V CSK 151/07 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt V CSK 151/07

POSTANOWIENIE

Dnia 4 lipca 2007 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Zbigniew Kwaśniewski

w sprawie z wniosku E. Sp. z o.o.

przeciwko dłużnikom: KH i JH

o egzekucję należności pieniężnych,

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 4 lipca 2007 r.,

na skutek skargi kasacyjnej dłużniczki KH

od postanowienia Sądu Okręgowego w O.

z dnia 10 stycznia 2007 r., sygn. akt [...],

odrzuca skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

Zaskarżone skargą kasacyjną postanowienie wydane zostało w dniu

10 stycznia 2007 r., a zatem wniesiona od niego skarga kasacyjna spełniać

powinna wszelkie wymogi formalne, wynikające z treści przepisów art. 398 4 § 1

i § 2 k.p.c.

W paragrafie pierwszym art. 3984 k.p.c. ustawodawca skatalogował

odrębnie w czterech punktach konstrukcyjne elementy każdej skargi kasacyjnej,

a więc cechy istotne (kreatywne) tego tylko szczególnego środka odwoławczego,

podkreślające zarazem w ten sposób rangę tychże elementów. Natomiast w zdaniu

pierwszym § 2 art. 3984 k.p.c. wskazano na pozostałe wymagania tej skargi, które

stawiane są każdemu pismu procesowemu (art. 126 k.p.c. – 128 k.p.c.) z rygorem

przewidzianym w art. 130 k.p.c.

Już wcześniej przyjęto w orzecznictwie, że brak któregokolwiek z kreatywnych

elementów kasacji, a określonych w którymkolwiek z punktów nieobowiązującego

już art. 3933 § 1 k.p.c. nie podlega naprawieniu w trybie art. 130 § 1 k.p.c.,

a kasacja dotknięta takim nieusuwalnym brakiem podlegała odrzuceniu a limine

(postanowienie SN z dnia 9 listopada 2000 r., II CKN 1385/00, OSNC 2001, z. 3,

poz. 51; postanowienie SN z dnia 12 grudnia 2000 r. V CKN 1780/00, OSNC 2001,

z. 3, poz. 52).

Obowiązek przedstawienia przez skarżącego m.in. uzasadnienia wniosku

o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i jego uzasadnienia, a wynikający

z art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c., wiąże się z instytucją tzw. „przedsądu”, polegającego

m.in. na możliwości Sądu Najwyższego odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do

rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). Ten możliwy sposób zakończenia postępowania

kasacyjnego, a kolidujący niewątpliwie z intencją strony wnoszącej skargę

kasacyjną dowodzi zrównania rangą obowiązku przytoczenia podstaw kasacyjnych

i ich uzasadnienia (art. 3984 § 1 pkt 2 k.p.c.) z obowiązkiem odrębnego

przedstawienia oraz uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do

rozpoznania (art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c.). Odrębne

wyartykułowanie przez

ustawodawcę obu kategorii obowiązków dowodzi tego, że nie są one tożsame.

W konsekwencji za spełnienie wymogu z art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c. nie można uznać

jedynie odwołania się przez skarżącego do uzasadnienia podstaw kasacyjnych

i sformułowanych w ich ramach zarzutów, z pominięciem wyraźnego, odrębnego

i ścisłego przytoczenia co najmniej jednej z spośród okoliczności wymienionych

w art. 3989 § 1 k.p.c., wraz z jej stosownym uzasadnieniem przy pomocy

argumentów jurydycznych (por. postanowienie SN z dnia 22 marca 2001 r., V CZ

131/00, OSNC 2001, z. 10, poz. 156; postanowienie SN z dnia 5 czerwca 2001 r.,

IV CZ 45/01, OSNC 2001, z. 10, poz. 157). W odniesieniu do skargi kasacyjnej

zachowuje aktualność utrwalone orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie

z którym wymagania z art. 3984 § 1 k.p.c. mają samodzielny byt i nie mogą być

traktowane zamiennie (postanowienie SN z dnia 29 czerwca 2005 r. V CSK 5/05,

niepubl.; postanowienie SN z dnia 14 lipca 2005 r. III CZ 61/05 niepubl.).

Spełniając formalny wymóg skargi kasacyjnej, określony w art. 398 4 § 1 pkt 3

k.p.c., skarżący powinien zawrzeć w niej wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania

i wniosek ten uzasadnić wskazując na występowanie w sprawie przynajmniej

jednej z okoliczności stanowiących przesłanki tzw. przedsądu, określone w art.

3989 § 1 k.p.c. i przedstawić odpowiednie argumenty prawne, uzasadniające

występowanie ściśle określonej w ustawie przesłanki. Potrzeba przyjęcia skargi

kasacyjnej do rozpoznania powinna być zatem uzasadniona przez skarżącego przy

pomocy argumentów jurydycznych uzasadniających wystąpienie którejkolwiek

z przesłanek precyzyjnie określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. (por. postanowienie SN

z dnia 21 lipca 2005 r. sygn. akt V CSK 18/05). Ponieważ skarga kasacyjna

dłużniczki pozbawiona jest właściwie rozumianego przedstawienia i uzasadnienia

wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania przeto podlega ona odrzuceniu

(por. postanowienie SN z dnia 22 września 2005 r. sygn. akt II CSK 7/05).

Uwzględniając więc odrębność obu przedmiotów regulacji w pkt 2 i 3 art.

3984 § 1 k.p.c. stwierdzić należy, że choć argumentacja skarżącego może się

niekiedy w obu tych kwestiach nawet częściowo pokrywać, to jednak orzeczenie

w przedmiocie przyjęcia kasacji do rozpoznania zapada tylko po uprzednim

dokonaniu oceny przyczyn kwalifikowanych przez ustawodawcę, a określonych

w art. 3989 § 1 k.p.c., gdyż tylko one i ich uzasadnienie mogą być przedmiotem tzw.

„przedsądu” i decydują o jego wyniku.

Skoro więc skarga kasacyjna dłużniczki KH pozbawiona jest adekwatnego

przedstawienia uzasadnienia wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania, a więc tego

niezbędnego elementu konstrukcyjnego, współkreującego istotę tego środka

zaskarżenia, to Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia, działając na

podstawie art. 3986 § 3 k.p.c. w zw. z art. 3986 § 2 k.p.c. i art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c.