IV KO 174/19 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt IV KO 174/19 POSTANOWIENIE Dnia 25 lutego 2020 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Puszkarski w sprawie z zażalenia M. B. na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w M. z dnia 30 maja 2019 r., sygn. akt PR Ds. (…) o odmowie wszczęcia śledztwa po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 25 lutego 2020 r. wniosku Sądu Rejonowego w M. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: sprawę przekazać do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w C.. UZASADNIENIESąd Rejonowy w M. postanowieniem z dnia 9 grudnia 2019 r., sygn. akt II Kp (…), wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie w trybie art. 37 k.p.k. sprawy z zażalenia M.

B. na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w M. z dnia 30 maja 2019 r. odmawiające wszczęcia śledztwa w sprawie podejrzenia przekroczenia uprawnień i niedopełnienia obowiązków przez sędziów Sądu Rejonowego w M. , tj. w sprawie o czyn z art. 231 § 1 k.k.W uzasadnieniu wniosku Sąd Rejonowy w M. wskazał, że przedmiotowa sprawa dotyczy podejrzenia popełnienia przestępstwa przez konkretnych, imiennie wymienionych sędziów, którzy są „wszystkimi sędziami orzekającymi w Wydziale II Karnym Sądu Rejonowego w M. ”, ponadto jeden z wymienionych sędziów pełni funkcję wiceprezesa tego Sądu.

Odwołując się do judykatów Sądu Najwyższego zaakcentował, że „dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga, aby niniejszą sprawę przekazać do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu”.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Wniosek Sądu Rejonowego w M. zasługuje na uwzględnienie, przy czym celowe będzie wspomnieć, że wcześniej również szereg innych spraw o zbliżonym charakterze z udziałem M. B. Sąd Najwyższy na podstawie art. 37 k.p.k. przekazał do rozpoznania innym niż miejscowo właściwy sądom rejonowym (m.in. postanowieniami z dnia 11 października 2019 r., IV KO 115/19, z dnia 30 października 2019 r., IV KO 109/19 oraz z dnia 3 stycznia 2020 r., IV KO 152/19 Sądowi Rejonowemu w R. , postanowieniem z dnia 14 listopada 2019 r., IV KO (…), Sądowi Rejonowemu w G., postanowieniem 10 stycznia 2020 r., IV KO (…), Sądowi Rejonowemu w Z.).W orzecznictwie Sądu Najwyższego niejednokrotnie wskazywano na wyjątkowy charakter przepisu art. 37 k.p.k., jako dopuszczającego możliwość odstąpienia od fundamentalnej zasady rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo.

Przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu we wskazanym trybie może nastąpić tylko wówczas, gdy realnie występują okoliczności, które mogą stwarzać uzasadnione przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy w danym sądzie.W niniejszej sprawie taki przypadek występuje. Z akt sprawy wynika bowiem, że Sąd Rejonowy w M., rozpoznając sprawę II Kp (…), miałby oceniać prawidłowość decyzji prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie podejrzenia popełnienia przestępstwa z art. 231 § 1 k.k., tj. przekroczenia uprawnień i niedopełnienia obowiązków przez sędziów tego Sądu, w związku z wydawaniem postanowień dotyczących zażaleń wnoszonych przez M.

B. W tym stanie rzeczy rozpoznanie sprawy przez sąd miejscowo właściwy może prowadzić do pojawienia się głosów, obiektywnie niezasadnych, ale mających cechę racjonalności, podających w wątpliwość zdolność tego sądu do bezstronnego i obiektywnego rozpoznania sprawy. Zatem należy zgodzić się z Sądem Rejonowym w M., że z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości niniejszą sprawę należy przekazać do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu.Sąd Najwyższy uznał, że słuszne będzie przekazanie przedmiotowej sprawy położonemu poza obszarem okręgu [...], niezbyt od niego odległemu, Sądowi Rejonowemu w C..