IV KK 159/25 · Sąd Najwyższy

IV KK 159/25 WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 maja 2025 r.Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Zbigniew Kapiński (przewodniczący)‎SSN Adam Roch (sprawozdawca)‎SSN Marek Siwek w sprawie P. P. w przedmiocie wyroku łącznego po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu, w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 29 maja 2025 r. kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść od prawomocnego wyroku łącznego Sądu Rejonowego w Bielsku-Białej z dnia 28 listopada 2024 roku, sygn. IX K 395/24 uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej rozstrzygnięć z punktów I-IV i VIII i sprawę w tym zakresie przekazuje do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Bielsku-Białej.

Adam Roch Zbigniew Kapiński Marek Siwek UZASADNIENIEP. P. został prawomocnie skazany:1.wyrokiem Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie z 27 stycznia 2022 r., sygn. akt II K 1504/21/K, za przestępstwo z art. 180a k.k., popełnione 23 czerwca 2021 r. na karę grzywny w wysokości 200 stawek dziennych po 20 zł każda, która została wykonana w całości 3 marca 2023 r. w formie kary zastępczej pozbawienia wolności; wobec skazanego orzeczono także zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 2 lat, który następnie został objęty łącznym środkiem karnym w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 3 lat orzeczonym wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie z 24 stycznia 2023 r., sygn. akt III K 1613/22/K;2.wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie ‎z 13 października 2022 r., sygn. akt II K 1176/22/K:1.za przestępstwo z art. 180a k.k. i art. 244 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., popełnione 8 kwietnia 2022 r., na karę 1 roku ograniczenia wolności polegającą na wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 20 godzin w stosunku miesięcznym;2.za przestępstwo art. 180a k.k. i art. 244 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., popełnione 12 czerwca 2022 r., na karę 1 roku ograniczenia wolności polegającą na wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 20 godzin w stosunku miesięcznym;3.w miejsce jednostkowych kar ograniczenia wolności została orzeczona kara łączna 1 roku i 6 miesięcy ograniczenia wolności polegająca na wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 20 godzin ‎w stosunku miesięcznym;4.jednostkowe kary ograniczenia wolności zostały następnie objęte karą łączną 2 lat ograniczenia wolności polegającą na wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin w stosunku miesięcznym orzeczoną wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie z 24 stycznia 2023 r., sygn. akt III K 1613/22/K; kara ta została wykonana w wymiarze 8 miesięcy w formie potrąceń z wynagrodzenia;5.wobec skazanego orzeczono także środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 3 lat;6.wyrokiem Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie z 28 października 2022 r., sygn. akt II K 832/22/K, za przestępstwo z art. 180a k.k., popełnione 4 grudnia 2021 r., na karę 1 roku ograniczenia wolności polegającą na wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin w stosunku miesięcznym, która następnie została objęta karą łączną 2 lat ograniczenia wolności polegającą na wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin w stosunku miesięcznym orzeczoną wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie z 24 stycznia 2023 r., sygn. akt III K 1613/22/K; kara ta została wykonana w wymiarze 8 miesięcy w formie potrąceń z wynagrodzenia; wobec skazanego orzeczono także zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 2 lat, który następnie został objęty łącznym środkiem karnym w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 3 lat orzeczonym wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie z 24 stycznia 2023 r., sygn. akt III K 1613/22/K;7.wyrokiem Sądu Rejonowego w Chrzanowie z 5 kwietnia 2023 r., sygn. akt II K 221/23, za przestępstwo z art. 178b k.k. i art. 244 k.k. i art. 180a k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., popełnione 19 sierpnia 2022 r. na karę grzywny w wysokości 200 stawek dziennych po 50 zł każda; wobec skazanego orzeczono także środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 3 lat;8.wyrokiem