V CZ 16/11 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt V CZ 16/11

POSTANOWIENIE

Dnia 13 kwietnia 2011 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Lech Walentynowicz (przewodniczący)

SSN Bogumiła Ustjanicz

SSN Dariusz Zawistowski (sprawozdawca)

w sprawie z wniosku A. B.

przy uczestnictwie Gminy S.

o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 13 kwietnia 2011 r.,

zażalenia wnioskodawczyni na orzeczenie o kosztach, zawarte w postanowieniu

Sądu Okręgowego w Ś.

z dnia 11 stycznia 2011 r.,

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 11 stycznia 2011 r. Sąd Okręgowy w Ś., zasądził od

wnioskodawczyni na rzecz uczestnika postępowania kwotę 600 złotych tytułem

postępowania apelacyjnego. Sąd wskazał, iż podstawę tego orzeczenia stanowi art.

520 § 3 k.p.c., a sytuacja majątkowa wnioskodawczyni pozwala na poniesienie

przez nią kosztów postępowania.

Orzeczenie o kosztach postępowania zostało zaskarżone zażaleniem przez

wnioskodawczynię, która wniosła jego zmianę poprzez zastosowanie wobec niej

art. 102 k.p.c. i odstąpienie od obciążenia wnioskodawczyni kosztami postępowania

apelacyjnego.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie okazało się nieuzasadnione. Stosownie do treści art. 520 § 3 zd. 1

k.p.c., jeżeli interesy uczestników są sprzeczne, sąd może włożyć na uczestnika,

którego wnioski zostały oddalone lub odrzucone, obowiązek zwrotu kosztów

postępowania poniesionych przez innego uczestnika. W sprawie o stwierdzenie

nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie interesy stron postępowania

są sporne, a tym samym w sprawie znajdował zastosowanie powołany wyżej

przepis.

Sąd Okręgowy w Ś. kierując się brzmieniem art. 520 § 3 zd. 1 zasądził od

wnioskodawczyni koszty postępowania na rzecz jej przeciwnika. Wnioskodawczyni

natomiast uważa, że należało zastosować art. 102 k.p.c., gdyż zachodzi

szczególna sytuacja, przemawiająca za zastosowaniem przez sąd zasady

słuszności przy orzekaniu o kosztach, w miejsce zasady, którą stanowi

odpowiedzialność za wynik procesu.

Zastosowanie art. 102 k.p.c. może mieć miejsce w sytuacjach wyjątkowych,

a przede wszystkim wówczas, gdy ustalona przez sąd sytuacja majątkowa strony

pozwala na stwierdzenie, iż obciążenie jej kosztami postępowania skutkować

będzie ujemnymi konsekwencjami dla niej samej lub jej rodziny, co odpowiada

zasadzie słuszności. W judykaturze przyjęto, że zmiana orzeczenia o kosztach

przez sąd odwoławczy powinna mieć charakter wyjątkowy i dotyczyć sytuacji

oczywistego naruszenia wskazań do zastosowania art. 102 k.p.c. (zob. np.

postanowienie SN z dnia 3 grudnia 2007 r., I CZ 110/07 i postanowienie SN z dnia

1 października 2010, I CZ 142/10, niepublikowane).

Na tle motywów zaskarżonego postanowienia oraz uzasadnienia zawartego

w zażaleniu, brak jest podstaw do uznania, że w sprawie zachodzi sytuacja

wyjątkowa, uzasadniająca zastosowanie art. 102 k.p.c. Wnioskodawczyni, jak

wynika z ustaleń dokonanych w toku postępowania, uzyskuje stały miesięczny

dochód w postaci renty w kwocie 1219,29 zł, a także jest właścicielką zabudowanej

nieruchomości. Nie znajduje się zatem w sytuacji majątkowej, która nie pozwala na

poniesienie

przez

nią

kosztów

postępowania

w

wysokości

określonej

w zaskarżonym postanowieniu.

Z tego względu, na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 k.p.c., Sąd

Najwyższy orzekł jak w sentencji.