IV KK 326/11 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt IV KK 326/11

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 26 stycznia 2012 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Jerzy Grubba (przewodniczący)

SSN Barbara Skoczkowska (sprawozdawca)

SSA del. do SN Henryk Komisarski

przy udziale prokuratora Prokuratury Generalnej Mieczysława Tabora

w sprawie Mirosława K.

skazanego z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k.

po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie w dniu 26 stycznia 2012 r.,

kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego, na korzyść skazanego,

od wyroku Sądu Rejonowego z dnia 15 listopada 2010 r.,

1. uchyla zaskarżony wyrok i uniewinnia Mirosława K. od popełnienia

zarzucanego mu czynu;

2. kosztami procesu obciąża Skarb Państwa.

UZASADNIENIE

Mirosław K. został oskarżony o to, że „w okresie od 22 września 2008

roku do 22 października 2008 roku w M. woj.X. działając z góry powziętym

zamiarem w celu osiągnięcia korzyści majątkowej doprowadził do

niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 67.602,15 zł przy

sprzedaży blachy na szkodę Dariusza Z. właściciela spółki S. – P. z/s w M.”,

tj. o czyn z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k.

Sąd Rejonowy wyrokiem z dnia 15 listopada 2010r.:

1. „uznał oskarżonego Mirosława K. za winnego popełnienia

zarzucanego mu przestępstwa z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. i

za to na podstawie art. 286 § 1 k.k. oraz art. 33 § 2 i 3 k.k. skazał go

na karę 2 lat pozbawienia wolności oraz grzywnę w liczbie 80 stawek

dziennych ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 10

złotych;

2. na podstawie art. 69 § 1 i 2 k.k., art. 70 § 1 pkt 1 k.k. wykonanie

orzeczonej kary pozbawienia wolności wobec Mirosława K.

warunkowo zawiesił na okres lat 3 tytułem próby;

3. na podstawie art. 72 § 2 k.k. zobowiązał oskarżonego Mirosława K.

do wpłacenia kwoty 67.602,15 zł na rzecz Spółki jawnej „S.-P." w M.

prowadzonej przez Dariusza Z. oraz Kornelię Z. w terminie 3 lat od

uprawomocnienia się wyroku;

4. na podstawie art. 626 § 1 k.p.k., art. 627 k.p.k. oraz art. 2 i 3 ustawy o

opłatach w sprawach karnych zasądził od oskarżonego Mirosława K.

na rzecz Skarbu Państwa 460 złotych opłaty oraz wydatki poniesione

w sprawie w kwocie 90 złotych”.

Wyrok ten nie został zaskarżony przez strony i uprawomocnił się bez

postępowania odwoławczego w dniu 23 listopada 2010 roku.

Kasację od prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego z dnia 15 listopada

2010r., na korzyść oskarżonego Mirosława K., wniósł Prokurator Generalny.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił „rażące i mające istotny wpływ na treść

wyroku naruszenie przepisów prawa karnego procesowego, a mianowicie art.

413 § 2 pkt. 1 k.p.k., poprzez pominięcie w zawartym w sentencji

kwestionowanego

orzeczenia

opisie

przypisanego

oskarżonemu

czynu

ustawowego znamienia przestępstwa określonego w art. 286 § 1 k.k. w postaci

istnienia zamiaru wprowadzenia pokrzywdzonego w błąd albo wyzyskania

błędu lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania, co

skutkowało uznaniem Mirosława K. za winnego występku określonego w tym

przepisie, pomimo braku w przypisanym czynie wszystkich znamion czynu

zabronionego”. Podnosząc ten zarzut skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego

wyroku i uniewinnienie oskarżonego od zarzucanego mu czynu.