Sądu Rejonowego dla Krakowa-Śródmieścia w Krakowie z 19 lipca 2023 r., sygn. akt II K 839/23/S, za przestępstwo z art. 180a k.k., popełnione 3 grudnia 2021 r., na karę 10 miesięcy ograniczenia wolności polegającą na wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 20 godzin w stosunku miesięcznym; postanowieniem Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie z 16 października 2023 r. postępowanie w przedmiocie wykonania kary ograniczenia wolności zostało zawieszone; wobec skazanego orzeczono także zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 4 lat;9.wyrokiem Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie z 3 sierpnia 2023 r., sygn. akt II K 822/23/K, za przestępstwo z art. 278 § 1 k.k., popełnione ‎w okresie od 5 do 6 października 2022 r. na karę 7 miesięcy pozbawienia wolności, która została wykonana w całości 28 października 2024 r.;10.wyrokiem Sądu Rejonowego w Olkuszu z 30 sierpnia 2023 r., sygn. akt II K 436/23, za przestępstwo z art. 278 § 1 k.k., gdzie szkoda wyniosła 676,64 zł, popełnione 2 listopada 2022 r., na karę grzywny w wysokości 200 stawek dziennych po 20 zł każda;11.wyrokiem Sądu Rejonowego w Chrzanowie z 12 października 2023 r., sygn. akt ‎II K 706/23, za przestępstwo z art. 244 k.k. i art. 180a k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., popełnione 13 października 2022 r., na karę grzywny w wysokości 200 stawek dziennych po 40 zł każda; wobec skazanego orzeczono także środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 3 lat;12.wyrokiem Sądu Rejonowego Katowice-Zachód w Katowicach z 24 października 2023 r., sygn. akt VIII K 284/23, za przestępstwo z art.178a § 4 k.k. i art. 180a k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., popełnione 5 czerwca 2022 r., na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności, która jest wykonywania od 28 października 2024 r. do 26 kwietnia 2025 r.; wobec skazanego orzeczono także środek karny w postaci dożywotniego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych;13.wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie ‎z 27 listopada 2023 r., sygn. akt II K 1348/23/K:1.za przestępstwo z art. 288 § 2 k.k. w zw. z art. 288 § 1 k.k., popełnione 30 lipca 2023 r. na karę 6 miesięcy ograniczenia wolności polegającą na wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 32 godzin w stosunku miesięcznym;2.za przestępstwo z art. 217 § 1 k.k., popełnione 30 lipca 2023 r., na karę ‎4 miesięcy ograniczenia wolności, polegającą na wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 32 godzin w stosunku miesięcznym;3.za przestępstwo z art. 216 § 1 k.k., popełnione 30 lipca 2023 r., na karę ‎2 miesięcy ograniczenia wolności polegającą na wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 32 godzin w stosunku miesięcznym;4.w miejsce jednostkowych kar ograniczenia wolności została wymierzona kara łączna 10 miesięcy ograniczenia wolności, polegająca na wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 32 godzin ‎w stosunku miesięcznym; postanowieniem Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie z 11 marca 2024 r. postępowanie w przedmiocie wykonania kary ograniczenia wolności zostało zawieszone;5.wyrokiem Sądu Rejonowego w Bielsku-Białej z 18 stycznia 2024 r., sygn. akt ‎IX K 515/23, za przestępstwo z art. 244 k.k. i art. 180a k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., popełnione 14 października 2022 r., na karę 7 miesięcy pozbawienia wolności, która została wykonana w całości 3 października 2024 r.; wobec skazanego orzeczono także środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 2 lat.

Wyrokiem łącznym z dnia 28 listopada 2024 roku, sygn. IX K 395/24, Sąd Rejonowy w Bielsku-Białej:1.na mocy art. 85 § 1 k.k. i art. 86 § 1 k.k. w miejsce jednostkowych kar pozbawienia wolności orzeczonych wyrokiem Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy ‎w Krakowie z 3 sierpnia 2023 r., sygn. akt II K 822/23/K, wyrokiem Sądu Rejonowego Katowice-Zachód w Katowicach z 24 października 2023 r., sygn. akt VIII K 284/23 oraz wyrokiem Sądu Rejonowego w Bielsku-Białej z 18 stycznia 2024 r., sygn. akt IX K 515/23, wymierzył skazanemu karę łączną 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności;2.na mocy art. 577 k.p.k. na poczet kary łącznej pozbawienia wolności orzeczonej ‎w pkt.

