SNO 4/11 · Sąd Najwyższy

WYROK Z DNIA 16 MARCA 2011 R.

SNO 4/11

Przewodniczący: sędzia SN Dorota Rysińska.

Sędziowie SN: Kazimierz Jaśkowski (sprawozdawca), Lech Walentynowicz.

S ą d N a j w y ż s z y – S ą d D y s c y p l i n a r n y z udziałem sędziego

Sądu Apelacyjnego – Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego i sędziego –

przedstawiciela Krajowej Rady Sądownictwa oraz protokolanta, po rozpoznaniu w

dniu 16 marca 2011 r. sprawy sędziego Sądu Okręgowego w związku z odwołaniem

Krajowej Rady Sądownictwa od wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego

z dnia 23 listopada 2010 r., sygn. ASD (…)

u t r z y m a ł w y r o k w m o c y w zaskarżonej części i kosztami postępowania

odwoławczego obciążył Skarb Państwa.

Uzasadnienie

Sędzia Sądu Okręgowego został obwiniony o to, że:

I. orzekając jako sędzia Sądu Okręgowego w Wydziale II Cywilnym

Odwoławczym w okresie od dnia 4 marca 2008 r. do dnia 15 lutego 2010 r., będąc

sędzią referentem przekroczył ustawowy termin do sporządzenia na piśmie uzasadnień

w sprawach:

sygn. akt

data doręczenia akt sędziemu

data zwrotu akt

II Ca 491/07

II Ca 316/08

II Ca 206/08

II Ca 366/08

II Ca 1975/07

II Ca 1269/07

II Ca 474/08

II Ca 189/08

II Ca 436/08

II Ca 194/08

II Ca 431/08

II Ca 57/08

II Ca 842/08

II Ca 500/08

II Ca 813/08

20.02.2008

10.04.2008

18.04.2008

29.04.2008

29.04.2008

23.05.2008

23.05.2008

27.05.2008

29.05.2008

29.05.2008

03.06.2008

13.06.2008

23.07.2008

23.07.2008

23.07.2008

07.04.2008 (33 dni po terminie)

06.06.2008 (43 dni po terminie)

06.06.2008 (33 dni po terminie)

06.06.2008 (24 dni po terminie)

25.07.2008 (73 dni po terminie)

11.07.2008 (35 dni po terminie)

21.07.2008 (45 dni po terminie)

04.07.2008 (24 dni po terminie)

04.07.2008 (22 dni po terminie)

21.07.2008 (39 dni po terminie)

14.07.2008 (27 dni po terminie)

21.07.2008 (24 dni po terminie)

03.10.2008 (58 dni po terminie)

21.10.2008 (76 dni po terminie)

03.10.2008 (58 dni po terminie)

II Ca 669/08

II Ca 691/08

II Ca 853/08

II Ca 855/08

II Ca 368/08

II Ca 859/08

II Ca 861/08

terminie)

II Ca 1048/08

II Ca 758/08

II Ca 31/08

II Ca 578/08

II Ca 1027/08

II Ca 1049/08

II Ca 960/08

II Ca 1064/08

II Ca 1334/08

II Ca 1245/08

II Ca 1320/08

II Ca 1245/08

II Ca 207/08

II Ca 658/08

II Ca 1165/08

II Ca 1169/08

II Ca 1687/08

II Ca 84/08

II Ca 1873/08

II Ca 1797/08

II Ca 811/08

II Ca 1828/08

II Ca 1937/08

II Ca 1921/08

II Ca 1915/08

II Ca 1821/08

II Ca 1126/08

II Ca 2032/08

II Ca 1826/08

II Ca 1975/08

II Ca 43/09

23.07.2008

30.07.2008

31.07.2008

06.08.2008

15.09.2008

15.09.2008

16.09.2008

03.10.2008 (58 dni po terminie)

03.10.2008 (51 dni po terminie)

24.10.2008 (71 dni po terminie)

24.10.2008 (65 dni po terminie)

02.12.2008 (64 dni po terminie)

07.11.2008 (39 dni po terminie)

29.01.2009 (121 dni po

15.09.2008

18.09.2008

23.09.2008

30.09.2008

01.10.2008

03.10.2008

07.10.2008

08.10.2008

30.10.2008

07.11.2008

13.11.2008

07.11.2008

19.11.2008

19.11.2008

17.11.2008

26.11.2008

10.12.2008

12.12.2008

28.01.2009

28.01.2009

29.01.2009

30.01.2009

05.02.2009

06.02.2009

12.02.2009

12.02.2009

23.02.2009

25.02.2009

25.02.2009

03. 03.2009

17.03.2009

07.11.2008 (39 dni po terminie)

07.11.2008 (36 dni po terminie)

07.11.2008 (32 dni po terminie)

07.11.2008 (24 dni po terminie)

