V CSK 464/13 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt V CSK 464/13 POSTANOWIENIE Dnia 29 kwietnia 2014 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marta Romańska w sprawie z powództwa K. K.‎przeciwko A. C.‎o zapłatę,‎na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 kwietnia 2014 r.,‎na skutek skargi kasacyjnej pozwanego od wyroku Sądu Apelacyjnego w […]‎z dnia 13 kwietnia 2012 r., sygn. akt I ACa […], 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;

2) zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 3.600 (trzy tysiące sześćset) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

UZASADNIENIE

1. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądowym, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). Obowiązkiem skarżącego jest sformułowanie i uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania w nawiązaniu do tych przesłanek (art. 3984 § 2 k.p.c.). Cel wymagań przewidzianych przez art. 3984 § 2 k.p.c. może być zatem osiągnięty tylko wtedy, gdy skarżący powoła i uzasadnieni istnienie przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania.

Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania jest konsekwencją oceny, czy okoliczności powołane przez skarżącego odpowiadają tym, o jakich jest mowa w art. 3989 § 1 k.p.c.2. Pozwany wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania z powołaniem się na jej oczywistą zasadność (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.), w zakresie zarzutów objętych podstawami kasacyjnymi. We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i w jego uzasadnieniu skarżący zarzucił, że zaskarżony wyrok zapadł z naruszeniem art. 227 w zw. z art. 217 § 2, 286 i 278 § 1 k.p.c. przez oddalenie jego wniosku o wezwanie na rozprawę biegłych instytutu w celu złożenia ustnej opinii uzupełniającej i wyjaśniającej budzącą wątpliwości opinię pisemną złożoną przez tych biegłych.W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalony jest pogląd, że uzasadnienie tej przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wymaga powołania się na kwalifikowaną postać naruszenia zaskarżonym orzeczeniem przepisów prawa materialnego lub procesowego i przeprowadzania wywodu zmierzającego do jego wykazania.

Oczywistość naruszenia ma miejsce wówczas, gdy jest ono widoczne prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby wchodzenia w szczegóły czy dokonywania pogłębionej analizy tekstu wchodzących w grę przepisów i doszukiwania się ich znaczenia (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego: z 24 stycznia 2011 r., IV CSK 485/10, niepubl. oraz z 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49). O przyjęciu skargi kasacyjnej do rozpoznania nie decyduje przy tym samo oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego przez sąd, który wydał zaskarżone orzeczenie, lecz sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia.

Sam zarzut naruszenia (nawet oczywistego) określonego przepisu (przepisów) nie prowadzi wprost do oceny, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (por. orzecznictwo przytoczone w motywach postanowienia Sądu Najwyższego z 6 listopada 2012 r., III SK 16/12, Lex nr 1232793).Skonfrontowanie uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania z uzasadnieniem zaskarżonego postanowienia nie usprawiedliwia tezy, że skarga kasacyjna pozwanego jest oczywiście uzasadniona. Sąd Apelacyjny wyjaśnił, z jakich przyczyn dopuścił dowód z uzupełniającej opinii instytutu naukowo- badawczego, pomimo uzyskania już wcześniej informacji od biegłego, który złożył opinię w sprawie, że nie jest możliwe pozyskanie stanowczych i pewnych danych na temat czasu, w jakim doszło do naniesienia na dokumencie poszczególnych partii tekstu.

Sąd Apelacyjny przytoczył też wnioski sformułowane przez biegłych z instytutu, nie stanowcze, lecz jedynie - prawdopodobne, a następnie racjonalnie ocenił, że nie jest możliwe, by niektóre strony złożonego w jedną całość dokumentu powstały w przedziale czasu wyznaczonym przez biegłych, skoro dokument wraz z tymi stronami już wcześniej został złożony do akt sprawy. Sąd Apelacyjny wskazał też, dlaczego te wątpliwości odnośnie wniosków sformułowanych w opinii instytutu uznaje za niemożliwe do uzupełnienia w trakcie ustnych wyjaśnień, które biegli złożyliby na rozprawie.W kontekście uzyskanych już wcześniej informacji na temat możliwości określenia dat, w jakich doszło do naniesienia środków pisarskich na papier nie sposób jest uznać, że argumentacja Sądu Apelacyjnego, którą objaśnił odstąpienie od wezwania biegłych na rozprawę była oczywiście błędna, a wobec odwołania się przez ten Sąd przy czynieniu ustaleń do obszernego materiału dowodowego, obejmującego nie tylko dokumenty badane przez biegłych, nie sposób jest przyjąć, że zaniechanie ich wezwania na rozprawę w celu złożenia wyjaśnień przełożyło się na wadliwe rozstrzygnięcie w sprawie.3.

We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący powołał się też na potrzebę wykładni art. 245 i 253 k.p.c. w celu ustalenia zasad rozkładu ciężaru dowodu prawdziwości (integralności) wielostronicowego dokumentu podpisanego jedynie na ostatniej stronie (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.).Przepisy powołane przez skarżącego określają moc dowodową dokumentu prywatnego oraz rozkład ciężaru dowodu w razie zaprzeczenia jego prawdziwości. Oba przepisy były wielokrotnie wykładane w orzecznictwie (por. np. wyroki Sądu Najwyższego z 8 sierpnia 2012 r., I CSK 25/12, Lex nr 1231454; z 15 września 2011 r., II CSK 712/10, Lex nr 1129100; z 13 grudnia 2005 r., IV CK 286/05, Lex nr 465057; z 4 września 2007 r., I PK 112/07, OSNP 2008, nr 19-20, poz. 288; z 12 września 2003 r., I CK 60/02, Lex nr 602186; z 13 stycznia 2000 r., II CKN 668/98, Lex nr 51054).

Dokument, w rozumieniu tych przepisów to zapisane oświadczenie, nie zaś poszczególne, wyodrębnione jego części (strony, czy karty). Zasady rozkładu ciężaru dowodu w razie zakwestionowania prawdziwości dokumentu zostały określone dla dokumentu, jako całości, nie zaś dla jego poszczególnych części.4. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c. oraz - co do kosztów postępowania - art. 98 § 1 i 3, art. 108 § 1 w zw. z art. 39821 i art. 391 § 1 k.p.c. oraz na podstawie § 13 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 6 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jedn.

Dz. U. z 2013 r., poz. 490), orzeczono jak w postanowieniu. [aw]db