IV CZ 80/10 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt IV CZ 80/10

POSTANOWIENIE

Dnia 21 października 2010 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Barbara Myszka (przewodniczący)

SSN Wojciech Katner

SSA Anna Kozłowska (sprawozdawca)

w sprawie z powództwa H. B.

przeciwko Z. L.

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 21 października 2010

r.,

zażalenia powódki

na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 17 czerwca 2010 r., sygn. akt I ACa (…),

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 17 czerwca 2010 r. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę

kasacyjną powódki od wyroku tego Sądu z dnia 28 października 2009 r. wskazując w

uzasadnieniu

tego

rozstrzygnięcia,

że

wniosek

o

sporządzenie

i

doręczenie

uzasadnienia wyroku został złożony przez pełnomocnika, który nie wykazał swego

umocowania do tej czynności, co skutkowało zwrotem tego wniosku. Warunkiem zaś

dopuszczalności złożenia skargi kasacyjnej jest uprzednie skuteczne złożenie wniosku o

sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku. Skarga kasacyjna złożona bez

zachowania tego trybu podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna.

Zażalenie na to postanowienie złożyła powódka domagając się jego uchylenia.

Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 3985 k.p.c. i powołała się na faktycznie dokonane do

rąk jej pełnomocnika doręczenie uzasadnienia wyroku zaskarżonego skargą kasacyjną.

Nadto wywiodła, że wniosek o uzasadnienie wyroku został złożony przez adwokata

działającego z substytucji jej pełnomocnika, a tylko przez przeoczenie dokument

obejmujący to umocowanie nie został dołączony do wniosku, Sąd zaś uchybił

obowiązkowi wezwania do usunięcia tego braku formalnego.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie jest nieuzasadnione.

Z akt sprawy wynika, że powódka tak w postępowaniu przed Sądem I instancji jak

i przed Sądem II instancji reprezentowana była przez adwokata M. L. Uprzednio

reprezentująca powódkę adwokat M. L.-C. jeszcze w postępowaniu przed Sądem

Okręgowym złożyła oświadczenie o wypowiedzeniu powódce pełnomocnictwa, wobec

złożenia w sprawie zeznań w charakterze świadka.

Wyrok Sądu Apelacyjnego wydany na skutek apelacji pozwanego był dla powódki

niekorzystny. Wniosek o sporządzenie jego uzasadnienia i doręczenie złożyła w imieniu

powódki, jako jej pełnomocnik, adwokat M. L.-C. Wyrok z uzasadnieniem został

doręczony przez Sąd

na

adres

adwokata

M. L.

On

też,

z zachowaniem

dwumiesięcznego terminu liczonego od doręczenia wyroku z uzasadnieniem, wywiódł

od wyroku Sądu Apelacyjnego skargę kasacyjną.

Zważywszy, że składając wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia

wyroku Sądu Apelacyjnego adwokat M. L.-C. nie legitymowała się pełnomocnictwem

powódki, zarządzeniem z dnia 20 maja 2010 r. wezwano ją do usunięcia braku

formalnego tego wniosku, przez złożenie umocowania do dokonania tej czynności, w

terminie tygodniowym, pod rygorem zwrotu wniosku. Wezwanie zostało doręczone w

dniu 28 maja 2010 r., zaś pełnomocnictwo pochodzące od powódki do dokonania tej

czynność, adwokat M. L.-C. złożyła z w dniu 7 czerwca 2010 r., zatem z uchybieniem

zakreślonego

terminu.

Uchybienie

terminowi

spowodowało

zwrot

wniosku

o

sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Apelacyjnego i w konsekwencji –

wydanie zaskarżonego postanowienia.

Przedstawiona sekwencja zdarzeń nie pozwala przyjąć, że Sąd zaniechał

wezwania do usunięcia braków formalnych wniosku o sporządzenie i doręczenie

uzasadnienia wyroku Sądu Apelacyjnego. Pełnomocnik przy pierwszej czynności

procesowej ma obowiązek udokumentować swoje umocowanie (art. 89 §1 k.p.c.).

Składająca wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu

Apelacyjnego adwokat M. L.-C. obowiązkowi temu uchybiła, uchybiła również

zakreślonemu jej przez Sąd terminowi do usunięcia wskazanego braku wniosku.

Podkreślić nadto należy, że Sąd w wezwaniu do wykazania umocowania nie określił

oczekiwanej przez siebie podstawy tego umocowania. Jeżeli więc skarżąca twierdzi, że

adwokat M. L.-C. legitymowała się pełnomocnictwem substytucyjnym pochodzącym od

adwokata M. L., winna była takiej treści dokument złożyć.

Zwrot wniosku o sporządzenie i doręczenie wyroku podlegającego zaskarżeniu

skargą kasacyjną powoduje, że skarga została wniesiona bez takiego wniosku.

Zaskarżenie

skargą

przewidzianego

w

kasacyjną

kodeksie

wyroku

wymaga

postępowania

wyczerpania

cywilnego

przez

stronę

dwuetapowego

trybu.

Obligatoryjnym elementem tego trybu jest etap pierwszy wyczerpujący się skutecznym

złożeniem przez stronę wniosku o sporządzenie i doręczenie odpisu wyroku z

uzasadnieniem (art. 3985 § 1 k.p.c., art. 387 § 3 k.p.c.). Pomyłkowe, bo bez inicjatywy

uprawnionej strony, doręczenie przez Sąd stronie uzasadnienia wyroku nie otwiera

etapu drugiego tego postępowania, to jest nie uprawnia do wniesienia w przewidzianym

w k.p.c. terminie, liczonym od tak dokonanego doręczenia, skargi kasacyjnej. W takiej

sytuacji należy bowiem przyjąć, że termin do wniesienia skargi w ogóle nie rozpoczął

biegu (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 30 stycznia 1998 r. IIICKU 106/97,

z dnia 29 września 2006 r. I CSK 304/06, z dnia 19 maja 2010 r. I CZ 24/10 nie publ.).

Biorąc pod uwagę, że taka sytuacja miała miejsce w sprawie niniejszej, postanowienie o

odrzuceniu skargi kasacyjnej powódki nie mogło być uznane za nieprawidłowe.

Z tych też przyczyn na podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w związku z art. 39814 k.p.c.

orzeczono jak w sentencji.