Legislator Case Law & Legislation
V KK 418/17 AI generated

V KK 418/17 · Sąd Najwyższy

Case Number V KK 418/17
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Outcome postanowienie

Legislator summary

AI generated

Sygn. akt V KK 418/17 POSTANOWIENIE Dnia 17 kwietnia 2018 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Puszkarski w sprawie B.P.‎skazanego z art. 284 § 2 k.k.‎po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.‎w dniu 17 kwietnia 2018 r.‎kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego‎od wyroku Sądu Okręgowego w P.‎z dnia 18 kwietnia 2017 r., sygn. akt XVII Ka […]/17,‎utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego […] w P.‎z dnia 24 lipca 2015 r., sygn. akt VIII K […]/13 postanowił:

Legislator headnote

AI generated

art. 284 § 2 k.k, art. 535 § 3 k.p.k, art. 70 § 1 k.k, art. 72 § 1 pkt 1 k.k, art. 72 § 2 k.k, art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k; V KK 418/17 · Sąd Najwyższy: Zdaniem skarżącego, taki stan rzeczy czynił niedopuszczalnym prowadzenie postępowania, a wniesienie przez oskarżyciela subsydiarnego aktu oskarżenia nie zmieniało faktu, że toczyło się ono przy braku skargi uprawnionego oskarżyciela. Pogląd ten nie jest trafny.Brak skargi uprawnionego oskarżyciela w rozumieniu art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. - na który powołuje się skarżący - wchodzi w grę tylko w toku sądowego stadium procesu i w odniesieniu do osoby, która swoją skargą zainicjowała postępowanie główne, pomimo że nie była do tego uprawniona lub orzeczono o czynie nieobjętym zarzutem aktu oskarżenia.

Keywords

AI generated
forgery proceedings charging of procedural costs lack of prosecutorial standing misleading the judicial authorities procedural defects deficiencies in evidence

Cited Legislation

AI generated
art. 284 § 2 k.k
akt V KK 418/17 POSTANOWIENIE Dnia 17 kwietnia 2018 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Puszkarski w sprawie B.P.‎skazanego z art. 284 § 2 k.k.‎po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art.
art. 535 § 3 k.p.k
284 § 2 k.k.‎po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.‎w dniu 17 kwietnia 2018 r.‎kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego‎od wyroku Sądu Okręgowego w P.‎z dnia 18 kwietnia 2017 r., sygn.
art. 70 § 1 k.k
art. 72 § 1 pkt 1 k.k
Na podstawie art. 72 § 1 pkt 1 k.k.
art. 72 § 2 k.k
Na podstawie art. 72 § 1 pkt 1 k.k.
art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k
284 § 2 k.k.” Domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.Obrońca oskarżanego zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił:„na podstawie art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k.
art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k
art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k.
art. 440 k.p.k
akt XVII Ka […]/15, uchylił zaskarżony wyrok i na podstawie art. 440 k.p.k.

