V CNP 108/06 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt V CNP 108/06

POSTANOWIENIE

Dnia 6 września 2006 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Zbigniew Strus

w sprawie ze skargi K. T. i S. T.

o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego

postanowienia Sądu Okręgowego w G.

z dnia 30 sierpnia 2005 r., w sprawie z wniosku J. G.

przy uczestnictwie K. T. i S. T.

o rozgraniczenie nieruchomości,

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 6 września 2006 r.,

odrzuca

skargę

o

stwierdzenie

prawomocnego orzeczenia.

niezgodności

z

prawem

Uzasadnienie

Uczestnicy postępowania w sprawie o rozgraniczenie zakończonego

prawomocnie postanowieniem Sądu Okręgowego z dnia 30 sierpnia 2005 r. złożyli

skargę domagając się stwierdzenia, że orzeczenie to zostało wydane z

naruszeniem prawa tj. przepisami art. 244 § 1 k.p.c. oraz – w konsekwencji – z art.

153 k.c. Zarówno w petitum skargi jak i w uzasadnieniu stwierdzają, że od

postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty nie przysługuje skarga

kasacyjna ponieważ wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 50 000 zł.

Uprawdopodobnienie

szkody

polegało

na

stwierdzeniu,

że konsekwencją

wydanego postanowienia jest uszczerbek „na gruncie” w zakresie powierzchni

około 600 metrów kwadratowych.

Wymieniona kwota odnosi się do progu wartościowego skargi kasacyjnej

określonego w art. 3982 § 1 k.p.c.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Przepis

dopuszczalności

art.

4241 § 1

k.p.c.

ustanawia

bezwzględną

przesłankę

skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego

orzeczenia w postaci niemożliwości zmiany lub uchylenia orzeczenia w drodze

przysługujących stronie środków prawnych. W § 3 norma wynikająca z § 1 zostaje

uszczegółowiona przez wykluczenie zbiegu skargi o stwierdzenie niezgodności

z prawem oraz skargi kasacyjnej, natomiast art. 424 8 § 1 k.p.c. zawarty został

nakaz odrzucenia niedopuszczalnej skargi o której mowa w art. 4241 k.p.c.

Z przedstawionego uregulowania wynika obowiązek wykazania przez stronę

wnoszącą skargę o stwierdzenie niezgodności /.../ istnienia przesłanki określonej

w końcowym zdaniu art. 4241 § 1 k.p.c.

Skarga stanowiąca przedmiot rozpoznania nie spełnia tego wymagania.

Dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawie o rozgraniczenie wymaga

rozstrzygnięcia, czy jest to sprawa o prawa majątkowe, do której ma zastosowanie

kryterium (próg) wartości ustanowiony w art. 3982 § 1 k.p.c. oraz czy skarżący

wykazał, że wartość przedmiotu zaskarżenia w apelacji była niższa od

pięćdziesięciu

tysięcy

złotych,

jako

kwoty

miarodajnej

dla

postępowania

kasacyjnego ze względu na dzień wydania orzeczenia przez sąd drugiej instancji.

Sąd Najwyższy podziela stanowisko prezentowane przez pełnomocnika,

przyjmującego stosowanie art. 3982 § 1 k.p.c. Sprawa o rozgraniczenie

nieruchomości jest sprawą majątkową, ponieważ jej wynik bezpośrednio kształtuje

konfiguracje i obszar, a wskutek tego również wartość sąsiednich nieruchomości,

dlatego wartość przedmiotu zaskarżenia stanowiący o dopuszczalności skargi

kasacyjnej wynosi pięćdziesiąt tysięcy złotych.

Postępowanie

ze

skargi

o

stwierdzenie

niezgodności

z

prawem

prawomocnego orzeczenia jest odrębnym postępowaniem, w którym Sąd

Najwyższy

nie

dokonuje

zmian

podstawy

ani

rozstrzygnięć

zapadłych

w postępowaniu zakończonym prawomocnie. Nawet stwierdzenie niezgodności

z prawem nie wzrusza wydanego tam orzeczenia co do istoty sprawy, jak również

postanowień incydentalnych zapadłych w jego toku a jest jedynie prejudykatem dla

następnego procesu o odszkodowanie dla strony, wymaganym w art. 4171 § 2 k.c.

– tj. w przepisie realizującym konstytucyjną zasadę naprawiania szkody

wyrządzonej bezprawnym działaniem organu władzy publicznej (art. 77 ust. 2

Konstytucji).

Zakończone prawomocnie postępowanie o rozgraniczenie nie dało podstaw

do twierdzenia, że skarga kasacyjna nie była tam dopuszczalna mimo regulacji

zawartej w art. 5191 § 1 k.p.c. W szczególności, ani uczestnicy, wbrew obowiązkowi

wynikającemu z przepisów art. 19 § 2 a następnie z art. 368 § 2 k.p.c. w związku

z art. 13 § 2 k.p.c. nie wskazali wartości przedmiotu sporu i wartości przedmiotu

zaskarżenia. Jak wyżej stwierdzono w postępowaniu wszczętym na skutek skargi

o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia uchybienia

zakończonego postępowania nie mogą być naprawione, dlatego skarżący nie

wykazał istnienia bezwzględnej przesłanki wniesienia skargi opartej na przepisach

art. 4241 § 1 k.p.c. Na marginesie można dodać, że wartość ta nie może być

uznana za okoliczność powszechnie znaną, skoro w rozpoznawanej sprawie

przedmiotem sporu – jak wskazał pełnomocnik wnoszący skargę był zabudowany

obszar gruntu o pow. około 600 m kw.

Stwierdzić również należy, że wnosząc skargę będącą przedmiotem

rozpoznania uczestnicy nie wykazywali istnienia wyjątku od reguły pierwszeństwa

skargi kasacyjnej (w razie jej dopuszczalności) ustanowionego w art. 424 1 § 2 k.p.c.

Z przytoczonych względów należało odrzucić skargę o stwierdzenie

niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia kończącego postępowanie

w sprawie, na podstawie art. 4248 § 1 k.p.c.

jz