V CZ 81/12 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt V CZ 81/12

POSTANOWIENIE

Dnia 17 kwietnia 2013 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Anna Owczarek (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Katarzyna Tyczka-Rote

SSN Bogumiła Ustjanicz

w sprawie z powództwa Nordea Bank Polska Spółki Akcyjnej

przeciwko Województwu […]

z udziałem interwenienta ubocznego Drogowej Trasy Średnicowej Spółki Akcyjnej

w K.

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 17 kwietnia 2013 r.,

zażalenia interwenienta ubocznego na postanowienie o kosztach zawarte

w punkcie 3 wyroku Sądu Apelacyjnego

z dnia 8 grudnia 2011 r.,

uchyla zaskarżone postanowienie i w tym zakresie przekazuje

sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu,

pozostawiając

temu

Sądowi

postępowania zażaleniowego.

Uzasadnienie

rozstrzygnięcie

o kosztach

Sąd Apelacyjny wyrokiem z dnia 8 grudnia 2011 r. oddalił apelację powoda,

zasądził od powoda na rzecz pozwanego kwotę 5.400 zł tytułem zwrotu kosztów

postępowania, oddalił wniosek interwenienta ubocznego, występującego po stronie

pozwanego, o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego.

W

uzasadnieniu

rozstrzygnięcia

o

oddaleniu

wniosku

interwenienta

ubocznego o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania Sąd ograniczył się do

wskazania „z uwagi na treść art. 107 k.p.c.”.

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej powoda.

Zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego w przedmiocie oddalenia

wniosku o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, zawarte w wyroku z dnia 8

grudnia 2011 r., wniósł interwenient uboczny. Wnosząc o zmianę postanowienia

poprzez zasądzenie na jego rzecz kwoty 5.400 zł zarzucił naruszenie art. 98 § 3 w

zw. z art. 107 k.p.c. oraz art. 109 § 2 w zw. z art. 107 k.p.c., naruszenie art. 328 § 2

k.p.c. w zw. z art. 361 k.p.c.

Sąd Najwyższy zważył:

Zażalenie jest zasadne.

Jak

zgodnie

przyjmuje

się

w

orzecznictwie

Sądu

Najwyższego

postanowienie o kosztach procesu, do którego - zgodnie z art. 361 k.p.c. - stosuje

się odpowiednio art. 328 § 2 k.p.c., powinno zawierać nie tylko przytoczenie

stanowiących podstawę prawną rozstrzygnięcia przepisów prawa, ale także

wyjaśnienie, dlaczego w indywidualnej sprawie mają zastosowanie powołane

przepisy prawa (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 lutego 2010 r.,

V CZ 7/10, OSNC-ZD 2010, Nr 4, poz. 104, postanowienie Sądu Najwyższego

z dnia 12 października 2012 r., IV CZ 70/12, niepubl.). W wypadku odstępstw od

zasady odpowiedzialności za wynik sporu obowiązkiem Sądu jest ponadto

przytoczenie motywów i ocen, które legły u podstaw takiego orzeczenia. Nie jest

obowiązkiem Sądu drugiej instancji poszukiwanie przyczyn, jakimi kierował się sąd

orzekając o kosztach procesu.

Uzasadnienie zaskarżonego rozstrzygnięcia o kosztach postępowania jest

tak skrótowe, że nie poddaje się skutecznej kontroli odwoławczej, co czyni

niezbędnym jego uchylenie. Po pierwsze Sąd zaniechał oceny charakteru

interwencji ubocznej. Przepis art. 107 k.p.c. dotyczy wyłącznie interwenienta

ubocznego niesamoistnego (występującego w postępowaniu w charakterze

pomocnika strony, do której przystąpił). Do interwenienta samoistnego stosuje się

przepisy o współuczestnictwie jednolitym, a tym samym rozstrzygnięcie o zwrocie

kosztów procesu, tak jak i rozstrzygnięcie sporu, dotyczy także interwenienta (art.

81 i 73 § 2 k.p.c.). Po drugie art. 107 k.p.c. składa się z trzech zdań, z których

każde stanowi samodzielną podstawę orzekania o kosztach należnych od lub na

rzecz interwenienta ubocznego. Tak ogólnikowe wskazanie podstawy uniemożliwia

przyjęcie, które z nich i z jakich przyczyn uczynił Sąd podstawą orzeczenia. Po

trzecie zgodnie z treścią zd. 3 wymienionego przepisu Sąd może zasądzić na rzecz

interwenienta koszty interwencji od przeciwnika zobowiązanego do zwrotu kosztów

przy spełnieniu przesłanek z art. 98 § 1 i art. 109 k.p.c., ale nie musi. Odmowa

przyznania

zwrotu

poniesionych

kosztów

postępowania

wymaga

zatem

szczegółowego uzasadnienia.

Niewskazanie podstawy prawnej, jak również motywów, którymi kierował się

sąd orzekając o kosztach postępowania odwoławczego, oznacza, że uzasadnienie

nie odpowiada wymogom art. 328 § 2 k.p.c. Już tylko z tej przyczyny zaskarżone

orzeczenie nie może się ostać i podlega uchyleniu na podstawie art. 394 1 § 3 w zw.

z art. 39815 § 1 k.p.c.

db