Cited Case Law

AI generated
AI generated
VIII Ka 415/13
A.została oskarżona o to, że w okresie czasu od 28 listopada 2005 roku do 31 stycznia 2010 roku w miejscowości (...)gmina (...)na ulicy (...).
II AKa 210/22
Sygn. akt II AKa 210/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 stycznia 2023 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSA – Izabela Szumniak (sprawozdawca) Sędziowie: SA – Anna Nowakowska SO (del.) – Anna Grodzicka Protokolant: – Katarzyna Wójcik przy udziale Prokuratora Jacka Pergałowskiego i pełnomocnika Prezesa Sądu Okręgowego w Warszawie radcy prawnego Ł. S. po rozpoznaniu w dniu 3 stycznia 2023 r. sprawy z wniosku J. S. P. o odszkodowanie i zadośćuczynienie na skutek apelacji, wniesionych przez pełnomocnika wnioskodawcy, prokuratora i pełnomocnika Prezesa Sądu Okręgowego w Warszawie od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 2 marca 2022 r. sygn. akt XII Ko 75/21 1. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok; 2. kosztami postępowania odwoławczego obciąża Skarb Państwa. UZASADNIENIE UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II AKa 210/22 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 3 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 2 marca 2022 r., sygnatura akt XII Ko 75/21 Podmiot wnoszący apelację ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☒ inny, pełnomocnik wnioskodawcy J. S. P. oraz pełnomocnik Skarbu Państwa 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☒ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☒ co do wysokości zadośćuczynienia oraz nieuwzględnienia wniosku w części dotyczącej odszkodowania 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji. ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☒ art. 438 pkt 1a k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. - obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. - błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. - rażąca niewspółmierności kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy Sąd odwoławczy nie przeprowadzał postępowania dowodowego 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Wskazać oskarżonego. Wskazać fakt. Dowód ze wskazaniem numeru karty, na której znajduje się dowód. ------------------------------------------------------------ ------------------------------- 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Wskazać oskarżonego. Wskazać fakt. Dowód ze wskazaniem numeru karty, na której znajduje się dowód. -------------------------------------------------------- ---------------------------- 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Wskazać fakt Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu. ---------------------------------- -------------------------------------------------------------------------- 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Wskazać fakt Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu. ----------------------------------- -------------------------------------------------------------------------- 3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzuty apelacji pełnomocnika wnioskodawcy -rażącej obrazy przepisów prawa procesowego, która miała wpływ na treść zaskarżonego wyroku, a mianowicie art. 552 § 4 k.p.k. w zw. z art. 361 § 1 i 2 k.c. poprzez bezzasadne ograniczenie przez Sąd I instancji przyznanego wnioskodawcy odszkodowania jedynie do części poniesionej szkody, oraz uznanie, iż w realiach niniejszej sprawy fakt utraty pracy przez J. P. nie miał adekwatnego i bezpośredniego związku z zastosowaniem wobec niego tymczasowego aresztowania i nie pozostaje w związku przyczynowo - skutkowym podczas gdy w wyniku zastosowanego wobec J. P. środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania doszło do powstania szkody w postaci utraty wynagrodzenia przez J. P., co sprawia, że przedmiotowa szkoda powstała w wyniku niesłusznego pozbawienia wolności J. P., albowiem w okresie tymczasowego aresztowania nie był w stanie świadczyć pracy. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny lub niezasadny. W pierwszym rzędzie stwierdzić należy, że dla uwzględnienia roszczenia o zasądzenie odszkodowania szkoda, która powstała w mieniu osoby uprawnionej musi mieć swoje bezpośrednie źródło w niewątpliwie niesłusznym tymczasowym aresztowaniu, nie zaś być skutkiem prowadzonego postępowania czy stosowania innych, nieizolacyjnych środków zapobiegawczych. Słusznie przyjął zatem Sąd I instancji, że pomiędzy tymczasowym aresztowaniem J. P. a utratą przez niego pracy w Kancelarii (...) nie zachodzi adekwatny związek przyczynowy. Tym samym, niezależnie od faktu zaistnienia szkody związanej z rozwiązaniem stosunku pracy oraz jej wysokości, wobec niemożności jej bezpośredniego powiązania na podstawie istniejących dowodów z samym faktem tymczasowego aresztowania Skarb Państwa nie ponosi odpowiedzialności odszkodowawczej w trybie przewidzianym przepisem art. 552 k.p.k. Prawidłowo ustalił Sad meriti, że przez cały okres pobytu w areszcie śledczym, trwający 42 dni wnioskodawca pozostawał w zatrudnieniu, a jego zarobki nie zmniejszyły się. Areszt opuścił w dniu 22 lutego 2018 r. zaś stosunek pracy zakończył się z dniem 28 lutego 2018 r., co spowodowane było niemożnością stawiennictwa