V CZ 102/07 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt V CZ 102/07

POSTANOWIENIE

Dnia 28 listopada 2007 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Marek Sychowicz (przewodniczący)

SSN Irena Gromska-Szuster (sprawozdawca)

SSA Michał Kłos

w sprawie ze skargi T.K. i "S." Spółki z o.o.

o wznowienie postępowania

w sprawie z powództwa T.K. i "S." Spółki z o.o.

przeciwko Skarbowi Państwa - Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w W.

i Dyrektorowi Izby Skarbowej w W.

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym

w Izbie Cywilnej w dniu 28 listopada 2007 r.,

zażalenia powodów na postanowienie Sądu Apelacyjnego

z dnia 30 marca 2007 r., sygn. akt [...],

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 30 marca 2007 r. Sąd Apelacyjny

odrzucił skargę T.K. i „S.” spółki z o.o. o wznowienie postępowania odwoławczego

w sprawie z powództwa T.K. i „S.” spółki z o.o. przeciwko Skarbowi Państwa,

zakończonej prawomocnym odrzuceniem pozwu na podstawie art. 199 § 1 pkt 1

k.p.c. Sąd Apelacyjny stwierdził, że zgodnie z art. 399 § 1 k.p.c. skarga

o wznowienie

postępowania

przysługuje

tylko

w

sprawach

zakończonych

w procesie prawomocnym wyrokiem, z jedynym wyjątkiem przewidzianym w art.

399 § 2 k.p.c., który w rozpoznawanej sprawie nie występuje. Skarga o wznowienie

postępowania nie przysługuje zatem w sprawie zakończonej prawomocnym

postanowieniem o odrzuceniu pozwu.

W zażaleniu na powyższe postanowienie pełnomocnik powodów wnosząc

o jego uchylenie i zasądzenie na rzecz powodów kosztów postępowania

zażaleniowego, zarzucił naruszenie art. 399 § 2 k.p.c. przez błędną wykładnię

polegającą na uznaniu, że tylko w sytuacjach przewidzianych w art. 401 1 k.p.c.

dopuszczalne

jest

wznowienie

prawomocnym

postanowieniem.

wskazanymi

w

zażaleniu

postępowania

w

sprawie

zakończonej

k.p.c.

Zarzucił

niezgodność

art.

przepisami

Konstytucji

przez

ze

ograniczenie

dopuszczalności wznowienia postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym

postanowieniem tylko do sytuacji wskazanych w art. 4011 k.p.c. i wnosił by Sąd

Najwyższy stwierdził tę niezgodność i uznał dopuszczalność przedmiotowej skargi

o wznowienie postępowania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 399 k.p.c. skarga o wznowienie postępowania przysługuje

tylko w sprawach, w których postępowanie zostało zakończone prawomocnym

wyrokiem, a więc rozstrzygnięte merytorycznie, chyba że zachodzi wyjątek

wprowadzony w paragrafie drugim omawianego przepisu przez ustawę z dnia

22 grudnia 2004 r. nowelizującą kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2005 r.,

Nr 13, poz. 98). Zgodnie z powszechnie przyjętymi zasadami wykładni przepisów

prawa, norma prawna zawierająca wyjątek od zasady nie może być wykładana

w sposób rozszerzający, ani stosowana w drodze analogii do innych sytuacji, niż

w niej przewidziane. Z tych względów niedopuszczalna jest wykładnia art. 399

k.p.c.

proponowana

postępowania

w

w

zażaleniu,

każdej

sprawie,

dopuszczająca

także

możliwość

zakończonej

wznowienia

prawomocnym

postanowieniem nie rozstrzygającym jej merytorycznie. Zamieszczonego w art. 399

§ 2 k.p.c. wyjątku od zasady określonej w art. 399 § 1 k.p.c., przewidzianego tylko

dla sytuacji, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego

z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub ustawą, na podstawie

którego zostało wydane orzeczenie, nie można stosować w drodze analogii do

wznowienia postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym postanowieniem

o odrzuceniu pozwu, jeżeli Trybunał Konstytucyjny nie orzekł o niezgodności

z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub z ustawą przepisu, na

podstawie którego odrzucono pozew.

Wbrew twierdzeniom zażalenia, niedopuszczalne jest także badanie przez

sądy powszechne i Sąd Najwyższy zgodności określonego przepisu prawa

z Konstytucją. Wyklucza to art. 188 i art. 193 Konstytucji, z których wynika

wyłączna kompetencja Trybunału Konstytucyjnego do badania zgodności przepisu

ustawy z Konstytucją (porównaj między innymi orzeczenia Sądu Najwyższego

z dnia 2 VII 2004 r. II CK 421/03, z dnia 7 XI 2002 r. V CKN 1493/00, z dnia 30 X

2002 r. V CKN 1456/00, z dnia 24 VI 2004 r. III CK 536/02, z dnia 6 XI 2003 r. II CK

184/02, z dnia 26 II 2004 r. IV CK 188/03, z dnia 13 IV 2005 r. IV CZ 241/05 i z dnia

23 III 2003 r. V CKN 1811/00, nie publ.).

W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi także sugerowana w zażaleniu

możliwość zastosowania wprost przepisu Konstytucji, wynikająca, zdaniem

skarżącego, z art. 8 § 2 Konstytucji. Pomijając bowiem, budzącą spory w doktrynie

i orzecznictwie, dopuszczalność takiego stosowania Konstytucji przez sądy, przede

wszystkim trzeba stwierdzić, że skarżący nie wskazał, który przepis Konstytucji

stosowany wprost, miałby stanowić podstawę stwierdzenia dopuszczalności

wznowienia postępowania w rozpoznawanej sprawie.

Biorąc wszystko to pod uwagę Sąd Najwyższy na podstawie art. 398 14 w zw.

z art. 3941 § 3 k.p.c. oddalił zażalenie jako nieuzasadnione.