IV CZ 47/09 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt IV CZ 47/09

POSTANOWIENIE

Dnia 3 czerwca 2009 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Grzegorz Misiurek (przewodniczący)

SSN Marian Kocon

SSN Barbara Myszka (sprawozdawca)

w sprawie z wniosku P.P., M.P.

przy uczestnictwie M.P., S.P. i „E.” SA.

o stwierdzenie zasiedzenia,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 3 czerwca 2009 r.,

zażalenia wnioskodawcy P.P.

na postanowienie Sądu Okręgowego w S.

z dnia 17 lutego 2009 r., sygn. akt [...],

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 17 lutego 2009 r. Sąd Okręgowy w S. odrzucił skargę

kasacyjną wnioskodawcy P.P. od postanowienia tego Sądu z dnia 14 listopada

2008 r., stwierdzając, że skarga kasacyjna wniesiona w dniu 27 stycznia 2009 r.

przez pełnomocnika wnioskodawcy będącego adwokatem nie została opłacona.

Wnioskodawca został wprawdzie postanowieniem Sądu pierwszej instancji z dnia

29 lutego 2008 r. zwolniony od kosztów sądowych w całości, jednak – zgodnie z

uchwałą składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 5 czerwca 2008 r., III

CZP 142/07 (OSNC 2008, nr 11, poz. 122) – zwolnienie to nie obejmuje

postępowania kasacyjnego. W tej sytuacji, zgodnie z art. 130 2 § 3 w związku z art.

39821 k.p.c., skarga kasacyjna ulegała odrzuceniu.

W zażaleniu na powyższe postanowienie wnioskodawca P.P. zarzucił, że

postanowieniem

Sądu

Rejonowego

z

dnia

lutego

2008 r.

wszyscy

wnioskodawcy zostali zwolnieni od kosztów sądowych w całości oraz że powołana

przez Sąd Okręgowy uchwała Sądu Najwyższego nie została wpisana do księgi

zasad prawnych. Podniósł też, że w skardze kasacyjnej odwołał się do udzielonego

mu zwolnienia od kosztów sądowych, wobec czego Sąd Okręgowy powinien

potraktować to odwołanie jako wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w

postępowaniu kasacyjnym. W konkluzji żalący wnosił o uchylenie zaskarżonego

postanowienia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1302 § 3 k.p.c., sąd odrzuca bez wezwania o uiszczenie opłaty

pismo wniesione przez adwokata, radcę prawnego lub rzecznika patentowego

środki odwoławcze lub środki zaskarżenia (apelację, zażalenie, skargę kasacyjną,

skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, sprzeciw

od wyroku zaocznego, zarzuty od nakazu zapłaty, skargę na orzeczenie

referendarza sądowego) podlegające opłacie w wysokości stałej lub stosunkowej

obliczonej

od

wskazanej

przez

stronę

wartości

przedmiotu

zaskarżenia.

Wniesiona skarga kasacyjna podlegała opłacie w wysokości stałej określonej w art.

40 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

(Dz.U. Nr 167, poz. 1398 ze zm.). Opłata ta – czego żalący nie kwestionuje –

nie została wniesiona mimo upływu z dniem 3 lutego 2009 r. terminu do wniesienia

skargi kasacyjnej.

W części wstępnej skargi kasacyjnej – obok wartości przedmiotu

zaskarżenia – została zamieszczona wzmianka: „wnioskodawca zwolniony

w całości od kosztów sądowych”. Istotnie, postanowieniem Sądu Rejonowego z

dnia 29 lutego 2008 r. wnioskodawcy zostali zwolnieni od kosztów sądowych w

całości. Trafnie jednak Sąd Okręgowy zauważył, że, zgodnie z uchwałą składu

siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 5 czerwca 2008 r., III CZP 142/07

(OSNC 2008, nr 11, poz. 122), zwolnienie od kosztów sądowych, przyznane przed

sądem powszechnym, nie obejmuje postępowania kasacyjnego. Uchwała ta –

wbrew odmiennym zapatrywaniom żalącego – jest zasadą prawną, skład siedmiu

sędziów Sądu Najwyższego bowiem postanowił o nadaniu jej mocy zasady prawnej

(zob. art. 61 § 6 ustawy z dnia 23 listopada 2002 r. o Sądzie Najwyższym, Dz.U. Nr

240, poz. 2052 ze zm.). Wykładnia dokonana w powołanej uchwale ma

zastosowanie na przyszłość od dnia jej podjęcia, zatem obowiązek jej

respektowania dotyczy skarg kasacyjnych wnoszonych po dniu 5 czerwca 2008 r.

(zob. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 6 listopada 2008 r., III CZ 36/08,

nie publ. i z dnia 8 kwietnia 2009 r., V CZ 11/09, nie publ.).

Nieuzasadnione jest przekonanie żalącego, że wzmianka o zwolnieniu go od

kosztów sądowych, poczyniona na wniesionej skardze kasacyjnej, powinna być

potraktowana jako wniosek o zwolnienie od kosztów w postępowaniu kasacyjnym.

Uszło bowiem uwagi żalącego, że skarga kasacyjna została sporządzona przez

pełnomocnika będącego adwokatem, który – jako profesjonalista – obowiązany jest

prawidłowo formułować wnioski wymagające rozpoznania.

Z przytoczonych wyżej powodów Sąd Najwyższy na podstawie art. 398 14

w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. orzekł, jak w sentencji.