w miejscu pracy w L.. Niemożność udania się do L. i świadczenia pracy nie była jednak związana ze stosowaniem tymczasowego aresztowania, które zostało już uchylone, lecz była bezpośrednim skutkiem prowadzonego postępowania ekstradycyjnego i zastosowania środka zapobiegawczego o charakterze nieizolacyjnym w postaci zakazu opuszczania kraju. Odnosząc się bezpośrednio do argumentacji pełnomocnika wnioskodawcy zawartej w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia stwierdzić należy, że wnioskodawca, który za okres tymczasowego aresztowania otrzymał wynagrodzenie w pełnej wysokości nie poniósł w ogóle szkody w sensie rzeczywistym a zatem w zakresie damnum emergens. W zakresie zaś utraconych korzyści (lucrum cessans), czyli składników wynagrodzenia w kolejnych miesiącach to ich utrata, jak już wskazano wyżej była skutkiem niemożności świadczenia pracy z uwagi na zakaz opuszczania kraju, w którym toczyło się postępowanie ekstradycyjne z wniosku indyjskiego wymiaru sprawiedliwości. Sąd Apelacyjny nie podziela stanowiska pełnomocnika wnioskodawcy, że gdyby nie zastosowano aresztu tymczasowego w ramach prowadzonego postępowania ekstradycyjnego to do utraty pracy przez J. P. by nie doszło, zaś zastosowany areszt był „przyczyną wszystkich szkód i dolegliwości, których doświadczył wnioskodawca”. Ponownie zgodzić się należy ze stanowiskiem Sądu meriti, iż bezsprzecznie wykazany fakt rozwiązania stosunku pracy z wnioskodawcą nie pozostawał w adekwatnym związku przyczynowym z pozbawieniem go wolności, lecz z faktem niemożności powrotu do L.. Wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku w jego punkcie 2 poprzez zasądzenie odszkodowania na rzecz J. P. w kwocie 571.789,13 zł. tytułem utraconych korzyści związanych z rozwiązaniem przez pracodawcę Kancelarię (...) umowy o współpracę z J. P. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny lub niezasadny. Wobec niepodzielenia przez Sąd odwoławczy zarzutów apelacji wniosek o zmianę wyroku i zasądzenie odszkodowania we wskazanej kwocie należy uznać za niezasadny. 3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzuty apelacji prokuratora Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia mający wpływ na jego treść, polegający na niezasadnym przyjęciu, iż kwota w wysokości 63.000 złotych z tytułu zadośćuczynienia będzie stanowiła właściwą a więc adekwatną rekompensatę za przeżycia fizyczne i psychiczne wnioskodawcy za 42 dniowy okres tymczasowego aresztowania, podczas gdy prawidłowe ustalenia w niniejszej sprawie winny prowadzić do wniosku, że wysokość zasądzonej kwoty jest wygórowana. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny lub niezasadny. Zarzut prokuratora w ocenie Sądu Apelacyjnego stanowi wyłącznie polemikę z prawidłowymi ustaleniami Sądu meriti w części dotyczącej wysokości zasądzonego zadośćuczynienia na rzecz wnioskodawcy J. S. P.. Sąd ów dostrzegł i nadał właściwe znaczenia wszystkim okolicznościom, które złożyły się na decyzję o przyznaniu przez Sąd zadośćuczynienia w kwocie 63.000 zł, wynikającej z przyjętej przez Sąd kwoty 1500 zł. za każdy dzień pozbawienia wolności. Kwota ta wbrew podniesionym przez prokuratora zarzutom nie jest wygórowana lecz utrzymana, zważywszy na okoliczności pobytu wnioskodawcy w areszcie, w rozsądnych granicach. Ma charakter kompensacyjny, stanowi wartość odczuwalną ekonomicznie, nie prowadząc przy tym do nadmiernego wzbogacenia uprawnionego. Słusznie zwrócił przy tym uwagę Sąd na fakt, że kryterium odnoszące się do przeciętnego poziomu życia społeczeństwa jest wyłącznie próbą kwotowego określenia wysokości zadośćuczynienia, która odnosi się do typowego i przeciętnego poziomu pokrzywdzenia i ma charakter wyłącznie subsydiarny. Wykazał nadto, ponad wszelką wątpliwość, że w odniesieniu do sytuacji J. S. P. nie może być mowy o typowym przypadku, a swoje stanowisko w tym zakresie właściwie, szczegółowo i przekonywująco uzasadnił. Wskazał w szczególności na fakt, że pozbawiony wolności wnioskodawca był obywatelem innego kraju, nie władał językiem polskim, miał trudności w komunikowaniu się w areszcie w najprostszych nawet sprawach. Jako osoba hinduskiego pochodzenia, o ciemniejszej karnacji postrzegany był jako ktoś spoza kręgu kulturowego związanego z Polską, co skutkowało izolacją i odosobnieniem. W związku z powyższym wnioskodawca doznawał subiektywnego odczucia prześladowania, napiętnowania i wykluczenia. Zmuszony był zrezygnować z tradycyjnej dla siebie diety i przyjmowania dotychczasowych medykamentów, nie uzyskał dostatecznego wsparcia rodzinnego. Sytuacja odbiła się na jego zdrowiu, mimo stosunkowo krótko trwającego aresztu stracił dużo na wadze, nie miał możliwości właściwego leczenia cukrzycy na którą cierpi. Warunki w jakich przebywał, izolacja, wrogie środowisko, potrzeba nieujawniania zawodu, który wykonywał skutkowały problemami ze zdrowiem psychicznym i koniecznością korzystania z terapii psychologicznej. Jakkolwiek kryterium przeciętnej stopy życiowej społeczeństwa pozostaje kryterium pomocniczym przy ustalaniu adekwatnej kwoty zadośćuczynienia, słusznie w tym konkretnym przypadku Sad meriti odniósł ją do relacji pomiędzy kwotą średnich zarobków w Wielkiej Brytanii i w Polsce. Centrum życia J. P. koncentrowało