IV CZ 51/10 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt IV CZ 51/10

POSTANOWIENIE

Dnia 19 sierpnia 2010 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Antoni Górski (przewodniczący)

SSN Jan Górowski

SSN Hubert Wrzeszcz (sprawozdawca)

w sprawie z powództwa M. B.

przeciwko R. K.

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 19 sierpnia 2010 r.,

zażalenia pozwanego

na postanowienie o kosztach procesu zawarte w punkcie II wyroku

Sądu Okręgowego w O. z dnia 26 lutego 2010 r., sygn. akt IX Ca (…),

uchyla zaskarżone postanowienie i przekazuje sprawę Sądowi Okręgowemu w O.

do ponownego rozpoznania, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o

kosztach postępowania zażaleniowego.

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 26 lutego 2010 r. Sąd Okręgowy w O. oddalił apelację powoda

od wyroku Sądu Rejonowego w P. z dnia 31 lipca 2009 r., którym zasądzono od

pozwanego na rzecz powoda 2 969 zł z ustawowymi odsetkami od 31 lipca 2009 r.,

oddalono powództwo w pozostałej części oraz zniesiono wzajemnie koszty procesu

stron, i nie obciążył pozwanego kosztami za instancję odwoławczą. W uzasadnieniu

wyroku wyjaśnił, że rozstrzygnięcie o kosztach oparł „na art. 102 k.p.c., mając na

uwadze charakter sprawy”.

W zażaleniu na postanowienie o kosztach procesu za drugą instancję

pełnomocnik pozwanego zarzucił naruszenie art. 98 § 1 i 3 w związku z art. 102 k.p.c.

polegające na nieuwzględnieniu wniosku o zwrot kosztów za instancję odwoławczą,

mimo oddalenia apelacji powoda w całości i braku podstaw do zastosowania art. 102

k.p.c. Zarzucił także obrazę art. 328 § 2 w związku z art. 361 k.p.c. polegającą na nie

wskazaniu w rozumieniu art. 102 k.p.c. okoliczności uzasadniających nieobciążenie

powoda kosztami instancji odwoławczej. W konkluzji zażalenia wniósł o uchylenie

zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Przepis art. 102 k.p.c., stanowiący, że wypadkach szczególnie uzasadnionych

sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów procesu albo nie

obciążyć jej w ogóle kosztami, przyznaje sądowi – co zgodnie podkreśla się w literaturze

i orzecznictwie – pewną swobodę w zakresie orzekania o zwrocie kosztów, gdy

zastosowaniu zasady odpowiedzialności za wynik procesu (art. 98 k.p.c.) sprzeciwiłyby

się względy słuszności. Przytoczony przepis nie konkretyzuje jednak stanowiących

przesłankę jego zastosowania wypadków szczególnie uzasadnionych. To oznacza, że

ich kwalifikacja należy do sądu i zależy od okoliczności konkretnej sprawy (por.

postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 13 października IV PZ 61/76 i z dnia 16 lutego

1981 r., IV PZ 11/81, niepubl.).

Trafnie skarżący zarzucił, że z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia,

ograniczonego jedynie do przytoczenia art. 102 k.p.c. i ogólnikowego odwołania się do

charakteru sprawy, nie wynika, na czym – zdaniem Sądu – w rozpoznawanej sprawie

polega w rozumieniu art. 102 k.p.c. wypadek szczególnie uzasadniony, przemawiający

za nieobciążeniem powoda w ogóle poniesionymi przez pozwanego kosztami w instancji

odwoławczej. W konsekwencji nie można odeprzeć zarzutów skarżącego, że Sąd z

naruszeniem wskazanych przez niego przepisów odstąpił od przewidzianej w art. 98

k.p.c. zasady odpowiedzialności za wynik procesu i nie obciążył powoda kosztami za

instancję odwoławczą.

Z

przedstawionych

powodów

Sąd

Najwyższy

orzekł,

postanowienia (art. 39815 § 1 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.).

jak

w

sentencji