V CZ 166/11 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt V CZ 166/11

POSTANOWIENIE

Dnia 28 marca 2012 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Lech Walentynowicz (przewodniczący)

SSN Dariusz Dończyk

SSN Maria Szulc (sprawozdawca)

w sprawie z powództwa D. T. s.r.o. w O. – K. (Republika Czeska)

przeciwko A. Spółce Jawnej w W.

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 28 marca 2012 r.,

zażalenia strony powodowej na postanowienie Sądu Apelacyjnego

z dnia 13 października 2011 r.,

1)

oddala zażalenie;

2)

zasądza od powódki na rzecz pozwanej kwotę 3600

złotych

tytułem

zwrotu

kosztów

postępowania

zażaleniowego.

Uzasadnienie

Zaskarżonym postanowieniem Sąd Apelacyjny odrzucił na podstawie art.

373 k.p.c. apelację powódki D. T. s.r.o. w O. – K. uznając, że wniosek o

sporządzenie uzasadnienia złożony w dniu 5 maja 2010 r. był spóźniony wobec

ogłoszenia wyroku przez Sąd Okręgowy w dniu 27 kwietnia 2010 r. W ocenie Sądu

drugiej instancji, w wypadku doręczenia przesyłki wpisanemu jako adresat Sądowi

Rejonowemu mimo wskazania adresu Sądu Okręgowego, miarodajna jest dla

oceny terminu wniesienia środka odwoławczego data nadania przesyłki przez sąd

niewłaściwy do sądu właściwego, a nie data nadania na adres sądu niewłaściwego.

W konsekwencji, wobec złożenia wniosku o doręczenie uzasadnienia po terminie,

apelacja powódki nie została złożona w terminie określonym w art. 369 § 1 k.p.c. w

zw. z art. 328 § 1 k.p.c., co uzasadnia jej odrzucenie.

W zażaleniu od powyższego postanowienia powódka zarzuciła błąd

w ustaleniach faktycznych i naruszenie przepisów postępowania w postaci art. 165

§ 2 k.p.c. w zw. z art. 328 § 1 k.p.c., art. 369 § 1 k.p.c. i art. 373 k.p.c. przez błędną

wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, co miało istotny wpływ na treść

zaskarżonego postanowienia. Wniosła o jego uchylenie i orzeczenie o kosztach

postępowania zażaleniowego.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Uzasadnienie zarzutów zażalenia polega na twierdzeniu, że powódka złożyła

wniosek w terminie wobec wysłania przesyłki na prawidłowy adres Sądu

Okręgowego, zaś omyłkowe oznaczenie sądu jako Sądu Rejonowego pozostaje

bez znaczenia, bowiem urząd pocztowy zobowiązany był dostarczyć przesyłkę na

podany adres.

Problem sprowadza się zatem do rozstrzygnięcia, czy przesyłka zawierająca

wniosek o sporządzenie uzasadnienia została wniesiona, zgodnie z art. 369 § 1

k.p.c. i art. 165 § 2 k.p.c., do sądu właściwego.

Problem został rozstrzygnięty przez judykaturę jednolicie co do sytuacji, gdy

środek odwoławczy został wniesiony do sądu niewłaściwego – decyduje wówczas

o terminie wniesienia data nadania przesyłki przez sąd niewłaściwy do sądu

właściwego (postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 3 października 2000 r.,

I CKN 967/00, niepubl., z 10 maja 1999 r., II CKN 128/99, niepubl., z dnia

28 października 2010 r. II UZ 24/10 niepubl.). Przedmiotem rozstrzygnięcia była

także sytuacja, gdy nadawca wskazał prawidłowy adres i błędnie określił sąd –

adresata (postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 17 stycznia 1995 r., I PRN

123/94 i z dnia 27 sierpnia 2008 r., II UZ 38/08, niepubl.), co do której przyjęto,

że termin jest zachowany, jeżeli podano prawidłowy adres sądu, natomiast bez

znaczenia pozostaje omyłkowe wskazanie sądu niewłaściwego oraz błędne

doręczenie przez pocztę przesyłki temu adresatowi pod innym adresem,

niż wskazany na przesyłce.