się bowiem wokół Wielkiej Brytanii, której był obywatelem, w której mieszkał i pracował. Reasumując, Sąd I instancji podjął prawidłową decyzję w zakresie wysokości zasądzonego odszkodowania. Proponowana przez prokuratora kwota 20.000 zł, stanowiąca kwotę niecałych 500 zł. za każdy dzień tymczasowego aresztowania jawi się jako rażąco niska i nieadekwatna do sytuacji J. P.. Zwłaszcza, że jak wynika z doświadczenia Sądu Apelacyjnego aktualnie praktyką sądów pozostaje zasądzanie kwot zadośćuczynienia za 1 dzień pozbawienia wolności (zatrzymania czy tymczasowego aresztowania) w wysokości kilku tysięcy złotych, a nawet wyższych. Wniosek O zmianę zaskarżonego orzeczenia w części dotyczącej wysokości zasądzonego zadośćuczynienia i orzeczenie na rzecz wnioskodawcy zadośćuczynienia w kwocie 20.000 zł. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny lub niezasadny. Sąd Apelacyjny nie podzielił zarzutów apelacji i tym samym brak jest podstaw do postulowanej przez prokuratora zmiany wyroku Sądu I instancji. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU Wskazać wszystkie okoliczności, które sąd uwzględnił z urzędu, niezależnie od granic zaskarżeniai podniesionych zarzutów (art. 439 k.p.k., art. 440 k.p.k.). ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności. ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1 Przedmiot utrzymania w mocy Całość rozstrzygnięcia Sądu I instancji Zwięźle o powodach utrzymania w mocy. Sąd Apelacyjny nie podzielił zarzutów apelacji pełnomocnika wnioskodawcy, prokuratora i pełnomocnika Skarbu Państwa. 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot i zakres zmiany ----------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach zmiany. ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------ ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia. -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia. -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia. ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 4. Konieczność warunkowego umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i warunkowego umorzenia ze wskazaniem podstawy prawnej warunkowego umorzenia postępowania. ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5. ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia. ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.4. Inne rozstrzygnięcia z wyroku Lp. Wskazać punkt rozstrzygnięcia z wyroku. Przytoczyć okoliczności. --------------------------------------------------- --------------------------------------------------------------- 6. Koszty Procesu Wskazać oskarżonego. Wskazać punkt rozstrzygnięcia z wyroku. Przytoczyć okoliczności. II Z uwagi na to, że postępowanie jest wolne od kosztów na podstawie art. 554 § 4 k.p.k. kosztami tymi obciążono Skarb Państwa. 7. PODPIS Izabela Szumniak Anna Nowakowska Anna Grodzicka 1.3 Granice zaskarżenia Wpisać kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Pełnomocnik wnioskodawcy Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja W części oddalającej wniosek o odszkodowanie tytułem utraconych korzyści związanych z rozwiązaniem umowy o pracę w kwocie 571.789, 13 zł. 1.3.1 Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ Co do oddalenia wniosku o odszkodowanie z tytułu utraconych korzyści związanych z rozwiązaniem umowy o pracę w kwocie 571.789, 13 zł. 1.3.2 Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji. ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. - obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. - błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. - rażąca niewspółmierności kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 1.3 Granice zaskarżenia Wpisać kolejny numer załącznika 2 Podmiot wnoszący apelację prokurator Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Rozstrzygnięcie w zakresie wysokości zasądzonego zadośćuczynienia. 1.3.1 Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ Ponad kwotę 20.000 zł. 1.3.2 Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji. ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. - obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. - błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. - rażąca niewspółmierności kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 1.3 Granice zaskarżenia Wpisać kolejny numer załącznika 3 Podmiot wnoszący apelację Pełnomocnik Skarbu Państwa Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Rozstrzygnięcie w zakresie wysokości zasądzonego zadośćuczynienia. 1.3.1 Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☒ ponad kwotę 35.000 zł. tytułem zadośćuczynienia 1.3.2 Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji. ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☒ art. 438 pkt 1a k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. - obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. - błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. - rażąca niewspółmierności kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☒ zmiana
VIII Ka 863/19
art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu
VII Ka 335/20
Formularz UK 2 Sygnatura akt VII Ka 335/20 Załącznik dołącza się w każdym przypadku.
II Ka 279/18
Wyrokiem z dnia 5 czerwca 2018r.