I wyroku zaliczył skazanemu okres wykonanej w całości kary 7 miesięcy pozbawienia wolności orzeczonej w sprawie o sygn. akt II K 822/23/K oraz okres wykonanej w całości kary 7 miesięcy pozbawienia wolności orzeczonej w sprawie o sygn. akt IX K 515/23;3.na mocy art. 85 § 1 k.k. i art. 86 § 1 i § 3 k.k. w miejsce jednostkowych kar ograniczenia wolności orzeczonych wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie z 13 października 2022 r., sygn. akt II K 1176/22/K, wyrokiem Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie z 28 października 2022 r., sygn. akt II K 832/22/K oraz wyrokiem Sądu Rejonowego dla Krakowa-Śródmieścia w Krakowie z 19 lipca 2023 r., sygn. akt II K 839/23/S, wymierzył skazanemu karę łączną 2 lat i 10 miesięcy ograniczenia wolności ze zobowiązaniem do wykonywania nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin w stosunku miesięcznym;4.na mocy art. 577 k.p.k. na poczet kary łącznej ograniczenia wolności orzeczonej w pkt.

III wyroku zaliczył skazanemu okres 8 miesięcy wykonanej kary ograniczenia wolności orzeczonej w sprawie o sygn. akt III K 1613/22/K;5.na mocy art. 85 § 1 k.k. i art. 86 § 1 i § 2 k.k. w miejsce jednostkowych kar grzywny orzeczonych wyrokiem Sądu Rejonowego w Chrzanowie z 5 kwietnia 2023 r., sygn. akt II K 221/23 oraz wyrokiem Sądu Rejonowego w Chrzanowie z 12 października 2023 r., sygn. akt II K 706/23, wymierzył skazanemu karę łączną grzywny w wysokości 300 stawek dziennych po 45 zł każda;6.na mocy art. 85 § 1 k.k. i art. 86 § 1 k.k. w zw. z art. 90 § 2 k.k. w miejsce jednostkowych środków karnych orzeczonych wyrokiem Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie z 27 stycznia 2022 r., sygn. akt II K 1504/21/K, wyrokiem Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie z 28 października 2022 r., sygn. akt II K 832/22/K oraz wyrokiem Sądu Rejonowego dla Krakowa-Śródmieścia w Krakowie z 19 lipca 2023 r., sygn. akt II K 839/23/S, orzekł wobec skazanego łączny środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 6 lat;7.na mocy art. 85 § 1 k.k. i art. 86 § 1 k.k. w zw. z art. 90 § 2 k.k. w zw. z art. 88 k.k. w miejsce jednostkowych środków karnych orzeczonych wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie z 13 października 2022 r., sygn. akt II K 1176/22/K, wyrokiem Sądu Rejonowego w Chrzanowie z 5 kwietnia 2023 r., sygn. akt II K 221/23, wyrokiem Sądu Rejonowego w Chrzanowie z 12 października 2023 r., sygn. akt II K 706/23 oraz wyrokiem Sądu Rejonowego Katowice-Zachód w Katowicach z 24 października 2023 r., sygn. akt VIII K 284/23, orzekł wobec skazanego łączny środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych dożywotnio;8.na mocy art. 572 k.p.k. umorzył postępowanie o wydanie wyroku łącznego w pozostałym zakresie.Nadto sąd zwolnił skazanego od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych ‎w sprawie, wydatkami obciążając Skarb Państwa.Powyższy stał się prawomocny wobec braku zaskarżenia przez żadną ze stron.

