V CZ 48/06 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt V CZ 48/06

POSTANOWIENIE

Dnia 30 czerwca 2006 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Lech Walentynowicz (przewodniczący)

SSN Maria Grzelka (sprawozdawca)

SSN Dariusz Zawistowski

w sprawie z powództwa "I." Spółki Akcyjnej

przeciwko Gminie P. - Zakład Gospodarki Komunalnej

o zobowiązanie do złożenia oświadczenia woli i zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 30 czerwca 2006 r.,

zażalenia strony pozwanej

na postanowienie Sądu Apelacyjnego

z dnia 28 lutego 2006 r., sygn. akt [...],

uchyla zaskarżone postanowienie.

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 30 listopada 2005 r. Sąd Okręgowy w K. uwzględnił

roszczenie powodowej Spółki Akcyjnej „I.” o zobowiązanie pozwanej Gminy P. do

złożenia oświadczenia woli w przedmiocie odpłatnego przejęcia na własność

określonych

urządzeń

wodociągowych.

Ustalił,

że

urządzenia

te

zostały

wybudowane przez powódkę z własnych środków finansowych oraz odpowiadają

wymaganym warunkom technicznym w związku z czym pozwana nie mogła –

w świetle art. 31 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu

w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków w brzmieniu znowelizowanym ustawą

z dnia 22 kwietnia 2005 r. o zmianie w/w ustawy (Dz.U. z 2005 r. nr.... poz. 729)

i art. 64 k.c. oraz zgodnie ze stanowiskiem wyrażanym przez Sąd Najwyższy –

odmówić ich przejęcia. Sąd Okręgowy uznał, że pozwana nie wykazała, aby

przedmiotowa sieć wodociągowa została wybudowana ze środków przyszłych

użytkowników – inwestorów budowy osiedla domów jednorodzinnych. W tym

zakresie odmówił dania wiary świadkom J.K. i A.G., natomiast za przesądzającą

uznał treść umów deweloperskich pomiędzy powódką i kandydatami na właścicieli

domów jednorodzinnych, w których brak zapisów o przeznaczeniu jakichkolwiek

wpłat na budowę sieci wodociągowej.

Od

tego

wyroku

pozwana

Gmina

wniosła

apelację

sporządzoną

przez

pełnomocnika będącego radcą prawnym. W petitum apelacji zawarte zostało

stwierdzenie: „Podstawa apelacji: naruszenie przepisów prawa materialnego, jak

również ich błędna interpretacja. Pominięcie w rozstrzyganiu sprawy istotnych

faktów merytorycznych, nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych”.

Uzasadnienie apelacji w pkt 1 zawiera twierdzenia skarżącej odnośnie przekazania

Spółce Akcyjnej F. tytułem aportu określonej nieruchomości oraz przekazania

następnie nieruchomości przez tę Spółkę powódce, twierdzenie co do cen, za które

powódka sprzedawała, bliżej nie określone w apelacji, powierzchnie mieszkańcom

Gminy w latach 1999, 2000-2002 i 2005 r. oraz co do opublikowania na stronie

internetowej oferty o budowaniu domów i sprzedaży działek za cenę, na którą

składało się uzbrojenie terenu, w tym – budowa wodociągu. W dalszej części pkt 1

uzasadnienia apelacji wyraża ocenę skarżącej, że wodociąg został wybudowany

kosztem kupujących działki mieszkańców Gminy, „czyli przez Gminę (art. 1 ustawy

o samorządzie gminnym)” oraz, że powództwo było nadużyciem prawa i

wyłudzeniem dodatkowo dwukrotnej zapłaty. W punkcie 2 uzasadnienia apelacja

zawiera stwierdzenie o pominięciu przez Sąd Rejonowy dokumentu w postaci

strony internetowej z ofertą powódki o cenach działek i

naruszeniu w związku z

tym art. 71 k.c. przez nie orzeczenie jak należy tę ofertę traktować oraz

stwierdzenie odnośnie sprzedaży działek różnym osobom po różnych cenach, jak

również własną ocenę skarżącej zeznań świadków. Uzasadnienie apelacji w pkt 3

obejmuje stwierdzenie, że pozostaje do wyjaśnienia fakt czy ustawa o zaopatrzeniu

w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków może działać wstecz oraz czy Gmina

może płacić za budowę wodociągu w okresie przed 2002 r.

