V CNP 74/12 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt V CNP 74/12

POSTANOWIENIE

Dnia 17 lipca 2013 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Anna Owczarek

w sprawie ze skargi T. Z.

o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia

Sądu Okręgowego w G. z dnia 18 kwietnia 2012 r.,

w sprawie z wniosku T. Z.

przy uczestnictwie D. Z. i in.,

o ustanowienie służebności drogi koniecznej,

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 17 lipca 2013 r.,

1) odrzuca skargę

2) zasądza od T. Z. na rzecz M.K.-W. i M. W. kwotę 120,- (sto

dwadzieścia) zł oraz na rzecz D. Z. kwotę 120,- (sto

dwadzieścia) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Uzasadnienie

Wnioskodawca T. Z. wniósł o stwierdzenie niezgodności z prawem

prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w G. z dnia 18 kwietnia 2012 r.,

oddalającego apelacje wnioskodawcy oraz uczestników […] od postanowienia

Sądu Rejonowego w R. z dnia 14 października 2011 r., którym ustanowiona została

bliżej określona służebność drogi koniecznej.

Jako podstawę skargi wnioskodawca przyjął naruszenie art. 145 § 2 k.c., art.

287 k.c. i 288 k.c. oraz przepisów rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki

Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. Uprawdopodabniając wyrządzenie szkody

zaskarżonym postanowieniem wnioskodawca wskazał, że zmuszony jest urządzić

na nowo dojazd do nieruchomości i zapłacić za ustanowienie służebności

wynagrodzenie, wyższe jak w wypadku ustanowienia drogi o innym przebiegu.

Z kolei wykazując, że wzruszenie zaskarżonego postanowienia w drodze innych

środków prawnych nie było i nie jest możliwe, podał m.in. iż nie mógł wnieść skargi

kasacyjnej

od

zaskarżenia

nie

zaskarżonego

postanowienia,

bowiem

przekraczała

pięćdziesięciu

tysięcy

wartość

złotych.

przedmiotu

W

konkluzji

wnioskodawca wniósł o stwierdzenie niezgodności z prawem zaskarżonego

postanowienia w całości i zasądzenie kosztów postępowania według norm

przepisanych.

W odpowiedzi na skargę uczestnicy D. Z. oraz M. K.-W. i M. W. wnieśli o jej

oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Sąd Najwyższy zważył:

Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna.

Zgodnie z art. 5192 § 1 k.p.c. można żądać stwierdzenia niezgodności

z prawem prawomocnego postanowienia co do istoty sprawy sądu drugiej instancji

kończącego postępowanie w sprawie, jeżeli przez jego wydanie stronie została

wyrządzona szkoda, a zmiana lub uchylenie tego postanowienia w drodze

przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe.

Wbrew twierdzeniom skarżącego od zaskarżonego postanowienia Sądu

Okręgowego przysługiwała skarga kasacyjna do Sądu Najwyższego, bowiem

w postępowaniu nieprocesowym w sprawach z zakresu prawa rzeczowego na

podstawie art. 5191 § 1 k.p.c. skarga taka przysługuje od wydanego przez sąd

drugiej instancji postanowienia co do istoty sprawy. W sprawach z zakresu prawa

rzeczowego, do jakich należy ustanowienie służebności drogi koniecznej,

dopuszczalność skargi kasacyjnej nie została uzależniona od dodatkowego

kryterium wartości przedmiotu zaskarżenia (ratio valoris).

Niezależnie od powyższej podstawy odrzucenia skargi wskazać należy, że

wnioskodawca nie uprawdopodobnił istnienia szkody wyrządzonej wydaniem

zaskarżonego postanowienia. Powołane przez skarżącego istnienie obowiązku

urządzenia służebności i zapłaty wynagrodzenia za jej ustanowienie, stwierdzonych

zaskarżonym postanowieniem, samo w sobie stanowi jedynie szkodę hipotetyczną,

przyszłą, która powstanie dopiero wtedy, gdy zaskarżone postanowienie zostanie

wykonane. Uprawdopodobnienie wyrządzonej szkody, wymagane przez art. 4245

§ 1 pkt 4

k.p.c., dotyczyć musi natomiast

szkody,

która już powstała

(por. postanowienie SN z dnia 11 stycznia 2006 r., II CNP 13/05, OSNC

2006/6/110; wyrok SN z 6 sierpnia 2008 r., II BP 68/07, OSNP 2010/1-2/6;

postanowienie SN z dnia 4 grudnia 2009 r., I CNP 93/09, niepubl.; postanowienie

SN z dnia 10 grudnia 2010 r., III CNP 48/10, niepubl.; postanowienie SN z dnia

11 października 2012 r., I CNP 21/12, niepubl.). Wymaganie takie wynika wprost

z treści 5192 § 1 k.p.c. w zw. z art. 4171 § 2 k.c.

W myśl art. 4248 § 1 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy odrzuca na

posiedzeniu niejawnym skargę niedopuszczalną oraz skargę niespełniającą

wymagań określonych w art. 4245 § 1 k.p.c. Ponadto zgodnie z art. 4248 § 2 w zw.

z art. 13 § 2 k.p.c. skarga podlega odrzuceniu, jeżeli zmiana zaskarżonego

postanowienia w drodze innych środków prawnych była możliwa. Z tych względów

Sąd Najwyższy postanowił jak w postanowieniu.

O kosztach postępowania ze skargi orzeczono, przyjmując sprzeczność

interesów uczestników postępowania, na podstawie art. 520 § 2 k.p.c. w zw. art.

391 § 1, art. 39821 i art. 42412 k.p.c., oraz § 13 ust. 5 pkt 2 w zw. z § 8 pkt 3

rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie

opłat za czynności adwokackie… (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 461).

db