IV CZ 59/12 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt IV CZ 59/12

POSTANOWIENIE

Dnia 20 września 2012 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Mirosława Wysocka (przewodniczący)

SSN Marian Kocon

SSN Marta Romańska (sprawozdawca)

w sprawie z wniosku K. K.

przy uczestnictwie M. K.

o zniesienie współwłasności,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 20 września 2012 r.,

zażalenia uczestniczki postępowania

na postanowienie Sądu Okręgowego

z dnia 28 września 2011 r.,

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Postanowieniem z 28 września 2011 r. Sąd Okręgowy odrzucił skargę

kasacyjną uczestniczki M. K. od postanowienia tego Sądu z 19 kwietnia 2011 r.,

wydanego w sprawie o zniesienie współwłasności. Sąd Okręgowy przyjął, że

skarga kasacyjna jest niedopuszczalna z uwagi na zbyt niską wartość przedmiotu

zaskarżenia i jako podstawę rozstrzygnięcia powołał art. 519 1 § 2 k.p.c. oraz art.

3986 § 2 k.p.c.

W zażaleniu na postanowienie z 28 września 2011 r. uczestniczka zarzuciła,

że zapadło ono z rażącym naruszeniem przepisów postępowania, to jest art. 233

k.p.c., 3986 § 2 k.p.c., 5191 § 2 k.p.c. i art. 64 Konstytucji.

Uczestniczka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i nadanie

biegu wniesionej skardze kasacyjnej.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Określenie w art. 5191 k.p.c. rodzaju spraw, w których przysługuje lub nie

przysługuje skarga kasacyjna nawiązuje bezpośrednio do systematyki spraw

poddanych rozpoznaniu w postępowaniu nieprocesowym w poszczególnych

działach części pierwszej, księgi drugiej, tytułu II k.p.c. Przez określone według ich

rodzaju sprawy, w których według art. 5191 k.p.c. przysługuje skarga kasacyjna

należy zatem rozumieć sprawy odpowiadające tej systematyce (por. postanowienie

Sądu Najwyższego z 25 stycznia 2001 r., III CKN 1454/00, OSNC 2001, nr 7-8,

poz. 116).

O dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach o podział majątku

wspólnego po ustaniu wspólności majątkowej między małżonkami rozstrzyga

wartość przedmiotu zaskarżenia (art. 5191 § 2 k.p.c.). Art. 5191 § 2 k.p.c.

dopuszczając skargę kasacyjną w sprawach z zakresu prawa rodzinnego

w sprawach o podział majątku wspólnego po ustaniu wspólności majątkowej

między małżonkami, ustanawia granicę kwotową od stu pięćdziesiąt tysięcy złotych.

Według tej samej zasady w art. 5191 § 4 pkt 4 k.p.c. ustawodawca uregulował

kwestię

dopuszczalności

skargi

kasacyjnej

w

sprawach

o

zniesienie

współwłasności. Jak wyjaśnił Sąd Najwyższy w postanowieniu z 11 lipca 2001 r.,

IV CZ 106/01, (Prok. i Pr. 2002, nr 6) dla oceny dopuszczalności skargi kasacyjnej

w tych sprawach nie ma znaczenia wartość poszczególnych składników majątku,

czy też wartość całego majątku wspólnego będącego przedmiotem podziału.

Decyduje o niej bowiem wyłącznie wartość przedmiotu zaskarżenia podana przez

wnoszącego skargę kasacyjną uczestnika postępowania, który określa ją

adekwatnie do wartości naruszonego orzeczeniem uprawnienia majątkowego.

Postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte 11 października 2007 r.

z inicjatywy K. K., który wniósł o zniesienie współwłasności nieruchomości

lokalowej. Poza sporem pozostawało, że jedyny składnik podlegającego podziałowi

majątku to nieruchomość lokalowa, kupiona przez K. K. i M. K. już po rozwodzie.

W toku postępowania wszczętego przez K. K. - M. K. wystąpiła o uzgodnienie

treści księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości lokalowej z rzeczywistym

stanem prawnym poprzez ujawnienie w niej, że nieruchomość jest przedmiotem

współwłasności nie zaś wspólności ustawowej. Sprawa została zarejestrowana

przez Sąd Rejonowy do sygn. I C … i – na podstawie art. 619 k.p.c. – przekazana

do rozpoznania w sprawie o zniesienie współwłasności. Sąd Rejonowy uznał,

że nieruchomość podlegająca podziałowi jest przedmiotem współwłasności stron

w częściach po ½, co uczestniczka kwestionowała w apelacji i kwestionuje także

w skardze kasacyjnej.

Koniecznym elementem apelacji i skargi kasacyjnej jest określenie wartości

przedmiotu sporu. Fachowo reprezentowana uczestnika w obu tych środkach

zaskarżenia wartość tę określiła na 125.000 zł, co – jak wynika z uzasadnienia

zaskarżonego

postanowienia

i

zażalenia

–

odpowiada

połowie

wartości

nieruchomości podlegającej podziałowi. Tak samo określiła też wartość przedmiotu

zaskarżenia w zażaleniu na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej.

Nie może zatem uczestniczka oczekiwać, że Sąd drugiej instancji orzekający

w sprawie, ale i Sąd Najwyższy, do którego wniosła zażalenie na postanowienie

o odrzuceniu

skargi

kasacyjnej,

oznaczy

wartość

przedmiotu

zaskarżenia

dla kwestionowanego przez nią rozstrzygnięcia na innym niż oznaczony przez nią

poziomie.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 398 14 k.p.c. w zw. z art. 3941

§ 3 k.p.c., zażalenie jako bezzasadne podlegało oddaleniu.

jw