Kasację od tego rozstrzygnięcia na niekorzyść skazanego wywiódł Prokurator Generalny, zarzucając:1.rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 85 § 1 k.k., poprzez dokonanie nieprawidłowej analizy zapadłych wobec skazanego wyroków w kontekście możliwości objęcia orzeczonych nimi kar węzłem kary łącznej i w rezultacie błędne połączenie kar pozbawienia wolności orzeczonych:1.w wymiarze 7 miesięcy wyrokiem Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie z dnia 3 sierpnia 2023 r., sygn. akt II K 822/23/K, za czyn popełniony w okresie od 5 do 6 października 2022 r.,2.w wymiarze 6 miesięcy wyrokiem Sądu Rejonowego Katowice-Zachód ‎w Katowicach z dnia 24 października 2023 r., sygn. akt VIII K 284/23, za czyn popełniony w dniu 5 czerwca 2022 r.,3.w wymiarze 7 miesięcy wyrokiem Sądu Rejonowego w Bielsku-Białej ‎z dnia 18 stycznia 2024 r., sygn. akt IX K 515/23, za czyn popełniony w dniu ‎3 października 2022 r.i wymierzenie skazanemu P. P. kary łącznej 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności (w pkt 1 części dyspozytywnej wyroku) pomimo, iż kara 7 miesięcy pozbawienia wolności orzeczona wyrokiem Sądu Rejonowego w Bielsku-Białej z 18 stycznia 2024 r., sygn. akt IX K 515/23, nie podlegała łączeniu z pozostałymi karami objętymi węzłem kary łącznej, albowiem nie została orzeczona za czyn popełniony „zanim zapadł pierwszy wyrok”, czyli w warunkach, o jakich stanowi przywołany przepis art. 85 § 1 k.k.;4.rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 85 § 1 k.k. i art. 86 § 1 k.k., poprzez dokonanie nieprawidłowej analizy zapadłych wobec skazanego wyroków w kontekście możliwości objęcia orzeczonych nimi kar węzłem kary łącznej i w rezultacie błędne połączenie kar ograniczenia wolności orzeczonych:1.w wymiarze po 1 roku wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie z dnia 13 października 2022 r., sygn. akt II K 1176/22/K, za przestępstwa popełnione w dniach 8 kwietnia 2022 r. oraz 12 czerwca 2022 r.,2.w wymiarze 1 roku wyrokiem Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy ‎w Krakowie z dnia 28 października 2022 r., sygn. akt II K 832/22/K, za przestępstwo popełnione w dniu 4 grudnia 2021 r.,3.w wymiarze 10 miesięcy wyrokiem Sądu Rejonowego dla Krakowa-Śródmieścia w Krakowie z dnia 19 lipca 2023 r., sygn. akt II K 839/23/S, za przestępstwo popełnione w dniu 3 grudnia 2021 r.,i wymierzenie skazanemu P. P. kary łącznej 2 lat i 10 miesięcy ograniczenia wolności z zobowiązaniem do wykonywania nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin w stosunku miesięcznym, tj. powyżej górnego progu wyznaczonego przepisem art. 86 § 1 k.k., który dla kary ograniczenia wolności wynosi 2 lata oraz pomimo, iż kary orzeczone wyrokiem Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie z 13 października 2022 r., sygn. akt II K 1176/22/K, nie podlegały łączeniu z pozostałymi karami objętymi węzłem kary łącznej, albowiem nie zostały orzeczone za czyn popełniony „zanim zapadł pierwszy wyrok”, czyli w warunkach, o jakich stanowi przywołany przepis art. 85 § 1 k.k.Podnosząc powyższe zarzuty Prokurator Generalny wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w Bielsku-Białej do ponownego rozpoznania.Sąd Najwyższy zważył co następuje.Kasacja Prokuratora Generalnego jest oczywiście zasadna, co pozwoliło na uwzględnienie jej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.

