacji zarzutów naruszenia art. 5 § 2 k.p.k. i art. 366 § 1 k.p.k. Zarzuty te skierowane zostały wprost pod adresem sądu I instancji. Sąd odwoławczy przepisów tych nie stosował, a zatem nie mógł ich naruszyć, zaś część motywacyjna kasacji nie wskazuje, by skarżący kwestionował w tym kontekście rzetelność kontroli odwoławczej.Wprost natomiast niedopuszczalny był wyeksponowany w kasacji zarzut rażącej niewspółmierności kary, co wprost wynika z art. 523 § 1 zd. drugie k.p.k.

Zawarte w tym przepisie słowo „wyłącznie” należy rozumieć w ten sposób, że nie jest dopuszczalne zaskarżenie kasacją wyroku w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze, jeżeli podnosi się jedynie zarzut jej niewspółmierności. A contrario wolno w kasacji twierdzić, że kara jest niewspółmierna, pod warunkiem jednak, iż zarzuca się rażącą obrazę prawa materialnego lub procesowego, która mogła mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia o karze (por. wyroki SN z dni: 3 listopada 1999 r., IV KKN 206/99, OSNKW 2000/1-2, poz. 15 oraz 28 marca 2007 r., II KK 159/06, Lex 282267).

Z uwagi na fakt, iż autor kasacji zarzuca jedynie rażącą niewspółmierność kary, uznać należy, że ziściła się procesowa blokada z art. 523 § 1 k.p.k., która w aktualnym stanie sprawy skutkować musi uznaniem zarzutu za oczywiście bezzasadny. Nie jest to jednak jedyna okoliczność stawiająca omawiany zarzut w polu oczywistej bezzasadności. Podkreślić bowiem trzeba, że sąd odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie, tym samym nie wymierzał R.K. kary, a zatem nie mógł jej ukształtować w sposób rażąco niewspółmierny.

Omawiany zarzut skarżący skierował wprost wobec orzeczenia sądu I instancji, co także wobec jednoznacznej dyspozycji art. 519 k.p.k. czyniło go oczywiście bezzasadnym.W nadzwyczajnym środku zaskarżenia nie wykazano zatem, aby wyrok sądu odwoławczego dotknięty był nie tylko rażącym, ale jakimkolwiek naruszeniem prawa. Konsekwencją tej konstatacji było oddalenie kasacji jako oczywiście bezzasadnej. W związku zaś z takim rozstrzygnięciem, Sąd Najwyższy – po myśli art. 637a k.p.k. w zw. z art. 636 § 1 k.p.k. – obciążył skazanego R.K. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego. [wb][r.g.] ‎