V CZ 66/11 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt V CZ 66/11

POSTANOWIENIE

Dnia 22 września 2011 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Lech Walentynowicz (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Iwona Koper

SSN Kazimierz Zawada

w sprawie ze skargi Jolanty Z.

o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu

Apelacyjnego w Katowicach z dnia 10 listopada 2010 r.,

w sprawie z powództwa Jolanty Z.

przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej "S"

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 22 września 2011 r.,

zażalenia skarżącej na postanowienie Sądu Apelacyjnego

z dnia 22 lutego 2011 r.,

1) oddala zażalenie;

2) oddala wniosek pełnomocnika powódki o zasądzenie

wynagrodzenia

z

tytułu

kosztów

postępowania

zażaleniowego.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 22 lutego 2011 r. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę

powódki o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem tego

Sądu z dnia 10 listopada 2010 r. Wyrokiem tym oddalono apelację powódki od

wyroku Sądu Okręgowego z dnia 10 maja 2010 r. oddalającego jej powództwo

odszkodowawcze przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej „S”, będące następstwem

egzekucyjnego wykonania eksmisji na podstawie prawomocnego sądowego tytułu

wykonawczego.

Jako podstawa skargi został powołany art. 403 § 2 k.p.c., w następstwie

wykrycia prawomocnego wyroku Sądu Najwyższego z dnia 23 czerwca 2005 r.

(sygn. akt III CZP 35/05) dotyczącego – zdaniem skarżącej – tego samego

stosunku prawnego, nieznanego wcześniej, z którego to „środka dowodowego” nie

mogła skorzystać w sprawie odszkodowawczej.

Sąd Apelacyjny uznał, że skarga nie opiera się na ustawowej podstawie

(podstawach) wznowienia. Wskazane wykrycie „prawomocnego wyroku” Sądu

Najwyższego (tu: uchwały z dnia 23 czerwca 2005 r., III CZP 35/05 – OSNC 2006,

nr 5, poz. 81) musiałoby dotyczyć tego samego stosunku prawnego (art. 403 § 3

k.p.c.). Tymczasem uchwała III CZP 35/05 nie dotyczyła tego samego stosunku

prawnego (dotyczyła problemu prawnego w innej sprawie, między innymi stronami).

Nie mogła mieć również znaczenia dowodowego (art. 403 § 2 k.p.c.), a jedynie

mogła

być

elementem

rozważań

prawnych

niewiążących

w

sprawie

odszkodowawczej (art. 390 § 2 k.p.c.). Uchwała III CZP 35/05 została

opublikowana w 2006 r. (OSNC 2006, nr 5, poz. 81), a więc musiała być znana

przed wytoczeniem powództwa odszkodowawczego przeciwko SM „S” w dniu 27

maja 2009 r. Skarga o wznowienie podlegała więc odrzuceniu na podstawie art.

410 § 1 k.p.c.

W zażaleniu powódka wniosła o uchylenie postanowienia z dnia 22 lutego

2011 r., powołując się na naruszenie:

1)

art. 403 § 2 k.p.c. przez uznanie, że pogląd Sądu Najwyższego

zamieszczony w uchwale III CZP 35/05 nie może stanowić okoliczności

faktycznych i środków dowodowych mogących mieć wpływ na wynik sprawy

odszkodowawczej;

2)

art. 328 § 2 k.p.c. w związku z art. 361 k.p.c. przez zaniechanie wskazania

przyczyn niezakwalifikowania uchwały III CZP 35/05 do okoliczności

faktycznych lub środków dowodowych;

3)

art. 410 § 2 k.p.c. przez jego niezastosowanie.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie jest oczywiście bezzasadne. Zarzut naruszenia art. 410 § 2 k.p.c.

jest niezrozumiały i bezprzedmiotowy, ponieważ podstawą odrzucenia skargi nie

było przekroczenie 3-miesięcznego terminu określonego w art. 407 § 1 k.p.c., tylko

brak ustawowych przesłanek wznowienia określonych w art. 403 § 2 i 3 k.p.c.

Pełnomocnik powódki w istocie wskazuje - na jej niekorzyść - na dodatkową

podstawę odrzucenia skargi (art. 410 § 1 k.p.c. w związku z art. 407 § 1 k.p.c.).

W skardze o wznowienie i w zażaleniu powołana została tylko jedna

podstawa wznowienia określona w art. 403 § 2 k.p.c. W rzeczywistości nastąpiło

wyraźne „pomieszanie” przesłanek dwóch podstaw restytucyjnych (art. 403 § 2 i 3

k.p.c.). Sąd Apelacyjny dostrzegł tą wadliwość i całkowicie trafnie wykazał

nieistnienie obu podstaw wznowienia.

Wskazana uchwała III CZP 35/05 niewątpliwie nie była „prawomocnym

wyrokiem” w rozumieniu art. 403 § 3 k.p.c. Była tylko określonym wskazaniem

interpretacji prawa, wiążącym tylko w konkretnej sprawie (art. 390 § 2 k.p.c.).

Nie można jej było zaliczyć również do okoliczności faktycznych i środków

dowodowych mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy odszkodowawczej

(art. 403 § 2 k.p.c). Te stwierdzenia są oczywiste dla osoby dysponującej

minimalną znajomością prawa.

Należy również podkreślić, że treść uchwały III CZP 35/05 mogła

kształtować wykładnię prawa tylko w sprawie eksmisyjnej (I C 1949/02 Sądu

Rejonowego w Katowicach). Nie miała natomiast żadnego związku ze sprawą

odszkodowawczą zakończoną prawomocnie wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia

10 listopada 2010 r.

Z przedstawionych przyczyn należało oddalić zażalenie (art. 398 14 k.p.c.

w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.).

Oddalony został też wniosek pełnomocnika powódki, ustanowionego

z urzędu, o zasądzenie od Skarbu Państwa wynagrodzenia za świadczenie pomocy

prawnej w postępowaniu zażaleniowym. Utrwalone jest bowiem stanowisko

judykatury, że wniesienie przez pełnomocnika, ustanowionego z urzędu, oczywiście

bezzasadnego środka prawnego nie uzasadnia przyznania mu wynagrodzenia za

świadczenie stronie pomocy prawnej w sposób nieprofesjonalny (zob. orzeczenia

Sądu Najwyższego z dnia 12 lutego 1999 r., II CKN 341/98, OSNC 1999, nr 6, poz.

123, z dnia 20 września 2007 r., II CZ 69/07, OSNC 2008, nr 3, poz. 41 oraz z dnia

11 maja 2011 r., II CSK 699/10, OSNC Zb. Dod. 2011, nr C, poz. 72).