IV KO 81/19 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt IV KO 81/19 POSTANOWIENIE Dnia 18 lipca 2019 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Eugeniusz Wildowicz w sprawie T. J.oskarżonego z art. 177 § 2 k.k. w zw. z art. 177 § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 18 lipca 2019 r., wniosku Sądu Okręgowego w K.z dnia 24 czerwca 2019 r. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w T. UZASADNIENIEPostanowieniem z dnia 24 czerwca 2019 r. Sąd Okręgowy w K. wystąpił do Sądu Najwyższego z inicjatywą przekazania – na podstawie art. 37 k.p.k.

– innemu sądowi równorzędnemu sprawy T.J. oskarżonego o przestępstwo z art. 177 § 2 k.k. w zw. z art. 177 § 1 k.k.Uzasadniając wniosek wskazał, że oskarżony jest mężem A. J. - sędzi Sądu Okręgowego w K., do którego wpłynęło zażalenie prokuratora na postanowienie Sądu Rejonowego w K. z dnia 5 czerwca 2019 r. o umorzeniu postępowania przeciwko T. J. z powodu oczywistego braku faktycznych podstaw oskarżenia. Podniósł, że sędziowie orzekający w tym Sądzie utrzymują relacje pozazawodowe i koleżeńskie z żoną oskarżonego, co w sposób naturalny tworzy w odbiorze społecznym pole do rozważań, komentarzy i ocen dotyczących obiektywnego rozpoznania sprawy, a więc i wymiaru sprawiedliwości, nawet w oderwaniu od treści ewentualnego rozstrzygnięcia.

Podkreślił, że w tej sytuacji dobro wymiaru sprawiedliwości i troska o to, aby rozstrzygnięciu sądowemu towarzyszyła społeczna świadomość, że są one niezależne od relacji zawodowych istniejących między pracownikami organów wymiaru sprawiedliwości, wymaga przekazania sprawy innemu sądowi.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Wniosek zasługuje na uwzględnienie.Dobro wymiaru sprawiedliwości, o którym mowa w art. 37 k.p.k., sprzeciwia się również takim sytuacjom, aby o ewentualnej odpowiedzialności karnej osób najbliższych dla sędziów orzekających w sądzie właściwym, rozstrzygali sędziowie tego sądu.

Zewnętrzny wizerunek funkcjonowania sądów wymaga, aby unikać wszelkich sytuacji mogących stwarzać zagrożenie formułowania racjonalnych opinii, że nie tylko względy merytoryczne decydują o sposobie rozstrzygnięcia sprawy (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 maja 2013 r., II KO 23/13, LEX nr 1317927). Bez wątpienia sytuacja taka wystąpiłaby w niniejszej sprawie, gdyby zażalenie na umorzenie postępowania rozpoznawali sędziowie z sądu, w którym urząd sędziego pełni znana im osobiście osoba, której małżonek ma status oskarżonego w tym postępowaniu.

Mogłaby ona rodzić uzasadnione wątpliwości co do obiektywizmu i bezstronności orzekania. Wprawdzie sferę orzeczniczą chroni zasada sędziowskiej niezawisłości, ale nawet taka zależność może być powodem powstania w opinii publicznej i odbiorze społecznym przeświadczenia o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób wolny od jakichkolwiek pozaprocesowych wpływów, a to z kolei rodzi ryzyko negatywnej oceny i kwestionowania prawidłowości wydanego orzeczenia. Mając na uwadze powyższe okoliczności stwierdzić należy, że wzgląd na dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem niniejszej sprawy innemu sądowi równorzędnemu, czyli w tym wypadku – Sądowi Okręgowemu w T.Z tych względów, Sąd Najwyższy postanowił jak na wstępie.aw