IV CZ 64/06 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt IV CZ 64/06

POSTANOWIENIE

Dnia 3 sierpnia 2006 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Zbigniew Kwaśniewski (przewodniczący)

SSN Jan Górowski

SSN Barbara Myszka (sprawozdawca)

w sprawie z powództwa W.G.

przeciwko „O.” Spółce z o.o.

o unieważnienie uchwał,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 3 sierpnia 2006 r.,

zażalenia powódki

na postanowienie Sądu Apelacyjnego

z dnia 25 kwietnia 2006 r., sygn. akt [...],

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2006 r. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę

kasacyjną powódki od postanowienia tego Sądu z dnia 7 marca 2006 r.

stwierdzając, że skarga nie została należycie opłacona. Powódka uiściła bowiem

opłatę w wysokości 2000 zł, a – wnosząc o stwierdzenie nieważności ośmiu uchwał

podjętych w dniu 28 października 2000 r. na nadzwyczajnym zgromadzeniu

wspólników pozwanej spółki – powinna uiścić opłatę w wysokości 16 000 zł, czyli

po 2000 zł od każdej z zaskarżonych uchwał (art. 29 pkt 3 w związku z art. 18 ust.

2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych,

Dz.U. Nr 167, poz. 1398 – dalej: „u.k.s.c.”). Skoro skarga kasacyjna podlegająca

opłacie w wysokości stałej nie została należycie opłacona, ulegała odrzuceniu na

podstawie art. 1302 § 3 k.p.c.

Powódka zaskarżyła wymienione postanowienie w części dotyczącej

umorzenia postępowania o stwierdzenie nieważności trzech spośród ośmiu uchwał

objętych żądaniem pozwu, mianowicie: uchwały nr 2 o podwyższeniu kapitału

zakładowego, uchwały nr 3 o zmianie § 4 ust. 1 umowy spółki i uchwały nr 10

o uchyleniu uchwały nr 9 z dnia 24 września 2000 r. W złożonym zażaleniu

wskazała na naruszenie przepisów art. 379 pkt 5 k.p.c., art. 29 pkt 3 u.k.s.c., art. 5

i art. 58 k.c. oraz art. 7, art. 8 ust. 2 i art. 45 ust. 1 Konstytucji przez pozbawienie jej

możności obrony swych praw, naruszenie zasady zaufania do Sądu jako organu

Państwa działającego zgodnie z prawem oraz naruszenie zasad współżycia

społecznego. Podniosła, że domagała się stwierdzenia nieważności ośmiu uchwał,

niemniej

od

pozwu

obejmującego

to

żądanie

ustalony

został

wpis

„w stałej wysokości jednorazowej stawki określonej dla zaskarżenia uchwały

spółki”. Z tego względu uiściła od pozwu opłatę stałą w wysokości 500 zł (k. 32).

W tej samej wysokości uiściła opłatę od apelacji (k. 198), a następnie od kasacji

wniesionej od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 20 listopada 2001 r. (k. 276)

i żaden z Sądów Orzekających, w tym także Sąd Najwyższy, nie zakwestionował

wysokości wniesionej opłaty. Z dniem 2 marca 2006 r. wysokość opłaty od pozwu

o uchylenie uchwały została wprawdzie podwyższona do kwoty 2000 zł, jednak

nie uległy zmianie zasady jej pobierania. W tej sytuacji Sąd Apelacyjny, zajmując

odmienne od dotychczasowego stanowisko w kwestii zasad pobierania opłaty,

zdaniem żalącej, naruszył wskazane przepisy i pozbawił ją możności obrony swych

praw. W konkluzji żaląca wnosiła o uchylenie postanowienia w zaskarżonej części.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Nie można podzielać zapatrywania żalącej, jakoby - pod rządem ustawy

z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - od pozwu

w sprawie o uchylenie uchwały organu spółki należało każdorazowo pobierać

opłatę stałą w kwocie 2000 zł, bez względu na to ilu uchwał dotyczy żądanie

pozwu. Artykuł 29 pkt 3 u.k.s.c. stanowi, że od pozwu w sprawie o uchylenie

uchwały organu spółki pobiera się opłatę stałą w kwocie 2000 zł. Przepis ten –

zgodnie z art. 18 ust. 2 u.k.s.c. – stosuje się także do opłaty od skargi kasacyjnej.