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Sygn. akt V KK 418/17 POSTANOWIENIE Dnia 17 kwietnia 2018 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Puszkarski w sprawie B.P.‎skazanego z art. 284 § 2 k.k.‎po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.‎w dniu 17 kwietnia 2018 r.‎kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego‎od wyroku Sądu Okręgowego w P.‎z dnia 18 kwietnia 2017 r., sygn. akt XVII Ka […]/17,‎utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego […] w P.‎z dnia 24 lipca 2015 r., sygn. akt VIII K […]/13 postanowił:

1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną;

2. zwolnić skazanego od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych postępowania kasacyjnego;

3. zasądzić od skazanego na rzecz oskarżyciela posiłkowego J.F. kwotę 720 (siedemset dwadzieścia) zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym. UZASADNIENIEJ.F., oskarżyciel posiłkowy subsydiarny, oskarżył B.P. o to, że w marcu 2012 r. pobrał od J.F. kwotę 850,00 zł w celu zakupienia drukarki i dostarczenia jej do gabinet lekarskiego prowadzonego przez oskarżyciela, z której to kwoty oskarżony się nie rozliczył ani nie wydał oskarżycielowi zakupionej za nią drukarki, tj. o czyn z art. 284 § 2 k.k.Sąd Rejonowy […] w P. wyrokiem z dnia 24 lipca 2015 r., sygn. akt VIII K […]/13, uznał B.P. za winnego tego, że w marcu 2012 r. przywłaszczył powierzone mu na zakup drukarki pieniądze w kwocie 850,00 zł na szkodę J.F., tj. występku z art. 284 § 2 k.k. i za przestępstwo to na podstawie tego przepisu wymierzył mu karę 4 miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie na podstawie art. 69 § 1 i § 2 k.k. w zw. z art. 70 § 1 k.k. warunkowo zawiesił na okres próby 2 lat.