07.11.2008 (23 dni po terminie)

01.12.2008 (45 dni po terminie)

22.01.2009 (93 dni po terminie)

21.11.2008 (30 dni po terminie)

12.01.2009 (60 dni po terminie)

09.01.2009 (49 dni po terminie)

28.01.2009 (62 dni po terminie)

09.01.2009 (49 dni po terminie)

14.01.2009 (42 dni po terminie)

16.01.2009 (44 dni po terminie)

09.01.2009 (39 dni po terminie)

09.01.2009 (30 dni po terminie)

19.01.2009 (26 dni po terminie)

16.01.2009 (18 dni po terminie)

02.04.2009 (50 dni po terminie)

06.03.2009 (23 dni po terminie)

06.03.2009 (21 dni po terminie)

06.03.2009 (21 dni po terminie)

30.03.2009 (39 dni po terminie)

30.03.2009 (38 dni po terminie)

30.03.2009 (32 dni po terminie)

31.03.2009 (33 dni po terminie)

27.03.2009 (18 dni po terminie)

31.03.2009 (20 dni po terminie)

31.03.2009 (20 dni po terminie)

30.04.2009 (30 dni po terminie)

30.04.2009 (30 dni po terminie)

II Ca 92/09

II Ca 1543/09

II Ca 177/09

II Ca 165/09

II Ca 285/09

II Ca 227/09

II Ca 570/09

II Ca 136/09

16.04.2009

30.04.2009

06.05.2009

07.05.2009

18.05.2009

22.05.2009

29.05.2009

04.09.2009

II Ca 800/09

04.09.2009

II Ca 895/09

16.09.2009

29.05.2009 (19 dni po terminie)

04.06.2009 (23 dni po terminie)

12.06.2009 (23 dni po terminie)

23.06.2009 (33 dni po terminie)

03.07.2009 (32 dni po terminie)

07.07.2009 (32 dni po terminie)

03.07.2009 (21 dni po terminie)

1 ] .12.2009 (64 dni po terminie

(L4 od 21.IX. do 9.X.09)

26.10.2009 (19 dni po terminie)

(L4 od 21.IX. do 9.X.09)

26.10.2009 (17 dni po terminie)

(L4 od 21.IX. do 9.X.09)

20.11.2009 (25 dni po terminie)

02.12.2009 (37 dni po terminie)

20.11.2009 (31 dni po terminie)

14.12.2009 (49 dni po terminie)

20.11.2009 (25 dni po terminie)

30.11.2009 (26 dni po terminie)

07.12.2009 (24 dni po terminie)

30.11.2009 (30 dni po terminie)

07.12.2009 (21 dni po terminie)

10.12.2009 (23 dni po terminie)

31.12.2009 (31 dni po terminie)

31.12.2009 (29 dni po terminie)

nie oddane (103 dni – 3,5 miesiąca po

II Ca 987/09

12.10.2009

II Ca 586/09

05.10.2009

II Ca 1095/09

06.10.2009

II Ca 1002/09

12.10.2009

II Ca 1028/09

07.10.2009

II Ca 1141/09

21.10.2009

II Ca 1310/09

30.10.2009

II Ca 1259/09

30.10.2009

II Ca 419/09

02.11.2009

II Ca 1223/09

03.11.2009

II Ca 903/09

13.11.2009

II Ca 1353/09

18.11.2009

II Ca 1203/09

19.11.2009

terminie)

II Ca 1509/09

01.12.2009

04.01.2010 (20 dni po terminie)

II Ca 1581/09

14.12.2009

26.01.2010 (29 dni po terminie)

II Ca 1075/09

29.12.2009

05.03.2010 (52 dni po terminie)

II Ca 1612/09

04.02.2010

12.03.2010 (21 dni po terminie)

II Ca 1884/09

02.02.2010

12.03.2010 (24 dni po terminie)

czym w sposób oczywisty i rażący naruszył przepis art. 329 k.p.c., tj. o przewinienie

służbowe z art. 107 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów

powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 z ze zm.);

II. w okresie od dnia 10 kwietnia 2009 r. do dnia 18 marca 2010 r. będąc sędzią

referentem w sprawie II Ca 482/09 zaniechał wydania niezbędnych zarządzeń

dopuszczając do przewlekłości postępowania, tj. o przewinienie służbowe z art. 107 §

1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr

98, poz. 1070 z ze zm.).

Wyrokiem Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 23 listopada 2010

r., ASD (…), sędzia Sądu Okręgowego został uznany za winnego zarzucanych mu

czynów i na podstawie art. 109 § 1 pkt 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych

wymierzono mu karę dyscyplinarną upomnienia.