Zaskarżonym postanowieniem Sąd Apelacyjny odrzucił apelację na

podstawie art. 373 k.p.c. w zw. z art. 3701 k.p.c. jako nie spełniającą wymogów

określonych w art. 368 § 1 pkt 2 i 3 k.p.c.

W zażaleniu pozwana zarzuciła, że powołała się na art. 1 ustawy

o samorządzie gmin i art. 71 k.c. oraz kwestionowała art. 31 i art. 34 ustawy

o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę, a ponadto, że sprecyzowała zarzut naruszenia

przepisów prawa materialnego oraz ich błędnej interpretacji oraz zarzut pominięcia

istotnych faktów merytorycznych i nie wyjaśnienia wszystkich okoliczności

faktycznych. Wnosiła o uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Apelacja

jest

środkiem

odwoławczym

służącym

ponownemu

merytorycznemu rozpoznaniu sprawy w aspekcie zarzutów postawionych przez

skarżącego pod kątem oceny, czy zaskarżone orzeczenie powinno zostać

zmienione lub ewentualnie uchylone, czy też powinno się ostać. Zarzutem apelacji

jest m. in. twierdzenie, że wyrok sądu pierwszej instancji jest wadliwy ze względu

na błędne ustalenie stanu faktycznego. Twierdzenie takie powinno dotyczyć

konkretnego w danej sprawie elementu stanu faktycznego będącego podstawą

rozstrzygnięcia i wskazywać w czym się wyraża wadliwość postępowania sądu

pierwszej instancji. Skarżący nie ma obowiązku powołania w apelacji przepisów,

które doznały naruszenia – wystarczy, że zarzut swój sformułuje w sposób

jednoznacznie określający jego stanowisko w kwestii budzącej jego sprzeciw. Tym,

m. in., różni się apelacja od skargi kasacyjnej, a także od znanej dawnemu k.p.c.

instytucji rewizji, że nie wymaga przytoczenia, tzw. podstaw, lecz jedynie zarzuty.

W rozpoznawanej sprawie strona apelująca zarzuciła, że wyrok Sądu

Rejonowego nie uwzględnia wniosków narzucających się – jej zdaniem – z treści

informacji internetowej i zeznań świadka G., a mianowicie, że budowę wodociągu

sfinansowali przyszli właściciele domów jednorodzinnych, będący członkami

gminnej wspólnoty samorządowej, czyli w rzeczy samej – Gmina. Zarzut ten

prowadził do podważenia ustalenia Sądu pierwszej instancji, że urządzenia

wodociągowe wybudowała z własnych środków powódka i odpowiadał wymogom

art. 368 § 1 pkt 2 i 3 k.p.c. Bez znaczenia na tym etapie badania apelacji

pozostawała kwestia zasadności w/w zarzutu.

Podobnie rzecz się przedstawia odnośnie do zarzutów dotyczących

naruszenia art. 1 ustawy o samorządzie gminy i art. 71 k.c. oraz błędnego uznania

mocy wstecznej unormowania o odpłatnym przejęciu przez gminę urządzeń

wodociągowych, które zostały w apelacji sformułowane i umotywowane, a których

ocena wykraczała poza badanie przewidziane w art. 3701 w zw. z art. 370 k.p.c.

Wprawdzie nie sposób zaprzeczyć, że apelacja pozwanej pod względem

formy odbiega w sensie negatywnym od standardu, jakiego należy wymagać od

profesjonalnych pełnomocników procesowych, jednakże zawiera ona zarzuty i ich

uzasadnienie co sprawia, że zażalenie pozwanej podlegało uwzględnieniu

(art. 39815 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.).