Na podstawie art. 72 § 1 pkt 1 k.k. i art. 72 § 2 k.k. zobowiązał oskarżonego do pisemnego przeproszenia pokrzywdzonego J.F. w terminie miesiąca od daty uprawomocnienia się wyroku oraz do naprawienia szkody powstałej w wyniku przestępstwa poprzez zapłacenie pokrzywdzonemu kwoty 850 zł w terminie roku od daty uprawomocnienia się wyroku. Nadto zwolnił oskarżonego od zapłaty kosztów sądowych. Wyrok ten został zaskarżony przez prokuratora oraz przez obrońcę oskarżonego.Oskarżyciel publiczny zaskarżył wyrok w całości na korzyść oskarżonego, zarzucając „błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia i mający wpływ na jego treść polegający na niesłusznym uznaniu, iż wyjaśnienia oskarżonego B.P. zasługują na wiarę jedynie częściowo, przy jednoczesnym uznaniu za pełnowartościowe zeznań świadka J.F., czego konsekwencją było jednoznaczne uznanie, iż oskarżony wyczerpał swoim zachowaniem znamiona czynu z art. 284 § 2 k.k., podczas gdy analiza całości zgromadzonego materiału dowodowego wskazuje na to, iż B.P. nie można w sposób niebudzący wątpliwości przypisać działania w zamiarze popełnienia czynu z art. 284 § 2 k.k.” Domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.Obrońca oskarżanego zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił:„na podstawie art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. obrazę przepisów prawa procesowego, tj. art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 14 § 1, 330 § 1 i 55 § 1 k.p.k., przez prowadzenie przez Sąd postępowania pomimo braku skargi uprawnionego oskarżyciela, co skutkowało błędnym wydaniem wyroku skazującego”.

Nadto podniósł zarzut obrazy szeregu przepisów postępowania nie wskazując jednak, że mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia oraz „ewentualnie” obrazy przepisu prawa materialnego – art. 284 § 2 k.k. przez błędne zakwalifikowanie czynu z tego przepisu.Podnosząc powyższe zarzuty, wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego od zarzucanego mu czynu, względnie o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.Sąd Okręgowy P. wyrokiem z dnia 24 lutego 2016 r., sygn. akt XVII Ka […]/15, uchylił zaskarżony wyrok i na podstawie art. 440 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 11 k.p.k. umorzył postępowanie karne przeciwko B.P. W uzasadnieniu wskazał, że chociaż nie jest zasadny podniesiony przez obrońcę zarzut obrazy art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k., mający skutkować zaistnieniem bezwzględnej przyczyny uchylenia wyroku określonej w art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k., to zachodzi taka przyczyna określona w pkt 11 tego artykułu.

Wynika to z treści postanowienia Sądu Rejonowego […] w P. z dnia 5 lipca 2013 r., uchylającego postanowienie prokuratora z dnia 25 lutego 2013 r. o umorzeniu dochodzenia w sprawie przywłaszczenie pieniędzy w kwocie 850 zł na szkodę J.F. Pisemne uzasadnienie Sądu było całkowicie odmienne w swej treści od zapadłego rozstrzygnięcia, bowiem wyraźnie wskazywało m.in., iż „zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, (…) materiał dowodowy nie pozwolił jednoznacznie przesądzić o zamiarze przywłaszczenia drukarki (…), a spór między stronami w zakresie wzajemnych rozliczeń winien zostać rozstrzygnięty w toku postępowania cywilnego”.

Sąd Rejonowy dostrzegłszy swój błąd, próbował go naprawić poprzez wydanie kolejnej błędnej decyzji o sprostowaniu postanowienia, później jednak na skutek złożonego przez pokrzywdzonego zażalenia uchylił własne postanowienie o sprostowaniu. Mając to na uwadze, Sąd Okręgowy uznał, że „wolą Sądu Rejonowego (…) było utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji prokuratora o umorzeniu dochodzenia, czyli zakończenie sprawy na etapie postępowania przygotowawczego. W zaistniałej sytuacji – mimo odmiennego rzeczywistego stanowiska Sądu, który jako jedyny był władny »zakończyć« postępowanie przygotowawcze, bądź wskazać jego dalszy kierunek – uznanie, iż w przedmiotowej sprawie uprawnione było ściganie B.P. pozostaje w sprzeczności z zasadą wyjątkowości i ściśle formalistycznego uregulowania dopuszczalności takiej formy oskarżenia.” Ostatecznie Sąd Okręgowy stanął na stanowisku, że „obarczanie oskarżonego konsekwencjami pomyłki Sądu Rejonowego godziłoby w istotę praworządności i istotnie podważało zaufanie do wymiaru sprawiedliwości”, wobec niego należy naprawić negatywne skutki postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 5 lipca 2013 r. przez uznanie, że przedmiotowej sprawie zachodzi inna okoliczność wyłączająca ściganie (art. 17 § 1 pkt 11 k.p.k.).