Wydany przez sąd rejonowy wyrok łączny zapadł bowiem z rażącym naruszeniem przepisów prawa wskazanych w obu zarzutach kasacji. Trafnie Prokurator Generalny wskazuje, iż kształtując kary łączne pozbawienia wolności i ograniczenia wolności sąd rejonowy rażąco naruszył normę prawa materialnego, tj. art. 85 § 1 k.k. Dyspozycja tego przepisu, w brzmieniu obowiązującym od dnia 24 czerwca 2020 r., nakazuje połączenie kar tego samego rodzaju, wymierzonych za przestępstwa popełnione zanim zapadł pierwszy wyrok, chociażby nieprawomocny, co do któregokolwiek z tych przestępstw.

Wyjaśnić przy tym trzeba, że zawarty art. 85 k.k. zwrot „zanim zapadł pierwszy wyrok” odnosi się do pierwszego chronologicznie wyroku, który zapadł przed popełnieniem przez sprawcę kolejnych przestępstw. Zarazem w orzecznictwie wyraźnie wskazuje się na możliwość (a wręcz obowiązek) budowania kolejnych zbiegów, w razie istnienia dalszych wyroków spełniających warunki połączenia kar nimi orzeczonych. Możliwe jest bowiem wystąpienie nie tylko jednego zbiegu realnego, ale i dalszych, przy spełnieniu warunków określonych w art. 85 k.k. Jednakże nawet przy kolejnych zbiegach obejmujących drugą, trzecią, itd. grupę przestępstw, zawsze wyjściowym punktem odniesienia będzie pozostawał chronologicznie „pierwszy wyrok”, zamykający kolejne grupy przestępstw pozostających w zbiegu.

Oceny zbiegu realnego należy dokonywać z perspektywy postępowania sprawcy – czy kolejnych przestępstw dopuszcza się po wydaniu wobec niego wyroku (kolejnych wyroków), czy przed nim (nimi). Po zamknięciu zbioru zdefiniowanego w oparciu o kryterium pierwszego wyroku, należy więc poszukiwać takiego wyroku, który pozwoli zbudować kolejne ewentualne połączenie złożone z pozostałych wyroków dotychczas niepodlegających połączeniu (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 grudnia 2016 r., sygn. akt II KK 233/16, Lex nr 2165561).Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że spełnione zostały warunki do wydania wobec P. P. wyroku łącznego, jednakże w innej konfiguracji, aniżeli zostało to określone w sentencji analizowanego orzeczenia.

Jak trafnie dostrzegł skarżący, cechę pierwszego chronologicznie wyroku przydać należało wyrokowi Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie z 27 stycznia 2022 r., sygn. akt II K 1504/21/K. Przed tym orzeczeniem P. P. popełnił przestępstwa przypisane mu wyrokami Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie z 28 października 2022 r., sygn. akt II K 832/22/K (punkt 3 części wstępnej) oraz wyrokiem Sądu Rejonowego dla Krakowa-Śródmieścia w Krakowie z 19 lipca 2023 r., sygn. akt II K 839/23/S (punkt 5 części wstępnej).

Tym samym właśnie te orzeczenia winny stać się przedmiotem rozważań sądu rejonowego w zakresie możliwości ukształtowania pierwszego ze zbiegów realnych.Z uwagi na fakt, iż reszta wyroków nie spełniała opisanej wyżej przesłanki z art. 85 § 1 k.k. zaktualizowaniu uległ obowiązek rozważenia możliwości zaistnienia kolejnego zbiegu realnego. W tym zakresie cechę „pierwszego wyroku” w rozumieniu art. 85 k.k. posiada wyrok nakazowy Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie z 13 października 2022 r., sygn. akt II K 1176/22/K (punkt 2 części wstępnej).

