SNO 24/10 · Sąd Najwyższy

POSTANOWIENIE Z DNIA 19 MAJA 2010 R.

SNO 24/10

Przewodniczący: sędzia SN Andrzej Siuchniński (sprawozdawca).

Sędziowie SN: Jan Górowski, Stanisław Dąbrowski.

S ą d N a j w y ż s z y – S ą d D y s c y p l i n a r n y w sprawie sędziego

Sądu Okręgowego w stanie spoczynku po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2010 r.

zażalenia wniesionego przez obrońcę obwinionego na zarządzenie Prezesa Sądu

Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 11 marca 2010 r., sygn. akt ASD (...)

postanowił: zaskarżone zarządzenie utrzymać w mocy.

Uzasadnienie

W toku postępowania dyscyplinarnego przed Sądem Apelacyjnym – Sądem

Dyscyplinarnym w A. obwiniony sędzia Sądu Okręgowego w stanie spoczynku złożył

wniosek o zwrócenie się z inicjatywą do Sądu Najwyższego, na podstawie

stosowanego odpowiednio w postępowaniu dyscyplinarnym art. 36 k.p.k., o

przekazanie jego sprawy do rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu – Sądowi

Dyscyplinarnemu w B., ze względu na ekonomię procesową.

Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny w A. postanowieniem ogłoszonym na

rozprawie w dniu 26 lutego 2010 r. nie uwzględnił wniosku obwinionego sędziego o

przedstawienie Sądowi Najwyższemu akt sprawy wraz z wnioskiem o przekazanie

sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Na to postanowienie

zażalenie wniósł obrońca obwinionego. Zarządzeniem z dnia 11 marca 2010 r. Prezes

Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego w A. odmówił przyjęcia zażalenia

obrońcy obwinionego jako niedopuszczalnego z mocy ustawy.

Zażalenie na to zarządzenie wniósł obrońca obwinionego. W ocenie skarżącego

za dopuszczalnością zażalenia na postanowienie Sądu Apelacyjnego – Sądu

Dyscyplinarnego w A. z dnia 26 lutego 2010 r. przemawia „interes procesowy

obwinionego, akcentowany w zakresie właściwości miejscowej sądu orzekającego w

jego postępowaniu dyscyplinarnym, oparty na zagwarantowanym konstytucyjnie

prawie obwinionego do obrony w postępowaniu przed sądem właściwym”. W

uzasadnieniu zażalenia obrońca obwinionego zaprezentował pogląd, zgodnie z którym,

w przypadku złożenia przez stronę postępowania dyscyplinarnego wniosku o

zwrócenie się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy innemu sądowi

równorzędnemu do rozpoznania na podstawie art. 36 k.p.k., sąd dyscyplinarny

pierwszej instancji właściwy do rozpoznania sprawy, do którego wpłynął taki wniosek,

ma obowiązek przekazania akt sprawy wraz ze stosownym wnioskiem strony Sądowi

Najwyższemu, gdyż nie jest sądem właściwym rzeczowo do rozpoznania takiego

wniosku. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia w całości i

rozpoznanie wniosku obwinionego z dnia 8 lutego 2010 r.

Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje:

Prawidłowo wskazano w zaskarżonym zarządzeniu, że postanowienie Sądu

Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego w A. z dnia 26 lutego 2010 r., którym nie

uwzględniono wniosku obwinionego o zwrócenie się do Sądu Najwyższego o

przekazanie jego sprawy dyscyplinarnej do rozpoznania innemu sądowi

równorzędnemu ze względu na zasady ekonomii procesowej, nie podlega zaskarżeniu.

Postanowienie takie nie jest postanowieniem w przedmiocie właściwości sądu, na

które przysługuje zażalenie na podstawie art. 35 § 3 k.p.k. Ponadto Sąd Apelacyjny –

Sąd Dyscyplinarny w A. wydał postanowienie w kwestii, która nie wymaga wydania

postanowienia, co również powoduje niedopuszczalność jego zaskarżenia.

Argumentacja obrońcy obwinionego, że za dopuszczalnością takiego zażalenia

przemawia konstytucyjne prawo obwinionego do obrony przed sądem właściwym jest

oczywiście bezzasadna. Nie ulega bowiem najmniejszej wątpliwości, że sądem

właściwym do rozpoznania sprawy dyscyplinarnej obwinionego sędziego Sądu

Okręgowego jest Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny w A.

Nie można również zgodzić się z poglądem zaprezentowanym przez skarżącego,

zgodnie z którym, w razie złożenia przez stronę postępowania dyscyplinarnego

wniosku (w trybie odpowiednio stosowanego w tym postępowaniu art. 9 § 2 k.p.k.) o

zwrócenie się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy dyscyplinarnej innemu

sądowi równorzędnemu na podstawie art. 36 k.p.k., sąd dyscyplinarny pierwszej

instancji nie jest właściwy rzeczowo do rozpoznania takiego wniosku. Wskazać przede

wszystkim trzeba, że inicjatywę przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi

równorzędnemu, ma wyłącznie sąd właściwy do rozpoznania sprawy, zaś strony

postępowania nie dysponują taką możliwością. Oczywiście każda ze stron

postępowania może zasygnalizować sądowi taką potrzebę, w szczególności może

złożyć w tym względzie stosowny wniosek na podstawie art. 9 § 2 k.p.k. Jednak

złożenie takiego wniosku nie powoduje, że sąd właściwy do rozpoznania sprawy ma

obowiązek zwrócenia się do sądu wyższego rzędu. Nie można też twierdzić, że sąd ten

nie jest rzeczowo właściwy do podejmowania decyzji o nieuwzględnieniu takiego

wniosku. W przypadku złożenia takiego wniosku, sąd właściwy do rozpoznania

sprawy ma obowiązek rozważenia potrzeby wystąpienia ze stosowną inicjatywą. Jeżeli

jednak uzna, że ekonomia procesowa nie przemawia za tym, by sprawę rozpoznał inny

sąd równorzędny, nie wydaje postanowienia o nieuwzględnieniu wniosku strony. W

takim wypadku sąd powinien powiadomić wnioskodawcę, że nie widzi potrzeby

zwrócenia się do sądu wyższego rzędu o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu

sądowi równorzędnemu. Jak już wspomniano, taka decyzja sądu właściwego do

rozpoznania sprawy nie podlega zaskarżeniu. Jeżeli natomiast decyzja sądu

właściwego o zaniechaniu zwrócenia się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy

innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 36 k.p.k., w jakikolwiek sposób

istotnie naruszałaby prawa obwinionego sędziego (np. poprzez ograniczenie jego

prawa do obrony), zarzuty dotyczące tej decyzji, obwiniony będzie mógł formułować

w odwołaniu od wyroku sądu pierwszej instancji.

W tej sytuacji zaskarżone zarządzenie należało utrzymać w mocy.