V CZ 102/06 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt V CZ 102/06

POSTANOWIENIE

Dnia 19 grudnia 2006 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Tadeusz Żyznowski (przewodniczący)

SSN Maria Grzelka

SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca)

w sprawie z wniosku I. O.

przy uczestnictwie M. O.

o podział majątku wspólnego,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 19 grudnia 2006 r.,

zażalenia uczestnika postępowania M. O.

na postanowienie Sądu Okręgowego

z dnia 11 maja 2006 r.,

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy postanowieniem z dnia 3 kwietnia 2006 r. odrzucił skargę

kasacyjną uczestnika postępowania M. O. od postanowienia tegoż Sądu z dnia 15

listopada 2005 r. z uwagi na to, że nie została ona należycie opłacona. Z tej samej

przyczyny Sąd Okręgowy postanowieniem z dnia 11 maja 2006 r. odrzucił

zażalenie wymienionego uczestnika postępowania na postanowienie odrzucające

jego skargę kasacyjną.

W zażaleniu na postanowienie z dnia 11maja 2006 r. uczestnik

postępowania M. O. wniósł o uchylenie tego orzeczenia zarzucając, że zostało ono

wydane z rażącym naruszeniem art. 19 ust. 3 pkt 2 w zw. z art. 99 ustawy z dnia 28

lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. Nr 167, poz. 1398

ze zm.; dalej: „u.k.s.c.”). Według skarżącego Sąd Okręgowy bezzasadnie uznał, iż

zażalenie na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną podlegało opłacie

określonej w art. 19 ust. 3 pkt 2 u.k.s.c. Zażalenie to było bowiem oczywiście

uzasadnione i zostało opłacone opłatą podstawową w kwocie 30 zł.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 99 u.k.s.c. nie pobiera się opłaty sądowej, a uiszczona

opłatę zwraca się, jeżeli zażalenie wniesione na postanowienie o odrzuceniu

środka zaskarżenia sąd uzna za oczywiście uzasadnione. W poprzedniej regulacji,

tj. w ustawie z dnia 13 czerwca 1967 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

(Dz. U. Nr 24, poz. 110 ze zm.) analogiczne unormowanie zawierał art. 16 ust. 4.

Na gruncie tego przepisu w orzecznictwie prezentowany był pogląd, zgodnie

z którym ocena, czy zażalenie jest oczywiście uzasadniona, nie stanowi wyłącznej

domeny sądu pierwszej instancji, choć niewątpliwie w pierwszym rzędzie ten

właśnie sąd winien ją przeprowadzić (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia

23 kwietnia 1993 r., III CZP 43/93, OSNCP 1993/12/214; postanowienie Sądu

Najwyższego z dnia 14 listopada 2001 r., II CZ 76/01, OSNC 2002/7-8/100).

Zapatrywanie powyższe zachowało walor aktualności także po wejściu w życie

aktualnie obowiązującej ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych.

Przeprowadzenie

kontroli zasadności oceny, czy odrzucone wcześniej zażalenie

podlegało opłacie sądowej

z uwagi na treść art. 99 u.k.s.c. wymaga zbadania

przez sąd rozpoznający zażalenie istnienia określonej tym przepisem przesłanki.

Skarżący oczywistej zasadności zażalenia na postanowienie odrzucające

skargę kasacyjną upatrywał w zaniechaniu przez Sąd Okręgowy zawieszenia

postępowania na podstawie art. 112 w zw. z art. 18 ust. 2 u.k.s.c. w związku ze

zgłoszonym wraz z tą skargą wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych,

a także w wydaniu w tej samej dacie (3 kwietnia 2006 r.) zarządzenia o zwrocie

wymienionego wniosku. Odnosząc się do tych zarzutów stwierdzić należy, iż są one

chybione.

Skarżący wniósł skargę kasacyjną

w dniu 9 marca 2006 r., a więc po

wejściu w życie ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach

cywilnych (art. 151 i art. 149 ust. 1 tej regulacji). Uczynił to w ostatnim dniu terminu

do wniesienia tego środka zaskarżenia. Wniosek o zwolnienie od opłaty należnej od

skargi kasacyjnej złożył natomiast w dniu 30 marca 2006 r. Prawidłowo więc Sąd

Okręgowy uznał, że skarga ta

podlegała odrzuceniu. Obowiązek zastosowania

sankcji przewidzianej w art. 1302 § 3 k.p.c. nie może zostać wyłączony wskutek

wadliwego działania przewodniczącego wydziału, polegającego na wezwaniu

skarżącego do uiszczenia brakującej opłaty. Wymóg opłacenia skargi kasacyjnej

jednocześnie z wniesieniem jej do sądu (podobnie jak i każdego innego pisma

podlegającego opłacie) wynika z jednoznacznego brzmienia art. 10 u.k.s.c.

W świetle przytoczonych przepisów zasadność postanowienia odrzucającego ten

środek zaskarżenia nie nasuwa żadnych zastrzeżeń. Z tych też względów jedynie

na marginesie wskazać należy, że - wbrew odmiennemu zapatrywaniu skarżącego

- zgłoszenie wniosku o zwolnienie od opłaty od skargi kasacyjnej nie uzasadnia

zawieszenia postępowania. Podstawy do podjęcia takiej decyzji nie mogą stanowić

wskazane w zażaleniu przepisy art. 112 w zw. z art. 18 ust. 2 u.k.s.c. Z unormowań

tych wynika wniosek zupełnie odmienny, a mianowicie taki, że zgłoszenie

wzmiankowanego

wniosku

nawet

nie

wstrzymuje

biegu

toczącego

się

postępowania.

Mając na uwadze powyższe Sąd Najwyższy na podstawie art. 398 14 w zw.

z art. 3941 § 3 k.p.c. orzekł, jak w sentencji.