IV KKN 278/98 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt IV KKN 278/98

POSTANOWIENIE

Dnia 10 kwietnia 2002 r.

Sąd Najwyższy w Warszawie – Izba Karna na rozprawie w składzie

następującym:

Przewodniczący: SSN Mieczysław Młodzik (spr.)

Sędziowie: SN

del. SSA

Marek Sokołowski

Jadwiga Żywolewska-Ławniczak

Protokolant: Elżbieta Brejniak

przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Stefana Szustakiewicza

po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2002 r.

sprawy M. O.

skazanej z art. 267 kk z 1969 r.

z powodu kasacji, wniesionej przez obrońcę skazanej

od wyroku Sądu Wojewódzkiego w R.

z dnia 5 lutego 1998 r., sygn. II Ka […]

zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w R.

z dnia 20 października 1997 r., sygn. II K […]

1. oddala kasację;

2. obciąża skazaną sądowymi kosztami postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

Wyrokiem Sądu Rejonowego w R. z dnia 20.10.1997 r. zmienionym

następnie przez Sąd Wojewódzki w R. wyrokiem z dnia 5.2.1998 r. M. O.

uznano za winną popełnienia przestępstwa z art. 267 kk z 1969 r. polegającego

na tym, że „w dniu 19 listopada 1993 r. w R. wyłudziła poświadczenie

nieprawdy odnośnie zameldowania na pobyt stały T. O. w lokalu przy ul. B.

nr […] w R. w ten sposób, że w oświadczeniu będącym załącznikiem zgłoszenia

pobytu stałego podała nieprawdę, że jest jedynym właścicielem budynku

(lokalu)” za które wymierzono karę 100 zł grzywny.

Skazanie oparto na następujących ustaleniach:

- nieruchomość położona w R. przy ul. B. […] o powierzchni 4a i 4 m2

stanowiła własność Z. J. na podstawie aktu własności ziemi z 1976 r.,

a następnie w drodze dziedziczenia stała się własnością jej córki S. G.,

co znalazło wyraz w zapisach księgi wieczystej nr […] prowadzonej

przez Sąd Rejonowy w R.;

- na nieruchomości tej stał dom mieszkalny, w którym – w oddzielnych

lokalach – od urodzenia zamieszkiwała S. G. i osk. M. O. – będące

przyrodnimi siostrami;

- 19.11.1993 r. oskarżona złożyła przed urzędnikiem miasta R. pisemne

oświadczenie (po uprzedzeniu o odpowiedzialności karnej), że jest jedyną

właścicielką budynku (lokalu) położonego przy ulicy B. […] i to

oświadczenie było podstawą zameldowania na pobyt stały T. O., jej męża.

Z ustaleń tych wyprowadzono wniosek, że oskarżona poprzez nieprawdziwe

oświadczenie o wyłącznej własności budynku (lokalu) podstępnie uzyskała

zameldowanie męża, a więc wyłudziła poświadczenie nieprawdy.

Od wyroku Sądu Wojewódzkiego w R. kasację wniósł obrońca skazanej,

zarzucając:

1. rażące naruszenie prawa materialnego, a mianowicie przepisu art. 267 kk

przez przyjęcie, iż zachowanie się oskarżonej – polegające na podaniu w

oświadczeniu z dnia 19 listopada 1993 r., że jest jedynym właścicielem

budynku – wyczerpało znamiona czynu z art. 267 kk;

2. rażące naruszenie prawa procesowego, a mianowicie art. 3 § 1, 4 § 1, 357

kpk.

W kasacji zawarto wniosek „o zmianę zaskarżonego wyroku ... przez

uniewinnienie oskarżonej od przypisanego jej czynu”.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Kasacja nie kwalifikowała się do uwzględnienia.

Kasacja posługuje się dwoma zarzutami dla wykazania nieprawidłowości

zaskarżonego wyroku, a także wadliwości postępowania w wyniku którego taki

wyrok został wydany. Pierwszy zarzut określa jako rażącą obrazę prawa

materialnego, a to art. 267 kk z 1969 r., drugi zarzut natomiast określa jako

rażącą obrazę prawa procesowego, a to art. 3 § 1, 4 § 1, 357 kpk z 1969 r.

Zarzut drugi, obejmujący krytykę przebiegu postępowania odwoławczego nie

został w kasacji rozwinięty i w jej motywach, nie wykazano – mimo takiej

ustawowej powinności – na czym polegała czy miała polegać obraza cyt.

artykułów, to jest 3 § 1, 4 § 1 i 357 kpk z 1969 r. Stąd też zarzut ten nie mógł

być poddany ocenie Sądu Najwyższego z punktu widzenia zasadności.