Wykładnia językowa powołanych przepisów prowadzi do wniosku, że od skargi

kasacyjnej dotyczącej orzeczenia w przedmiocie uchylenia kilku uchwał organu

spółki pobiera się opłatę stanowiącą taką wielokrotność kwoty 2000 zł, ilu uchwał

dotyczy skarga. W identyczny sposób Sąd Najwyższy interpretował przepis § 7 ust.

1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 grudnia 1996 r.

w sprawie określenia wysokości wpisów w sprawach cywilnych (Dz.U. Nr 154, poz.

753 ze zm.), który stanowił, że od pozwu w sprawie o uchylenie uchwały organu

spółdzielni, a także w sprawie o uchylenie uchwały wspólnoty mieszkaniowej,

pobiera się wpis stały w kwocie 80 zł, (np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia

10 listopada 2004 r., IV CK 407/04, nie publ.). Kontynuując ten kierunek wykładni

skład orzekający Sądu Najwyższego podziela stanowisko Sądu Apelacyjnego,

że skarga kasacyjna dotycząca uchylenia ośmiu uchwał organu spółki podlegałaby

opłacie w kwocie 16 000 zł.

Za pozbawione racji uznać trzeba również wywody żalącej dotyczące zmiany

stanowiska Sądu Apelacyjnego w kwestii zasad pobierania opłaty Uszło bowiem

uwagi żalącej, że przepisy określające wysokość opłat sądowych, które

obowiązywały przed dniem 2 marca 2006 r., czyli przed wejściem w życie

powoływanej ustawy z dnia 28 lipca 2005 r., nie przewidywały od pozwu w sprawie

o uchylenie uchwały organu spółki opłaty w wysokości stałej.

Odrzucając wniesioną skargę kasacyjną jako nienależycie opłaconą, Sąd

Apelacyjny nie rozważył wszystkich wyłaniających się w związku z tym zagadnień,

w szczególności kwestii dopuszczalności stosowania przepisu art. 29 pkt 3 u.k.s.c.

w sprawie o stwierdzenie nieważności uchwały organu spółki, a – przy założeniu,

że wniesiona skarga kasacyjna podlegała opłacie w wysokości stałej – kwestii

dopuszczalności odrzucenia tej skargi w całości. Zagadnienia te pozostają jednak

bez znaczenia dla oceny prawidłowości zaskarżonego postanowienia, ponieważ

wniesiona skarga kasacyjna ulegała odrzuceniu jako niedopuszczalna. Dotyczy ona

bowiem sprawy o prawa majątkowe, w której wartość przedmiotu zaskarżenia

wynosi zaledwie 3 500 zł (art. 3982 § 1 k.p.c.).

Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego, o majątkowym

bądź niemajątkowym charakterze sprawy o uchylenie lub stwierdzenie nieważności

uchwały wspólników spółki z ograniczoną odpowiedzialnością decyduje treść

zaskarżonej uchwały (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 3 października

2001 r., V CZ 150/01, OSNC 2002, nr 6, poz. 78, z dnia 9 stycznia 2003 r., I CK

339/02, niepubl., z dnia 27 lutego 2003 r., IV CZ 5/03, niepubl., z dnia 7 listopada

2003 r., I CK 349/03, niepubl., z dnia 24 czerwca 2004 r., III CZ 41/04, niepubl.,

z dnia 28 października 2004 r., III CK 428/04, niepubl., z dnia 7 lipca 2005 r., V CZ

81/05, niepubl., oraz z dnia 10 sierpnia 2005 r., I CZ 55/05, niepubl.). W niniejszej

sprawie żaląca kwestionuje zasadność odrzucenia skargi dotyczącej orzeczenia

o umorzeniu postępowania o stwierdzenie nieważności trzech uchwał: nr 2

o podwyższeniu kapitału zakładowego, nr 3 o zmianie § 4 ust. 1 umowy spółki

dotyczącego wysokości kapitału zakładowego, i nr 10 o uchyleniu uchwały nr 9

z dnia 24 września 2000 r. dotyczącej objęcia udziałów w spółce. Wszystkie

wymienione uchwały rzutują na sferę interesów ekonomicznych wspólników, wobec

czego interes wspólnika polegający na stwierdzeniu ich nieważności jest interesem

majątkowym. Wartość przedmiotu sporu, a następnie zaskarżenia oznaczona

została kwotą 3 500 zł (k. 2, k. 248 i k. 443). Ze względu zatem na regulację

zawartą w art. 3982 § 1 k.p.c. skargę kasacyjną uznać trzeba za niedopuszczalną.

Z powyższych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 398 14 k.p.c.

w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. postanowił, jak w sentencji.