V CSK 510/06 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt V CSK 510/06

POSTANOWIENIE

Dnia 28 lutego 2007 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Zbigniew Kwaśniewski

w sprawie z powództwa T. B.

przeciwko Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej w O.

o ustalenie,

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 28 lutego 2007 r.,

na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej

od wyroku Sądu Apelacyjnego [...]

z dnia 13 lipca 2006 r.,

odrzuca skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

Zaskarżony skargą kasacyjną wyrok wydany został w dniu 13 lipca 2006 r.,

a zatem wniesiona od niego skarga kasacyjna spełniać powinna wszelkie wymogi

formalne, wynikające z treści przepisów art. 3984 § 1 i § 2 k.p.c.

W paragrafie pierwszym art. 3984 k.p.c. ustawodawca skatalogował odrębnie

w czterech punktach konstrukcyjne elementy każdej skargi kasacyjnej, a więc

cechy istotne (kreatywne) tego tylko szczególnego środka odwoławczego,

podkreślając zarazem w ten sposób rangę tychże elementów. Natomiast w zdaniu

pierwszym § 2 art. 3984 k.p.c. wskazano na pozostałe wymagania tej skargi, które

stawiane są każdemu pismu procesowemu (art. 126 k.p.c. – 128 k.p.c. z rygorem

przewidzianym w art. 130 k.p.c.).

Już wcześniej przyjęto w orzecznictwie, że brak któregokolwiek z kreatywnych

elementów

dawnej

kasacji,

a

określonych

w

którymkolwiek

z punktów

nieobowiązującego już art. 393 § 1 k.p.c. nie podlega naprawieniu w trybie art. 130

§ 1 k.p.c., a kasacja dotknięta takim nieusuwalnym brakiem podlegała odrzuceniu

a limine (postanowienie SN z dnia 9 listopada 2000 r., II CKN 1385/00, OSNC

2001 r., z. 3, poz. 51; postanowienie SN z dnia 12 grudnia 2000 r., V CKN 1780/00,

OSNC 2001 r., z. 3, poz. 52).

Obowiązek przedstawienia przez skarżącego m.in. wniosku o przyjęcie

skargi kasacyjnej do rozpoznania i jego uzasadnienia, a wynikający z art. 3984 § 1

pkt 3 k.p.c., wiąże się z instytucją tzw. „przedsądu”, polegającego m.in. na

możliwości Sądu Najwyższego odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

(art. 3989 § 2 k.p.c.). Ten możliwy sposób zakończenia postępowania kasacyjnego,

a kolidujący niewątpliwie z intencją strony wnoszącej skargę kasacyjną dowodzi

zrównania rangą obowiązku przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia

(art. 3984 § 1 pkt 2 k.p.c.) z obowiązkiem odrębnego przedstawienia zarówno

wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jak i jego uzasadnienia.

Odrębne wyartykułowanie przez ustawodawcę obu kategorii obowiązków dowodzi

tego, że nie są one tożsame. W konsekwencji za spełnienie wymogu z art. 398 4 § 1

pkt 3 k.p.c. nie można uznać jedynie odwołania się przez skarżącego do

uzasadnienia podstaw kasacyjnych i sformułowanych w ich ramach zarzutów, z

pominięciem wyraźnego, odrębnego zaprezentowania którejkolwiek z okoliczności

spośród wymienionych w art. 3989 § 1 k.p.c. i uzasadniających przyjęcie skargi

kasacyjnej do rozpoznania (por. postanowienie SN z dnia 22 marca 2001 r., V CZ

131/00, OSNC 2001 r., z. 10, poz. 156; postanowienie SN z dnia 5 czerwca 2001 r.,

IV CZ 45/01, OSNC 2001 r., z. 10, poz. 157). W odniesieniu do skargi kasacyjnej

zachowuje aktualność utrwalone orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie

z którym wymagania z art. 3984 § 1 k.p.c. mają samodzielny byt i nie mogą być

traktowane zamiennie (postanowienie SN z dnia 29 czerwca 2005 r. V CSK 5/05,

niepubl. Postanowienie SN z dnia 14 lipca 2005 r. III CZ 61/05 niepubl.).

Spełniając formalny wymóg skargi kasacyjnej, określony w art. 398 4 § 1 pkt 3 k.p.c.,

skarżący powinien zawrzeć w niej

zarówno wniosek o przyjęcie skargi do

rozpoznania, jak i uzasadnienie tego wniosku, wskazując na występowanie

w sprawie przynajmniej jednej z okoliczności stanowiących przesłanki tzw.

przedsądu, określone w art. 3989 § 1 k.p.c. i przedstawić odpowiednie argumenty

prawne, uzasadniające występowanie

ściśle określonej w ustawie przesłanki.

Potrzeba przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania powinna być zatem

uzasadniona

przez

skarżącego

przy

pomocy

argumentów

jurydycznych

uzasadniających wystąpienie którejkolwiek z przesłanek precyzyjnie określonych

w art. 3989 § 1 k.p.c. (por. postanowienie SN z dnia 21 lipca 2005 r. sygn. akt V

CSK 18/05). Spełnienie tego wymogu nie jest tożsame z werbalnym powołaniem

się na przesłankę wymienioną w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Ponieważ skarga

kasacyjna pozwanej pozbawiona jest właściwie rozumianego uzasadnienia wniosku

o przyjęcie skargi do rozpoznania przeto podlega ona odrzuceniu (por.

postanowienie SN z dnia 22 września 2005 r. sygn. akt II CSK 7/05).

Uwzględniając więc odrębność obu przedmiotów regulacji w pkt 2 i 3 art.

3984 § 1 k.p.c. stwierdzić należy, że choć argumentacja skarżącego może się

niekiedy w obu tych kwestiach nawet częściowo pokrywać, to jednak orzeczenie

w przedmiocie

przyjęcia

skargi

kasacyjnej

do

rozpoznania

zapada

tylko

po uprzednim dokonaniu oceny przyczyn kwalifikowanych przez ustawodawcę,

a określonych w art. 3989 § 1 k.p.c., gdyż tylko one mogą być przedmiotem tzw.

„przedsądu” i decydują o jego wyniku.

Skoro więc skarga kasacyjna pozwanej pozbawiona jest wymaganego

uzasadnienia wniosku i jego uzasadnienia, a więc tego niezbędnego elementu

konstrukcyjnego,

współkreującego

istotę

tego

środka

zaskarżenia,

to

Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia, działając na podstawie

art. 3986 § 3 k.p.c. w zw. z art. 3986 § 2 k.p.c. i art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c.

db