Zauważyć należy, że skarżący niezależnie od powyżej wskazanego

zarzutu, w uzasadnieniu kasacji dodatkowo podniósł, że Sąd Rejonowy rażąco

naruszył przepisy art. 387 § 2 k.p.k. oraz art. 6 k.p.k. Sąd przychylił się bowiem

do wniosku oskarżonego o wydanie wyroku skazującego i wymierzenie mu kary

przez niego zaproponowanej, pomimo tego, że dowody zebrane w sprawie w

sposób oczywisty wskazywały na istniejące istotne wątpliwości co do zamiaru z

jakim działał Mirosław K., a więc wątpliwości co do faktycznego wystąpienia w

jego działaniu wszystkich znamion przypisanego mu występku z art. 286 § 1

k.k. Nie uwzględniając natomiast wniosku obrońcy oskarżonego o odroczenie

rozprawy w celu przygotowania się do niej, sąd naruszył prawo oskarżonego do

obrony.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Podniesiony przez Prokuratora Generalnego w kasacji zarzut obrazy art.

413 § 2 pkt 1 k.p.k. jest zasadny, gdyż w opisie czynu przypisanego

Mirosławowi K. nie wskazano wszystkich ustawowych znamion przestępstwa

określonego w art. 286 § 1 k.k. Mając natomiast na uwadze treść art. 436 k.p.k.

Sąd Najwyższy ograniczył rozpoznanie kasacji tylko do tego uchybienia, gdyż

rozpoznanie w tym zakresie jest wystarczające do wydania orzeczenia.

Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą Sądu Najwyższego, odnoszącą

się do prawidłowego sformułowania wyroku, wyrokowe ustalenie czynu

przypisanego powinno obejmować wszystkie elementy czynu mające znaczenie

dla prawidłowej kwalifikacji prawnej, zatem powinno zawierać wskazanie

czasu i miejsca jego popełnienia oraz wszystkie elementy zachowania sprawcy

wypełniające ustawowe znamiona czynu zabronionego (por. postanowienie z

dnia 4 lutego 2008 r., V KK 245/07, LEX nr 361543 oraz wyroki: z dnia 22

października 2009 r, IV KK 111/09, LEX nr 550462; z dnia 23 czerwca

2010r., III KK 373/09, LEX nr 598844). Nie użycie ustawowego zwrotu,

określającego alternatywnie możliwe czynności sprawcze, dopuszczalne jest

więc jedynie wtedy, gdy wskazuje się sposób zachowania sprawcy, który

odpowiadałby

co

najmniej

jednemu

czasownikowemu

znamieniu

przestępstwa.

W niniejszej sprawie prokurator Prokuratury Rejonowej skierował akt

oskarżenia, a Sąd Rejonowy kwestionowanym wyrokiem skazał Mirosława K.

za występek z art. 286 § 1 k.k., pomijając w opisie czynu znamię konieczności

zaistnienia

po

stronie

sprawcy

zamiaru

w

postaci

wprowadzenia

pokrzywdzonego w błąd albo wyzyskania błędu lub niezdolności do należytego

pojmowania przedsiębranego działania. Znamię to pominięte zostało również w

opisie czynu zarzuconego Mirosławowi K. w toku dochodzenia.

Wskazane naruszenie prawa procesowego - art. 413 § 2 pkt 1 k.p.k.,

niewątpliwie miało rażący charakter i istotny wpływ na treść orzeczenia

uznającego Mirosława K. za winnego popełnienia występku z art. 286 § 1 k.k.

Z uwagi jednak na to, że upływ terminu wskazanego w art. 524 § 3 k.p.k.

uniemożliwia uzupełnienie opisu czynu o brakujące znamię, bowiem byłaby to

niewątpliwie zmiana na niekorzyść oskarżonego, konieczne było uwzględnienie

wniosku skarżącego i uniewinnienie Mirosława K. od popełnienia zarzucanego

mu czynu.

Rozstrzygnięcie o kosztach oparte jest o treść art.632 pkt 2 k.p.k.

Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w części

dyspozytywnej wyroku.