V CSK 107/08 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt V CSK 107/08

POSTANOWIENIE

Dnia 27 czerwca 2008 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Zbigniew Kwaśniewski

w sprawie z powództwa K. B.

przeciwko E. S.

z udziałem interwenienta ubocznego T. P.

o zapłatę,

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 27 czerwca 2008 r.,

na skutek skargi kasacyjnej pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 9 listopada

2007 r., sygn. akt I ACa (…),

odrzuca skargę kasacyjną i oddala wniosek powoda o zasądzenie kosztów

postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

Zaskarżony skargą kasacyjną wyrok wydany został w dniu 9 listopada 2007 r., a

zatem wniesiona od niego skarga kasacyjna spełniać powinna wszelkie wymogi

formalne, wynikające z treści przepisów art. 3984 § 1 i § 2 k.p.c.

W paragrafie pierwszym art. 3984 k.p.c. ustawodawca skatalogował odrębnie w

czterech punktach konstrukcyjne elementy każdej skargi kasacyjnej, a więc cechy

istotne (kreatywne) tego tylko szczególnego środka odwoławczego, podkreślając

zarazem w ten sposób rangę tychże elementów. Natomiast w zdaniu pierwszym § 2 art.

3984 k.p.c. wskazano na pozostałe wymagania tej skargi, które stawiane są każdemu

pismu procesowemu (art. 126 k.p.c. - 128 k.p.c. z rygorem przewidzianym w art. 130

k.p.c.

Obowiązek przedstawienia przez skarżącego m.in. uzasadnienia wniosku o

przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania 5 a wynikający z art. 398 4 § 1 pkt 3 k.p.c.,

wiąże się z instytucją tzw. "przedsądu", polegającego m.in. na możliwości Sądu

Najwyższego odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 398 9 § 2 k.p.c.).

Ten możliwy sposób zakończenia postępowania kasacyjnego, a kolidujący niewątpliwie

z intencją strony wnoszącej skargę kasacyjną dowodzi zrównania rangą obowiązku

przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia (art. 398 § 1 pkt 2 k.p.c.) z

obowiązkiem odrębnego przedstawienia oraz uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi

kasacyjnej do rozpoznania (art. 3984 § 1pkt 3 k.p.c.). Odrębne wyartykułowanie przez

ustawodawcę obu kategorii obowiązków dowodzi tego, że nie są one tożsame. W

konsekwencji za spełnienie wymogu z art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c.. nie można uznać

jedynie

przytoczenia

przez

skarżącego

uzasadnienia

podstaw

kasacyjnych

i

sformułowanych w ich ramach zarzutów, z pominięciem wyraźnego, odrębnego i

samodzielnego uzasadnienia co najmniej jednej spośród okoliczności wymienionych w

art. 3989 § 1 k.p.c. dokonanego przy pomocy argumentów jurydycznych (por.

postanowienie SN z dnia 22 marca 2001 r., V CZ 131/00, OSNC 2001 r., z. 10, poz.

156; postanowienie SN z dnia 5 czerwca 2001 r., IV CZ 45/01, OSNC 2001 r., z. 10,

poz. 157). W odniesieniu do skargi kasacyjnej zachowuje aktualność utrwalone

orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym wymagania z art. 3984 § 1 k.p.c.

mają samodzielny byt i nie mogą być traktowane zamiennie (postanowienie SN z dnia

29 czerwca 2005 r. V CSK 5/05, niepubl.; postanowienie SN z dnia 14 lipca 2005 r. III

CZ 61/05 niepubl.; postanowienie SN z dnia 21 lipca 2005 r., V CSK 18/05, niepubl.).

Spełniając formalny wymóg skargi kasacyjnej .określony w art. 3984 § 1 pkt 3 kpc,

skarżący powinien zawrzeć w niej wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania i wniosek

ten uzasadnić wskazując na występowanie w sprawie przynajmniej jednej z okoliczności

stanowiących przesłanki tzw. przedsądu, określone w art. 3989 § 1 k.p.c. i przedstawić

odpowiednie argumenty prawne, uzasadniające występowanie ściśle określonej w

ustawie przesłanki. Potrzeba przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania powinna być

zatem odrębnie uzasadniona przez skarżącego przy pomocy argumentów jurydycznych

uzasadniających wystąpienie którejkolwiek z przesłanek precyzyjnie określonych w art.

3989 § 1 k.p.c. (por. postanowienie SN z dnia 21 lipca 2005 r. sygn. akt V CSK 18/05).

Spełnienie tego wymogu nie jest tożsame ze wskazaniem na str. 2-3 skargi kasacyjnej w

pkt 1 i 2a na przesłanki wymienione w art. 398 9 § 1 pkt 1 i 3 k.p.c. Ponieważ skarga

kasacyjna pozwanej pozbawiona jest właściwie rozumianego uzasadnienia wniosku o

przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania przeto podlega ona odrzuceniu (por.

postanowienie SN z dnia 22 września 2005 r. sygn. akt II CSK 7/05).

Uwzględniając więc odrębność obu przedmiotów regulacji w pkt 2 i 3 art. 398 § l

k.p.c. stwierdzić należy, że choć argumentacja strony skarżącej może się niekiedy w

obu tych kwestiach nawet częściowo pokrywać, to jednak orzeczenie w przedmiocie

przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania zapada tylko po uprzednim dokonaniu oceny

przyczyn kwalifikowanych przez ustawodawcę, a określonych w art. 3989 § 1 k.p.c.,

gdyż tylko one, wraz z ich odrębnym uzasadnieniem, mogą być przedmiotem tzw.

„przedsądu" i decydują o jego wyniku.

Skoro więc skarga kasacyjna pozwanej pozbawiona jest odrębnego uzasadnienia

wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania, a więc tego niezbędnego elementu

konstrukcyjnego, współkreującego istotę tego środka zaskarżenia, to Sąd Najwyższy

orzekł jak w sentencji postanowienia, działając na podstawie art. 398 6 § 3 k.p.c. w zw. z

art. 3986 § 2 k.p.c. i art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c.

Sąd Najwyższy oddalił wniosek powoda o zasądzenie kosztów postępowania

kasacyjnego, ponieważ w wypadku odrzucenia skargi kasacyjnej nie należy się zwrot

kosztów postępowania stronie, która w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosła o

wydanie postanowienia odmawiającego przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,

natomiast nie podniosła zarzutu, że skarga powinna być odrzucona (por. postanowienie

SN z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 563/01, niepubl; orzeczenie SN z dnia15

listopada 1934 r., C. II 1677/34, Zb. Urz. 1935, poz. 204).