Skutkowało to uchyleniem zaskarżonego wyroku i umorzeniem postępowania. Po rozpoznaniu kasacji pełnomocnika oskarżyciela subsydiarnego Sąd Najwyższy wyrokiem z dnia 27 stycznia 2017 r., sygn. akt V KK […]/16, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu w P. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. Ponownie rozpoznając sprawę, Sąd Okręgowy w P. wyrokiem z dnia 18 kwietnia 2017 r., sygn. akt XVII Ka […]/17, utrzymał w mocy zaskarżony wyrok Sądu I instancji. Ponadto zasądził od Skarbu Państwa na rzecz obrońcy koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonemu z urzędu i zwolnił oskarżonego w całości od uiszczenia kosztów sądowych.Kasację od prawomocnego wyroku Sądu odwoławczego wniósł obrońca skazanego B.P., zarzucając „zaistnienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej, o której mowa w art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k., albowiem Sąd Okręgowy wydając zaskarżone orzeczenie nie uchylił wyroku sądu pierwszej instancji pomimo wystąpienia okoliczności wyłączających postępowanie”.Podnosząc ten zarzut, obrońca wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i utrzymanego nim w mocy wyroku Sądu I instancji oraz umorzenie postępowania, ewentualnie o uchylenie wyroku i uniewinnienie oskarżonego ze względu na oczywistą niesłuszność skazania (art. 537 § 2 in fine k.p.k.).

Jednocześnie wniósł o zwolnienie skazanego w całości od kosztów sądowych. W odpowiedziach na kasację prokurator Prokuratury Rejonowej […] w P. wniósł o uwzględnienie kasacji, zaś pełnomocnik oskarżyciela subsydiarnego o jej oddalenie w całości. Nadto pełnomocnik wystąpił o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego na rzecz oskarżyciela subsydiarnego.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Kasacja obrońcy skazanego B.P. jest bezzasadna w stopniu oczywistym, co skutkowało jej oddaleniem w trybie przewidzianym w art. 535 § 3 k.p.k., tj. na posiedzeniu bez udziału stron.Wobec skazania B.P. na karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania kasacja – stosownie do uregulowań zawartych w art. 523 § 2 i § 4 pkt 1 k.p.k.

– musiała podnosić uchybienie wymienione w art. 439 k.p.k. Jak wskazano, tego uchybienia skarżący upatruje w braku skargi uprawnionego oskarżyciela, tj. naruszenia art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. Nie ulega jednak wątpliwości, że wymienione uchybienie nie miało miejsca.Zarówno w apelacji, jak i w kasacji obrońca skazanego akcentował znaczenie dla wyrokowania w niniejszej sprawie wspomnianego postanowienia Sądu Rejonowego […] w P. z dnia 5 lipca 2013 r. Orzeczenie to interpretował przez pryzmat jego uzasadnienia, dochodząc do wniosku, że „postępowanie karne przeciwko B.P. zostało zainicjowane subsydiarnym aktem oskarżenia, wniesionym na skutek pomyłki Sądu Rejonowego”, który sentencję zredagował w sposób odbiegający od zamierzonego rozstrzygnięcia.

Zdaniem skarżącego, taki stan rzeczy czynił niedopuszczalnym prowadzenie postępowania, a wniesienie przez oskarżyciela subsydiarnego aktu oskarżenia nie zmieniało faktu, że toczyło się ono przy braku skargi uprawnionego oskarżyciela. Pogląd ten nie jest trafny.Brak skargi uprawnionego oskarżyciela w rozumieniu art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. - na który powołuje się skarżący - wchodzi w grę tylko w toku sądowego stadium procesu i w odniesieniu do osoby, która swoją skargą zainicjowała postępowanie główne, pomimo że nie była do tego uprawniona lub orzeczono o czynie nieobjętym zarzutem aktu oskarżenia.

