SNO 61/09 · Sąd Najwyższy

POSTANOWIENIE Z DNIA 28 WRZEŚNIA 2009 R.

SNO 61/09

Przewodniczący: sędzia SN Tomasz Grzegorczyk.

Sędziowie SN: Henryk Pietrzkowski, Dariusz Zawistowski (sprawozdawca).

S ą d N a j w y ż s z y – S ą d D y s c y p l i n a r n y z udziałem protokolanta

w sprawie dwojga sędziów Sądu Okręgowego po rozpoznaniu w dniu 28 września

2009 r. zażalenia wniesionego przez Zastępcę Rzecznika Dyscyplinarnego w Sądzie

Apelacyjnym na postanowienie Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 23

czerwca 2009 r., sygn. akt (...)

p o s t a n o w i ł : utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny postanowieniem z dnia 23 czerwca 2009 r.

nie uwzględnił wniosków dwojga sędziów Sądu Okręgowego o uniewinnienie od

stawianych im zarzutów, ewentualnie umorzenie postępowania lub o zwrot sprawy

Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego na podstawie art. 345 § 1 k.p.k. oraz wniosku

sędziego X. Y. o dopuszczenie dowodu z akt spraw Sądu Okręgowego o sygn.: I C

190/06, I C 407/04, I C 109/06, I C 153/06, I C 269/05, I C 128/06, I C 33/07 i I C

188/06.

Tym samym postanowieniem, na podstawie art. 345 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128

ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98,

poz. 1070 ze zm.) sprawę przeciwko obwinionym sędziom Sądu Okręgowego X. Y. i

W. Z. przekazał Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego dla Sądu Apelacyjnego w celu

usunięcia istotnych braków czynności wyjaśniających poprzez załączenie do akt

sprawy poświadczonych za zgodność z oryginałem kserokopii zarządzeń o

wyznaczeniu rozpraw w sprawach wymienionych we wniosku o rozpoznanie sprawy

dyscyplinarnej. W zakresie tego rozstrzygnięcia Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny

wyraził ocenę, że materiał dowodowy przedstawiony przez Zastępcę Rzecznika

Dyscyplinarnego dla Sądu Apelacyjnego ma istotne braki w wyniku niezałączenia

zarządzeń o wyznaczeniu rozpraw w sprawach wymienionych w jego wniosku,

wydanych przez sędziego X. Y. Zarzut wyznaczenia do tych spraw nieuprawnionego

sędziego Sądu Rejonowego obligował rzecznika dyscyplinarnego do załączenia do akt

dowodów potwierdzających popełnienie takiego uchybienia. Konieczne jest bowiem

ustalenie, czy wszystkie zarządzenia w tych sprawach zostały wydane istotnie przez

sędziego X. Y. Niezbędne jest nadto ustalenie daty (dat) popełnienia przewinienia

służbowego (przewinień służbowych), również z tego względu, że budzi wątpliwość

uznanie przez rzecznika dyscyplinarnego postępowania obwinionego sędziego X. Y.

za jedno przewinienie o charakterze ciągłym.

Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego w Sądzie Apelacyjnym w zażaleniu na

postanowienie Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 23 czerwca 2009 r.

o przekazaniu mu sprawy w celu usunięcia istotnych braków czynności

wyjaśniających, zarzucił naruszenie art. 345 § 1 k.p.k. z powodu braku przesłanek do

wydania tego postanowienia i wniósł o jego uchylenie oraz przekazanie sprawy w tej

części do rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu – Sądowi Dyscyplinarnemu.

Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje:

W uzasadnieniu zażalenia podniesiono trafnie, że na gruncie art. 345 § 1 k.p.k.

możliwość zwrotu sprawy oskarżycielowi jest uzależniona od spełnienia się

kumulatywnie dwóch przesłanek, a mianowicie wystąpienia istotnych braków

postępowania przygotowawczego oraz stwierdzenia znacznych trudności w ich

usunięciu w postępowaniu sądowym. Nie można podzielić natomiast oceny

skarżącego, że w rozstrzyganej sprawie przesłanki te nie zachodzą.

Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny przyjął zasadnie, że postawienie sędziemu

zarzutu doprowadzenia do niewłaściwej obsady sądu podczas wydawania zarządzeń o

wyznaczaniu rozpraw nakazywało przede wszystkim zgromadzenie dowodów

wskazujących, że w sprawach objętych wnioskiem rzecznika dyscyplinarnego

obwiniony sędzia wydał tego rodzaju zarządzenia. Sąd Dyscyplinarny stwierdził

również prawidłowo, że postawienie tego rodzaju zarzutu nakazywało również

ustalenie dat, w jakich zarządzenia te były wydawane. Może mieć to bowiem

znaczenie dla oceny zasadności konstrukcji przewinienia dyscyplinarnego o

charakterze ciągłym, przyjętego przez rzecznika dyscyplinarnego oraz kwestii

związanych z biegiem terminu przedawnienia.

Przy uwzględnieniu charakteru zarzucanego przez rzecznika dyscyplinarnego

przewinienia, które miał popełnić obwiniony sędzia, braki w zakresie istotnych

dowodów odnoszących się do wskazanych wyżej okoliczności należy ocenić jako

rzutujące na wadliwość postępowania przeprowadzonego przez rzecznika

dyscyplinarnego o charakterze istotnym w rozumieniu art. 345 § 1 k.p.k.

Nie można podzielić również oceny skarżącego, że wskazanie przez Sąd

Dyscyplinarny konkretnych przejawów wadliwości postępowania i wskazanie, w jaki

sposób należy je usunąć (zażądać kserokopii zarządzeń wydanych w sprawach

wskazanych w zarzutach) nie świadczy o istnieniu znacznych trudności w usunięciu

stwierdzonych przez sąd braków w postępowaniu sądowym. Stanowisko skarżącego w

tym zakresie jest nadmiernym uproszczeniem, nie uwzględniającym w stopniu

dostatecznym okoliczności rozpoznawanej sprawy. Skarżący pominął bowiem, że

chodzi o uzyskanie zarządzeń wydanych w ponad stu sprawach, w okresie kilku lat,

które powinny być nie tylko dołączone, ale również przeanalizowane pod kątem

wskazanym przez Sąd Dyscyplinarny. Nie znajduje uzasadnienia stanowisko, aby

wszystkie te czynności miały być przeprowadzone dopiero na etapie postępowania

sądowego, a ich przeprowadzenie nie miało spowodować dla sądu istotnych trudności.

Z tych względów zażalenie było pozbawione uzasadnionych podstaw i podlegało

oddaleniu.

Dodatkowo wymaga zaś podkreślenia, że Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny

uznał za konieczne uzupełnienie czynności wyjaśniających w zakresie wyraźnie

wskazanym w treści zaskarżonego postanowienia. Ocena ta nie oznacza, że nie byłoby

natomiast celowe uzupełnienie materiału dowodowego w jeszcze szerszym zakresie,

przy uwzględnieniu zarzutów podniesionych przez obwinionych sędziów. Zwrot

sprawy na podstawie art. 345 § 1 k.p.k. daje sposobność również ku temu. Może mieć

to istotne znaczenie dla usprawnienia postępowania, które w przyszłości może toczyć

się przed sądem dyscyplinarnym.