Samo stwierdzenie, że źle oceniono zeznania świadka M. P., urzędnika

dokonującego czynności meldunkowych, co przecież dokonane zostało

przez sąd pierwszej instancji, jest niezrozumiałe skoro się zważy, że treści tych

zeznań nie przeinaczono i nie wyciągnięto z nich nielogicznych wniosków.

Jeżeli chodzi o zarzut obrazy prawa materialnego to w ocenie autora kasacji

obraza miała polegać na wadliwym przyjęciu (uznaniu), że w zachowaniu

skazanej mieszczą się znamiona przestępstwa z art. 267 kk, gdyż pomimo

nieprawdziwości oświadczenia, że jest wyłącznym

właścicielem

budynku

i użycie go w postępowaniu meldunkowym, dokonany meldunek nie potwierdził

nieprawdy skoro T. O. „rzeczywiście pod tym adresem przebywał”.

Należy podzielić stanowisko wynikające pośrednio z kasacji, że warunkiem

skazania z art. 267 kk z 1969 r. jest nie tylko fałsz intelektualny (nieprawda)

dokumentu użytego jako podstępu do wprowadzenia w błąd funkcjonariusza

publicznego lub innej osoby upoważnionej do wystawienia dokumenty, ale

także potwierdzenie (poświadczenie) przez tą osobę stanu (faktu) niezgodnego

z rzeczywistością.

W rozpoznawanej sprawie mamy do czynienia ze ziszczeniem się obu

warunków. Warunek pierwszy nie jest kwestionowany przez autora kasacji i

znajduje potwierdzenie w tym, że skazana w pisemnym oświadczeniu

stanowiącym załącznik zgłoszenia pobytu stałego podała nieprawdę, iż jest

jedyną właścicielką budynku (lokalu) a następnie posłużyła się nim jako

środkiem podstępu. Spełniony został także warunek drugi i to niezależnie

od tego czy T. O. pod omawianym adresem przebywał i czy miał prawo

do takiego przebywania (zamieszkiwania) z innych powodów niż ten, który

został wskazany przez skazaną.

Nie może bowiem ulegać wątpliwości, że wiedza pracownika Urzędu Miasta

w R. - M. P. o braku po stronie skazanej uprawnień własnościowych

do budynku (lokalu) doprowadziłaby do odmowy zameldowania T. O.

przynajmniej w tym czasie kiedy dokonany został meldunek i na takiej

podstawie jaka została wskazana. Na tym więc polega niezgodność

z rzeczywistością aktu zameldowania T. O. w lokalu przy ulicy B. […] w R..

Tej oceny nie zmienia okoliczność na którą powołuje się autor kasacji,

a mianowicie że zameldowanie nie „poświadczało nieprawdy ponieważ T. O.

rzeczywiście

pod

w/w oświadczenia”.

tym

adresem

przebywał

w

chwili

składania

...

Jakkolwiek zameldowanie nie rodzi żadnego prawa do mieszkania, to

jednak jego dokonanie uzależnione jest od istnienia dwu przesłanek, a

mianowicie: od przedstawienia organowi ewidencji przez osobę zainteresowaną

potwierdzenia uprawnienia do przebywania w lokalu, w którym ma nastąpić

zameldowanie oraz potwierdzenie przebywania pod tym adresem dłużej niż trzy

doby (art. 9 i 10 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i

dowodach osobistych (tekst jed.: Dz. U. Nr 1, poz. 960 z 1987 r.)

W rozstrzyganym przypadku więc poświadczeniem nieprawdy objęto jedną z

przesłanek zameldowania, a to uprawnienia do przebywania w lokalu.

Oskarżona takim uprawnieniem do zameldowania męża nie dysponowała z

braku przymiotu wyłącznej własności do budynku (lokalu), a przymiot

współwłaścicielki wymagał potwierdzenia uprawnienia do przebywania w

lokalu ze strony współwłaściciela (współwłaścicieli) co w sprawie nie miało

miejsca.

W wyniku powyższych rozważań uznano, że skazanie M. O. pozostaje

w zgodzie z prawem co przesądza o oddaleniu skargi kasacyjnej i obciążeniu jej

kosztami postępowania kasacyjnego

Przewodniczący: SSN (Mieczysław Młodzik)

Sędziowie: SSN (Marek Sokołowski)

SSA del. do SN (Jadwiga Żywolewska-Ławniczak)

aw

f/ak