IV CZ 79/05 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt IV CZ 79/05

POSTANOWIENIE

Dnia 22 września 2005 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Mirosława Wysocka (przewodniczący)

SSN Bronisław Czech (sprawozdawca)

SSN Barbara Myszka

w sprawie z wniosku M. G.

przy uczestnictwie Z. R., Z. R. i D. P.

o wpis,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 22 września 2005

r., zażalenia uczestników postępowania Z. R. i Z. R. na postanowienie Sądu

Okręgowego w G. z dnia 12 października 2004 r., sygn. akt III Ca (…),

uchyla zaskarżone postanowienie.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2002 r. Sąd Rejonowy w S. przysądził na

własność M. G. za cenę 1.893.750,00 zł nieruchomość o powierzchni 308.18.00 ha

położoną w N. i R. [Kw nr (…) wymienionego Sądu], sprzedaną na licytacji w dniu 7

grudnia 2001 r.

Na podstawie tego postanowienia Sąd Rejonowy w S. wpisał w dniu 5 sierpnia

2003 r. M. G. jako właściciela, w wymienionej księdze wieczystej.

Od tego wpisu wnieśli apelację Z. i Z. R. oraz D. P. W uzasadnieniu podnieśli,

że nieruchomość objęta księga wieczystą Kw (…) ma w rzeczywistości obszar

310.44 ha. W toku postępowania egzekucyjnego opisano i oszacowano oraz

wystawiono na licytacje jedynie część nieruchomości o powierzchni 308,18 ha,

pozostała część nieruchomości, tj. 2,26 ha nieoszacowana i niezapłacona pozostaje

własnością skarżących i winna być oni ujęci w księdze wieczystej.

Apelację tę oddalił Sąd Okręgowy w G. postanowieniem z dnia 20 lutego 2004

r., które zaskarżyli kasacją uczestnicy postępowania Z. R. i Z. R.. Kasację tę odrzucił

Sąd Okręgowy w G. postanowieniem z dnia 14 października 2004 r., jako

niedopuszczalną w świetle art. 5191 § 1 k.p.c.

Uczestnicy postępowania Z. R. i Z. R. zaskarżyli zażaleniem to postanowienie,

domagając się jego uchylenia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zaskarżone postanowienie wydane zostało w dniu 12 października 2004 r.

i dlatego w sprawie mają zastosowanie przepisy dotyczące kasacji w brzmieniu

i w numeracji obowiązującej przed dniem 6 lutego 2005 r. (art. 3 ustawy z dnia 22

grudnia 2004 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy –

Prawo o ustroju sądów powszechnych, Dz. U. z 2005 r. Nr 13, poz. 98).

Według art. 5191 § 1. od wydanego przez sąd drugiej instancji postanowienia

co do istoty sprawy oraz od postanowienia w przedmiocie odrzucenia wniosku

i umorzenia postępowania kończących postępowanie w sprawie - w sprawach

z zakresu prawa osobowego, rzeczowego i spadkowego - przysługuje kasacja do

Sądu Najwyższego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Sąd Okręgowy

przyjął trafnie, że sprawy o wpis w księdze wieczystej są sprawami z zakresu prawa

rzeczowego w rozumieniu wymienionego przepisu. Przyjął jednak wadliwe

rozumienie postanowienia orzekającego co do istoty sprawy.

Skarżący trafnie powołali się na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4

lutego 1997 r., III CKN 41/96 (OSNC 1997, nr 5 poz. 67), stwierdzającego,

że w postępowaniu wieczystoksięgowym kasacja przysługuje od postanowienia sądu

drugiej instancji kończącego postępowanie w przedmiocie określonej we wniosku

istoty sprawy oraz od postanowienia tego sądu kończącego postępowanie w inny

sposób. Podobne stanowisko zajął ten Sąd w postanowieniu z dnia 9 września

1997 r., I CZ 135/97 (OSNC 1998, nr 2, poz. 27). Sąd Najwyższy w składzie

rozpoznającym zażalenie w niniejszej sprawie podziela to stanowisko.

Istota

sprawy

określona

we

wniosku

dotyczy

wpisu

na

podstawie

postanowienia Sądu Rejonowego w S. z dnia 15 kwietnia 2002 r. przysądzającego

M. G. własność nieruchomości o określonej powierzchni. Rozstrzygnięcie Sądów obu

instancji dotyczy właśnie tej „istoty”. W związku z tym kasacja od postanowienia

Sądu Okręgowego w G. z dnia 20 lutego 2004 r. jest w sprawie dopuszczalna,

stosownie do art. 5191 § 1 k.p.c. Rozważania na temat charakteru wpisu w księdze

wieczystej w dziale I-0 są bezprzedmiotowe na tym etapie postępowania.

Dlatego Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia (art. 386 § 4

k.p.c. w zw. z art. 39318, 39319 i 397 § 2 k.p.c.).