V CZ 39/08 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt V CZ 39/08

POSTANOWIENIE

Dnia 19 czerwca 2008 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Henryk Pietrzkowski (przewodniczący)

SSN Krzysztof Strzelczyk (sprawozdawca)

SSN Kazimierz Zawada

w sprawie ze skargi K. O.

o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu

Apelacyjnego z dnia 26 września 2006 r., sygn. akt I 1 ACz (…)

w sprawie z powództwa J. F.

przeciwko K. O.

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 19 czerwca 2008 r.,

zażalenia J. F. na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 16 kwietnia 2008 r., sygn.

akt V ACz (…),

1)

odrzuca zażalenie

2)

nie obciąża powódki kosztami postępowania zażaleniowego.

Uzasadnienie

Pozwany K. O. wniósł skargę o wznowienie postępowania w sprawie

z powództwa J. F. o zapłatę zakończonej postanowieniem Sądu Okręgowego w G. z

dnia 28 lipca 2006 r. o odrzuceniu jego apelacji.

Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 26 września 2006 r. oddalił zażalenie

pozwanego

wniesione

na

postanowienie

Sądu

Okręgowego.

Podstawą

tych

postanowień był art. 1302 § 4 k.p.c., który przewidywał odrzucenie środka

odwoławczego, nienależycie opłaconego, wniesionego w postępowaniu gospodarczym

przez przedsiębiorcę bez wezwania do uiszczenia opłaty.

Przepis

ten

został

uznany

za

niekonstytucyjny

wyrokiem

Trybunału

Konstytucyjnego z dnia 20 grudnia 2007 r., w sprawie P 39/06, opublikowanym

29 grudnia w Dzienniku Ustaw Nr 247, poz. 1845.

W sprawie tej ze skargi o wznowienie postępowania, Sąd Apelacyjny

postanowieniem z dnia 16 kwietnia 2008 r. uchylił własne postanowienie z dnia 26

września 2006 r. oraz postanowienie Sądu Okręgowego w G. z dnia 28 lipca 2006 r.

oraz zasądził od powódki na rzecz pozwanego kwotę 3600 złotych tytułem zwrotu

kosztów postępowania o nadto nakazał pobrać od powódki na rzecz Skarbu Państwa

kwotę 10.545 złotych tytułem nie uiszczonej opłaty od skargi o wznowienie

postępowania. Jako podstawę prawną orzeczenia Sąd Apelacyjny wskazał art. 4011

k.p.c. w związku z art. 412 § 2 k.p.c.

W zażaleniu na wymienione postanowienie Sądu Apelacyjnego powódka

zarzuciła

błędne

uwzględnienie

orzeczenia

Trybunału

Konstytucyjnego

oraz

bezpodstawne obciążenie kosztami postępowania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Wznowione postępowanie

zakończyło się prawomocnym postanowieniem

o odrzuceniu środka odwoławczego. Uchylenie wymienionego postanowienia nie kończy

postępowania w sprawie a jedynie otworzyło jedynie drogę do rozpoznania apelacji

pozwanego. Wznowione postępowanie toczy się w dalszym ciągu.

Te uwagi są niezbędne albowiem przejście do następnego etapu postępowania

zażaleniowego polegającego na ocenie zasadności zaskarżonego postanowienia zależy

od stwierdzenia dopuszczalności wniesienia środka odwoławczego. Z brzmienia art.

3941 § 2 k.p.c., który reguluje kwestie dopuszczalności składania zażaleń do Sądu

Najwyższego na postanowienia Sądu drugiej instancji i jako najbardziej zbliżony do

stanu faktycznego sprawy, mógłby mieć zastosowanie w sprawie wynika, że zażalenie

przysługuje na te postanowienia Sądu drugiej instancji, które kończą postępowanie w

sprawie. W doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że są to postanowienia Sądu drugiej

instancji,

które

kończą

sprawę

jako

pewną

całość

poddaną

pod

osąd

(por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 listopada 1996 r. I CKN 7/96, OSNC

1997, nr 3, poz. 31).Uprawomocnienie się tych postanowień zamyka drogę do

rozstrzygnięcia sprawy co do istoty. Według tych kryteriów, postanowieniem kończącym

postępowanie w sprawie jest postanowienie o odrzuceniu apelacji ale nie będzie nim

postanowienie uchylające odrzucenie apelacji.

Z jego wydaniem otwiera się droga do rozstrzygnięcia sprawy co do istoty przez

Sąd drugiej instancji.

Z tych względów należy przyjąć, że niedopuszczalne jest zażalenie do Sądu

Najwyższego na postanowienie Sądu drugiej instancji, wydane w toku wznowionego

postępowania, uchylające postanowienie o odrzuceniu apelacji, które zakończyło

prawomocnie dotychczasowe postępowanie.

Niedopuszczalność wniesienia środka odwoławczego pozbawia Sąd Najwyższy

możliwości

kontroli

zaskarżonego

orzeczenia

w

jakimkolwiek

zakresie,

także

w odniesieniu do kosztów postępowania bez względu na to, czy przy orzekaniu zostały

popełnione błędy albo czy istniały dostateczne podstawy do wydania rozstrzygnięcia o

kosztach wznowionego postępowania.

Dlatego Sąd Najwyższy na podstawie art. 373 k.p.c. w związku z art. 3941 § 3

k.p.c. oraz art. 39821 k.p.c. i nie obciążył ją kosztami postępowania zażaleniowego.