Analiza procesowej sytuacji P. P. wskazuje, iż przedmiotem rozważań w tym zbiegu objąć należało wyrok Sądu Rejonowego w Chrzanowie z 5 kwietnia 2023 r., sygn. akt II K 221/23, wyrok Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie z 3 sierpnia 2023 r., sygn. akt II K 822/23/K, wyrok Sądu Rejonowego w Chrzanowie z 12 października 2023 r., sygn. akt II K 706/23 oraz wyrok Sądu Rejonowego Katowice-Zachód w Katowicach z 24 października 2023 r., sygn. akt VIII K 284/23. Wynika to za faktu, iż czyny objęte wskazanymi wyżej wyrokami popełnione zostały przed 13 października 2022 r., a zatem przed wydaniem wyroku w sprawie II K 1176/22/K.Jedynie na marginesie zauważyć należało, że na gruncie niniejszej sprawy istniała także możliwość rozważenia kolejnego zbiegu realnego, którego cenzurę stanowił wyrok Sądu Rejonowego w Olkuszu z 30 sierpnia 2023 r., sygn. akt II K 436/23.

Z uwagi jednak na fakt, iż już wstępna analiza wskazuje, iż rodzaj kar uniemożliwiał ukształtowanie zbiegu realnego okoliczność ta nie posiadała doniosłego znaczenia.Sąd Rejonowy w Bielsku-Białej połączył tymczasem zarówno orzeczone kary pozbawienia wolności, jak i ograniczenia wolności w sposób całkowicie dowolny, rażąco naruszający dyspozycję art. 85 § 1 k.k., co trafnie wyeksponował autor kasacji.Jako niewątpliwie zasadny jawi się także naruszenia art. 86 § 1 k.k. Zgodnie ‎z treścią tego przepisu, sąd wymierza karę łączną w granicach powyżej najwyższej ‎z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa do ich sumy, nie przekraczając jednak 810 stawek dziennych grzywny, 2 lat ograniczenia wolności albo 20 lat pozbawienia wolności.

Z tego też względu, wobec połączenia przez sąd meriti kar ograniczenia wolności orzeczonych wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie z 13 października 2022 r., sygn. akt II K 1176/22/K, wyrokiem Sądu Rejonowego dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie z 28 października 2022 r., sygn. akt II K 832/22/K oraz wyrokiem Sądu Rejonowego dla Krakowa-Śródmieścia w Krakowie z 19 lipca 2023 r., sygn. akt II K 839/23/S, wymiar kary łącznej winien oscylować w granicach powyżej najwyższej z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa do ich sumy, przy czym maksymalna karą nie może przekroczyć dwóch lat ograniczenia wolności.

Wbrew temu obowiązkowi, Sąd Rejonowy orzekł karę łączną 2 lat i 10 miesięcy ograniczenia wolności, a więc powyżej maksymalnej granicy określonej w art. 86 § 1 k.k.Wskazane w kasacji naruszenia miały charakter rażący oraz niewątpliwie istotny wpływ na treść wydanego orzeczenia. Pierwsze z nich skutkowało prawomocnym połączeniem kar wymierzonych za przestępstwa niepozostające ze sobą w zbiegu w rozumieniu art. 85 § 1 k.k., a w konsekwencji zaniechaniu objęcia węzłami kary łącznej kar orzeczonych za występki pozostające w takich zbiegach.

Także drugie uchybienie, polegające na wymierzeniu łącznej kary ograniczenia wolności powyżej maksymalnej granicy z art. 86 § 1 k.k., w sposób oczywisty mogło mieć istotny wpływ na treść prawomocnego orzeczenia, choć przyznać należy iż, w realiach niniejszej sprawy, ma ono charakter wtórny, bowiem dotyczy elementu rozstrzygnięcia będącego i tak wynikiem wadliwego zastosowania normy art. 85 § 1 k.k. W konsekwencji stwierdzonych uchybień, skazany ponosi dolegliwość inną niż została przewidziana w ustawie (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 października 2020 r., II KK 206/20).W ponownym postępowaniu Sąd Rejonowy w Bielsku-Białej mieć będzie zatem na względzie poczynione wyżej uwagi, a orzekając w przedmiocie wydania wyroku łącznego wobec P. P. uczyni to w sposób wolny od wad prawnych. [J.J.][r.g.] Adam Roch Zbigniew Kapiński Marek Siwek