V CNP 44/11 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt V CNP 44/11

POSTANOWIENIE

Dnia 31 stycznia 2012 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Katarzyna Tyczka-Rote

w sprawie ze skargi dłużników M. L. i M. L.

o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia

Sądu Okręgowego w K. z dnia 9 czerwca 2009 r.,

w sprawie z wniosku wierzyciela GETIN Noble Bank S.A.

przy uczestnictwie dłużników M. L. i M. L.

w przedmiocie egzekucji z nieruchomości sygn. akt Km …,

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 31 stycznia 2012 r.,

odrzuca skargę.

Uzasadnienie

Dłużnicy /…/

wnieśli skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem

prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 9 czerwca 2009 r.,

oddalającego ich zażalenie na postanowienie Sądu Rejonowego w S. z dnia 3

października 2008 r. w sprawie z wniosku wierzyciela GETIN Banku Spółki Akcyjnej

w przedmiocie egzekucji z nieruchomości prowadzonej przez Komornika Sądowego

przy Sądzie Rejonowym w S. W sprawie w dniu 23 sierpnia 2006 r. odbyła się

licytacja prawa użytkowania wieczystego nieruchomości oznaczonej jako działka nr

178 o powierzchni 570 m2, położonej w S. przy ul. C. 13 wraz z prawem własności

budynku mieszkalnego oraz zabudowaniami gospodarczymi położonymi na

opisanej wyżej nieruchomości. Doszło do wydania postanowienia o przybiciu na

rzecz Ł. A. Nabywca uiścił w gotówce rękojmię w kwocie 16 984 zł. Po

uprawomocnieniu się postanowienia o przybiciu został wezwany do uiszczenia

pozostałej kwoty z ceny określonej jako 113 226,66 zł.

Ponieważ w terminie

określonym przez Sąd Ł. A. spełnił warunki licytacji i w dniu 26 września 2008 r.

przelał na konto depozytowe Sądu kwotę 96 242,66 zł, Sąd Rejonowy w S. uznał, iż

w sprawie zastosowanie ma norma art. 998 § 1 k.p.c. i postanowieniem z dnia 3

października 2008 r. przysądził prawo użytkowania wieczystego nieruchomości na

rzecz Ł. A. oraz nakazał dłużnikom M. L. i M. L. wydanie nabywcy nieruchomości w

stanie wolnym. Sąd Okręgowy w K. postanowieniem z dnia 9 czerwca 2009 r.

oddalił zażalenie dłużników od powyższego orzeczenia. Sąd nie uwzględnił

argumentacji skarżących, którzy wskazywali, iż z uwagi na wniesione przez nich

w sprawie zażalenie postanowienie o przybiciu nie mogło się uprawomocnić.

Uznał, iż postanowienie o przybiciu uprawomocniło się z dniem 12 września

2006 r., ponieważ wniesione od tego postanowienia środki odwoławcze zastały

cofnięte. Jednocześnie stwierdził również, że pismo dłużników, w którym cofnęli

oni swoje oświadczenie o cofnięciu środków odwoławczych, należy uznać za

pozbawione jakichkolwiek skutków prawnych.

Skarżący oparli swoją skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem

prawomocnego orzeczenia Sądu Okręgowego w Ł. na zarzucie naruszenia

przepisów prawa procesowego - art. 981 k.p.c.; art. 998 k.p.c.; art. 826 k.p.c. oraz

art. 395 § 1 k.p.c. w zw. z art. 379 pkt. 5 k.p.c. w zw. z art. 13 k.p.c. Powołane

przepisy wskazali również jako te, z którym zaskarżone orzeczenie jest ich zdaniem

niezgodne.

Wyrządzenie

szkody

przez

wydanie

kwestionowanego

orzeczenia

uprawdopodobnili wskazując, że utracili prawo do użytkowania wieczystego

nieruchomości oznaczonej jako działka nr 178 położonej w S. przy ul. C. 13.

Wyjaśnili także, że jedynym środkiem w sprawie pozwalającym na zbadanie

legalności zaskarżonego orzeczenia jest skarga o stwierdzenie niezgodności z

prawem prawomocnego orzeczenia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

W dniu 25 września 2010 r. weszła w życie ustawa z dnia 22 lipca 2010 r.

o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy - Prawo

upadłościowe i naprawcze (Dz. U. Nr 155, poz. 1037 dalej jako ustawa zmieniająca

k.p.c.), która zmieniła stan prawny w zakresie dotyczącym skargi na niezgodność

z prawem prawomocnego orzeczenia. Według art. 4241 k.p.c. w nowym brzmieniu

można żądać stwierdzenia niezgodności z prawem jedynie prawomocnego wyroku

kończącego postępowanie w sprawie. Przepisy szczególne przewidują taką

możliwość

ponadto

w

odniesieniu

do

postanowienia

w

postępowaniu

nieprocesowym, orzekającego co do istoty sprawy i kończącego postępowanie

w sprawie (art. 5192 k.p.c.) oraz do orzeczeń wskazanych w art. 1148 1 § 3 k.p.c.,

w art. 11511 § 3 k.p.c. czy w art. 1215 k.p.c. W wypadku pozostałych

prawomocnych orzeczeń skarga o stwierdzenie ich niezgodności z prawem jest

niedopuszczalna, a poszkodowany może – po myśli art. art. 4241b k.p.c. dochodzić odszkodowania bezpośrednio od Skarbu Państwa, bez konieczności

uzyskiwania

prejudykatu

w

postępowaniu

o

stwierdzenie

niezgodności

prawomocnego orzeczenia z prawem.

Powołana ustawa dokonała również zmiany art. 767 4 § 3 k.p.c., przez

dodanie do jego treści § 3 według którego w sprawach egzekucyjnych skarga

o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia nie przysługuje.

Z uwagi na procesowy charakter tego uregulowania, w orzecznictwie Sądu

Najwyższego przyjmuje się jednolicie, że ma ono zastosowanie również

w przypadku orzeczeń wydanych w postępowaniu egzekucyjnym przed jego

wejściem w życie, tj. dniem 25 września 2010 r. (por. postanowienia Sądu

Najwyższego: z dnia 6 grudnia 2011 r. sygn. akt IV CNP 79/11, nie publ.; z dnia

27 października 2010 r., sygn. akt IV CNP 61/10, nie publ.; z dnia 22 listopada

2010 r. sygn. akt IV CNP 73/10, nie publ.; z dnia 25 lutego 2011 r., sygn. akt

IV CNP 8/11, nie publ.; z dnia 25 lutego 2011 r. sygn. akt IV CNP 108/10, nie publ.;

z dnia 17 marca 2011 r. sygn. akt

stanie prawnym,

skarga

o

IV CZ 127/10, nie publ.). W aktualnym

stwierdzenie

niezgodności z prawem

każdego

prawomocnego orzeczenia sądowego wydanego w postępowaniu egzekucyjnym,

zarówno w pierwszej jak i w drugiej instancji, wniesiona po wejściu w życie ustawy

zmieniającej k.p.c. podlega odrzuceniu na podstawie art. 424 8 § 1 k.p.c., jako

niedopuszczalna z mocy art. 7674 § 3 k.p.c. Z tych względów orzeczono

jak w sentencji.

jw