Sąd Najwyższy w tym składzie nie podziela poglądu wyrażonego w dwóch

ostatnich w/w przytoczonych orzeczeniach. Nie może budzić wątpliwości, że strona,

wysyłając korespondencję do sądu, obowiązana jest prawidłowo wskazać zarówno

adresata, jak i jego adres. W wypadku zatem naniesienia przez nadawcę

nieprawidłowych danych adresowych w postaci wskazania prawidłowego adresu

sądu właściwego i nieprawidłowej jego nazwy, należy prawidłowość doręczenia

dokonanego przez urząd pocztowy badać w świetle obowiązujących tego

operatora przepisów. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 czerwca 2003 r.

Prawo Pocztowe (Dz. U. z 2008 r. Nr 189, poz. 1159 ze zm.) usługę pocztową

stanowi przyjmowanie, przemieszczanie i doręczanie przesyłek, zaś zgodnie z art.

3 pkt 1 określenie „adres” oznacza oznaczenie adresata przesyłki oraz miejsca

doręczenia wskazanego przez nadawcę. Dla operatora zatem adres składa się

z dwóch elementów – określenia adresata i miejsca doręczenia. Przesyłka wysłana

jako polecona jest przesyłką tzw. rejestrowaną, która jest doręczana za

pokwitowaniem odbioru (art. 3 pkt 19 i 20 ustawy). Zważywszy na treść

potwierdzenia nadania dołączonego do zażalenia (k. 659), przedmiotowa przesyłka

była przesyłką poleconą. Operator przesyłkę doręcza adresatowi pod adresem

wskazanym na przesyłce lub w umowie o świadczenie usługi pocztowej (art. 26

ust. 1 ustawy). W sprawie niniejszej brak jest danych, czy Sąd Rejonowy zawarł

umowę o świadczenie usług pocztowych i jaka jest jej treść, zwłaszcza w zakresie

doręczeń przesyłek przychodzących. Przesyłka może być wydana także ze

skutkiem doręczenia adresatowi do jego skrzynki odbiorczej, w placówce operatora

lub w miejscu uzgodnionym przez adresata z operatorem (art. 26 ust. 2 pkt 1

ustawy). W wypadku niemożności doręczenia, a tak jest w wypadku wpisania

błędnego adresu adresata, przesyłka jest zwracana nadawcy (art. 27 zd. 1 ustawy).

Z powyższych przepisów wynika, że decydujące znaczenie ma doręczenie

przesyłki adresatowi, natomiast sposób doręczenia zależy od konkretnej sytuacji

faktycznej. Wskazać należy, że do obowiązków urzędu pocztowego nie należy

poszukiwanie intencji nadawcy – czy chciał on wysłać przesyłkę do wskazanego na

niej adresata, czy też chciał ją wysłać na wskazany na przesyłce adres.

Podstawowym zadaniem jest świadczenie usługi polegającej na dostarczeniu

przesyłki adresatowi.

Przyjąć zatem należało, że adresem w wypadku przesyłki kierowanej do

sądu jest zarówno prawidłowa nazwa adresata, jak i prawidłowe wpisanie miejsca

położenia siedziby sądu. Wadliwość adresu, powstała wskutek wpisania przez

nadawcę błędnie jednego z elementów adresu i w konsekwencji powodująca

doręczenie przez urząd pocztowy przesyłki do sądu niewłaściwego, uzasadnia

przyjęcie, że o zachowaniu terminu do dokonania czynności procesowej decyduje

data nadania przesyłki przez sąd niewłaściwy do sądu właściwego.

Mając na uwadze powyższe należało orzec jak w sentencji na podstawie

art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39814 k.p.c., zaś o kosztach postępowania

zażaleniowego rozstrzygnąć na podstawie art. 108 § 1 zd. 1 k.p.c., art. 98 k.p.c.

w zw. z art. 391 § 1 w zw. z art. 39821 i art. 3941 § 3 k.p.c.