Od tego wyroku odwołanie złożyła Krajowa Rada Sądownictwa. Zaskarżyła

wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze, zarzucając mu rażącą

niewspółmierność wymierzonej kary w stosunku do przypisanego sędziemu

przewinienia, nieodzwierciedlającej stopnia społecznej szkodliwości i nie spełniającej

w związku z tym celów, jakie ma osiągnąć. Skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego

wyroku przez orzeczenie wobec obwinionego kary dyscyplinarnej nagany, określonej

w art. 109 § 1 pkt 2 Prawa o ustroju sądów powszechnych.

Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego oraz obwiniony sędzia wnieśli o

nieuwzględnienie odwołania Krajowej Rady Sądownictwa i utrzymanie w mocy

zaskarżonego wyroku.

Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje:

Zarzut zawarty w odwołaniu Krajowej Rady Sądownictwa jest nieuzasadniony.

W tym zakresie należy podkreślić, że art. 438 pkt 4 k.p.k. konstytuuje możliwość

zmiany orzeczenia w zakresie kary, ale tylko w sytuacji, gdy jest ona rażąco

niewspółmiernie łagodna lub surowa. Sąd Najwyższy wielokrotnie wyjaśniał, że

rażąca niewspółmierność kary występuje wtedy, gdy kara orzeczona nie uwzględnia w

należyty sposób stopnia społecznej szkodliwości przypisanego czynu oraz nie realizuje

wystarczająco celu kary w zakresie kształtowania świadomości prawnej

społeczeństwa, ze szczególnym uwzględnieniem celów zapobiegawczych i

wychowawczych, jakie kara ma osiągnąć w stosunku do skazanego (por. wyroki Sądu

Najwyższego: z dnia 10 lipca 1974 r. V KRN 60/70, OSNKW 1974, nr 11, poz. 213; z

dnia 30 listopada 1990 r. KR 363/90, OSNKW 1991, nr 7-9, poz. 39). Pojęcie

niewspółmierności rażącej oznacza znaczną dysproporcję między karą wymierzoną, a

karą sprawiedliwą, zasłużoną. Nie każda więc różnica w zakresie oceny wymiaru kary

uzasadnia zarzut rażącej niewspółmierności kary, przewidziany w art. 438 pkt 4 k.p.k.,

ale tylko taka, która ma charakter zasadniczy, a więc jest niewspółmierna w stopniu

nie dającym się zaakceptować. Chodzi tu o tak istotne różnice ocen, że dotychczas

wymierzoną karę można byłoby nazwać także w potocznym znaczeniu tego słowa –

rażąco niewspółmierną. Należy dodać, że przesłanka rażącej niewspółmierności kary

jest spełniona tylko wtedy, gdy na podstawie wskazanych okoliczności sprawy, które

powinny mieć decydujące znaczenie dla wymiaru kary, można przyjąć, że zachodzi

wyraźna różnica między karą wymierzoną przez sąd pierwszej instancji, a karą, która

powinna zostać wymierzona w instancji odwoławczej w wyniku prawidłowego

zastosowania dyrektyw wymiaru kary przewidzianych w art. 53 k.k. oraz zasad

ukształtowanych przez orzecznictwo (por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 14

listopada 1973 r. III KR 254/73, OSNPG 1974, nr 3-4, poz. 51; z dnia 2 lutego 1995 r.

II RN 198/94, OSNPK 1995, nr 6, poz. 18; wyrok Sądu Najwyższego – Sądu

Dyscyplinarnego z dnia 16 lutego 2009 r., SNO 2/09 – Orzecznictwo Sądu

Najwyższego w sprawach dyscyplinarnych 2009, s. 187).

W odniesieniu do obwinionego sędziego, Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny

uznał, że nie ma podstaw do przyjęcia, że orzeczona wobec niego kara upomnienia jest

rażąco niewspółmiernie łagodna. Sąd zważył, że obwiniony sędzia nigdy nie był

ukarany karą dyscyplinarną i sam fakt ukarania go, niezależnie od tego, że jest to

najłagodniejsza z kar wymienionych w art. 109 § 1 Prawa o ustroju sądów

powszechnych, stanowi dla niego dużą dolegliwość. Nadto kara nagany, o której

orzeczenie wniosła skarżąca i kara upomnienia oprócz różnicy hierarchicznej, nie

różnią się w zakresie dodatkowych dolegliwości dla sędziego. W szczególności, obie

te kary wydłużają o taki sam okres (trzy lata) czas oczekiwania na określenie

wynagrodzenia zasadniczego sędziego w wyższej stawce awansowej (art. 91a § 6

p.o.u.s.p.). W tych okolicznościach, nawet gdyby można było przyjąć, że uprawniona

jest ocena, iż orzeczona wobec obwinionego sędziego kara jest niewspółmiernie

łagodna, to nie jest to niewspółmierność mająca charakter rażący.

Z tych względów na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. w związku z art. 128 p.o.u.s.p.

orzeczono jak w sentencji.