Dotyczy zatem dwóch rodzajów sytuacji; pierwszej - gdy osoba nie miała żadnej legitymacji do wystąpienia z oskarżeniem, drugiej – w niniejszej sprawie niebędącej przedmiotem rozważań – gdy czyn przypisany jest nietożsamy z czynem zarzuconym (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 marca 2016 r., IV KK 52/16, Lex nr 2056887).W rozpoznawanej sprawie nie ulega wątpliwości, że pokrzywdzony J.F. skorzystał z przysługującego mu na mocy art. 55 k.p.k. prawa i złożył do właściwego sądu subsydiarny akt oskarżenia przeciwko B.P. W takim razie pogląd skarżącego, iż sąd orzekł przy braku skargi uprawnionego oskarżyciela jest w sposób oczywisty błędny.

W tej materii dwukrotnie zajął stanowisko Sąd Okręgowy, który nawet wydając orzeczenie o uchyleniu wyroku Sądu I instancji uznał, że nie ma warunków, by zgodnie z wnioskiem apelacji uczynić to na podstawie art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. Słusznie przy tym wskazał, odnosząc się do postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 5 lipca 2013 r., że wiążąca jest część rozstrzygająca decyzji, a nie jej uzasadnienie. Zostało to powtórzone w uzasadnieniu zaskarżonego kasacją wyroku. Sąd odwoławczy i tym razem podkreślił, że rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego […] w P. z dnia 5 lipca 2013 r., wydane wskutek zaskarżenia pierwszej decyzji prokuratora o umorzeniu postępowania, nie było wolne od błędu, to jednak brzmienie części rozstrzygającej tegoż postanowienia nie budzi wątpliwości i otworzyło pokrzywdzonemu drogę, przy spełnieniu pozostałych przesłanek, do wniesienia skargi subsydiarnej.

Trafnie Sąd ad quem zwrócił nadto uwagę, że orzekający w sprawie V KK 286/16 Sąd Najwyższy, nie podzielając stanowiska Sądu Okręgowego co do zaistnienia przeszkody procesowej określonej w art. 17 § 1 pkt 11 k.p.k., nie stwierdził też istnienia innej przesłanki, która nakazywałaby umorzyć postępowanie, a więc i z art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. Miał przy tym w polu widzenia, że w apelacji od wyroku Sądu I instancji obrońca, twierdząc, że ta przesłanka zachodzi, sygnalizował istnienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej określonej w art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k.

W odpowiedzi na kasację te realia sprawy zbagatelizował prokurator wywodząc, że „w niniejszej sprawie formalną drogę do złożenia subsydiarnego aktu oskarżenia otworzyło postanowienie Sądu I instancji, które nie odzwierciedlało rzeczywistej intencji Sądu”. To stwierdzenie zawiera też pogląd, że wymienione postanowienie jednak dało pokrzywdzonemu możliwość wniesienia aktu oskarżenia. Natomiast gdy chodzi o twierdzenie prokuratora, że wobec niezachowania sprawiedliwości proceduralnej wyrok skazujący B.P. jest rażąco niesprawiedliwy, to należy stwierdzić, że słusznie pogląd ten odrzucił Sąd Najwyższy, czemu dał wyraz w uzasadnieniu postanowienia V KK 286/16.

Nie sposób też mówić o rażącej niesprawiedliwości wyroku w sytuacji, gdy bez naruszenia reguł oceny dowodów Sąd orzekający uznał, czyniąc w ten sposób zadość sprawiedliwości materialnej, że B.P. dopuścił się przestępstwa na szkodę oskarżyciela posiłkowego. Treść uzasadnienia zaskarżonego kasacją wyroku przeczy również twierdzeniu prokuratora, że Sąd odwoławczy „nie zbadał czy spełnione są warunki procesu określone w art. 17 § 1 k.p.k., a zwłaszcza warunek, o którym mowa w art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k., tj. brak skargi uprawnionego oskarżyciela”.Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w pkt 1 postanowienia.

Trudna sytuacja materialna skazanego przemawiała za zwolnieniem go na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. od zapłaty kosztów sądowych postępowania kasacyjnego. W uwzględnieniu wniosku pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego subsydiarnego należało jednak zasądzić od skazanego na rzecz oskarżyciela koszty zastępstwa procesowego. Określono je zgodnie z § 11 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. poz. 1800 ze zm.) uznając, że powinny być w stawce przewidzianej dla opinii o braku podstaw do wniesienia kasacji.