IV CZ 39/10 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt IV CZ 39/10

POSTANOWIENIE

Dnia 22 czerwca 2010 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Mirosława Wysocka (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Marian Kocon

SSN Hubert Wrzeszcz

w sprawie z wniosku A. D. i E. D.

przy uczestnictwie J. Ł. i M. Ł.

o rozgraniczenie,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 22 czerwca 2010 r.,

zażalenia wnioskodawcy A. D.

na postanowienie Sądu Okręgowego w Z. z dnia 10 marca 2010 r., sygn. akt I Ca (…) [I

WSC (…)],

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy w Z. postanowieniem z dnia 10 marca 2010 r. odrzucił skargę

kasacyjną wnioskodawców A. D. i E. D. od postanowienia tego Sądu z dnia 25 listopada

2009 r., którym oddalona została ich apelacja od postanowienia Sądu Rejonowego w J.

z dnia 15 września 2009 r. wydanego w sprawie o rozgraniczenie.

Sąd odwoławczy stwierdził, że pełnomocnik wnioskodawców adwokat W. R.

zarządzeniem z dnia 16 lutego 2010 r. został wezwany do uzupełnienia braków

formalnych skargi w terminie siedmiu dni pod rygorem jej odrzucenia, przez złożenie

pełnomocnictwa upoważniającego do wniesienia skargi w imieniu wnioskodawcy, gdyż z

dołączonego do skargi dokumentu pełnomocnictwa umocowanie takie nie wynikało, oraz

do wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia. Sąd ponadto wezwał o wyjaśnienie, w

związku z użyciem sformułowania „skarga kasacyjna wnioskodawców”, czy skarga

została wniesiona w imieniu ich obojga, gdyż w takim wypadku adwokat obowiązany był

przedłożyć pełnomocnictwo udzielone mu także przez wnioskodawczynię. Sąd

Okręgowy stwierdziwszy, że wezwanie to adwokat otrzymał w dniu 19 lutego 2010 r.

i że termin do usunięcia braków skargi upłynął bezskutecznie z dniem 26 lutego 2010 r.,

odrzucił skargę kasacyjną na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c.

W dniu 11 marca 2010 r., a więc po upływie wyznaczonego terminu i po

odrzuceniu skargi, adwokat W. R. złożył pismo procesowe, w którym, wskazując

przyczyny mające usprawiedliwiać niezachowanie terminu do uzupełnienia braków

skargi kasacyjnej, twierdził, że - jego zdaniem - wnioskodawca podpisał odrębne

pełnomocnictwo upoważniające tylko do sporządzenia skargi, które zostało do niej

dołączone wraz dowodem uiszczenia opłaty. Jednocześnie wnosił o zezwolenie na

uzupełnienie treści tego pełnomocnictwa przez dopisanie słów „i przed Sądem

Najwyższym”. Wyjaśnił ponadto, że skarga została sporządzona jedynie w imieniu

wnioskodawcy, gdyż tylko on podpisał pełnomocnictwo, a także oznaczył wartość

przedmiotu zaskarżenia.

Następnie, w piśmie procesowym z dnia 22 marca 2010 r., nazwanym

„zażaleniem”, pełnomocnik wnioskodawcy zarzucił postanowieniu z dnia 10 marca 2010

r. naruszenie art. 3986 § 2 k.p.c. „przez odrzucenie skargi kasacyjnej, mimo

iż niedotrzymanie terminu do uzupełnienia braków formalnych wynikło z przyczyn

niezależnych od pełnomocnika”, wnosząc o uchylenie postanowienia i jednocześnie o

przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. W uzasadnieniu

skarżący z jednej strony przedstawił argumenty mające usprawiedliwiać uchybienie

terminowi do uzupełnienia braków skargi, z drugiej natomiast argumenty mające

podważać trafność wezwania do ich uzupełnienia. Twierdził, że dołączone do skargi

pełnomocnictwo, zawierające oznaczenie sygnatury sprawy, jednoznacznie wskazuje,

że „nie może ten dokument dotyczyć innego postępowania”.

Sąd Okręgowy wezwał adwokata W. R. do wyjaśnienia w terminie siedmiu dni od

doręczenia wezwania pod rygorem zwrotu wniosku, czy pismo nazwane „zażaleniem”

stanowi zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi, czy też wniosek o

przywrócenie terminu do uzupełnienia jej braków. W tym drugim przypadku skarżący

miał obowiązek uzupełnić braki wniosku m.in. przez dokonanie czynności, której

wniosek ten dotyczył. W odpowiedzi na wezwanie Sądu pełnomocnik wnioskodawcy

wyjaśnił, że dokonał obu tych czynności, nadal nie składając pełnomocnictwa

upoważniającego do sporządzenia skargi w imieniu wnioskodawcy. Zarządzeniem z

dnia 7 kwietnia 2010 r. Przewodniczący w Sądzie Okręgowym w Z. zwrócił wniosek o

przywrócenie terminu wobec braku dokonania czynności procesowej, której wniosek

dotyczył.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie na postanowienie z dnia z dnia 10 marca 2010 r. nie zasługuje na

uwzględnienie.

Sąd Okręgowy trafnie odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawcy na podstawie art.

3986 § 2 k.p.c., gdyż, jak wynika z przytoczonych ustaleń, braki skargi nie zostały w

zakreślonym terminie uzupełnione.

Przesądzające znaczenie ma fakt, że nie zostało, pomimo stosownego wezwania,

złożone pełnomocnictwo upoważniające do wniesienia skargi kasacyjnej w imieniu

wnioskodawcy.

Podniesione w zażaleniu zarzuty dotyczące prawidłowości wezwania do

uzupełnienia braków skargi są nieuzasadnione. Zgodnie z uchwałą składu siedmiu

sędziów Sądu Najwyższego z dnia 5 czerwca 2008 r., III CZP 142/07, OSNC 2008, nr

11, poz. 122, której nadano moc zasady prawnej, pełnomocnictwo procesowe nie

obejmuje z samego prawa umocowania do wniesienia skargi kasacyjnej i udziału

w postępowaniu

kasacyjnym.

Umocowanie

do

podejmowania

czynności

w postępowaniu kasacyjnym przed Sądem Najwyższym musi być zawarte w treści

pełnomocnictwa, gdyż wykracza ono poza wyznaczony przez art. 91 k.p.c. zakres

pełnomocnictwa procesowego, składanego w postępowaniu przed sądem pierwszej lub

drugiej instancji. Z dołączonego do skargi pełnomocnictwa, identycznego pod względem

treści

z

pełnomocnictwem

złożonym

w

postępowaniu

apelacyjnym,

wynika

upoważnienie do podejmowania czynności „we wszystkich instancjach sądowych”, co

oznacza, że nie obejmowało ono upoważnienia do działania w postępowania przed

Sądem Najwyższym, które nie jest postępowaniem w toku instancji. Wezwanie do

uzupełnienia braku formalnego skargi polegającego na nieprzedłożeniu pełnomocnictwa

do jej sporządzenia było więc prawidłowe (por. np. postanowienie SN z dnia 4 września

2008 r., IV CZ 68/08, niepubl.), a jego niewykonanie stanowiło uzasadnioną podstawę

odrzucenia skargi.

Kwestie związane z pozostałymi brakami mają w tej sytuacji znaczenie uboczne i

można poprzestać na stwierdzeniu, że wezwanie do ich uzupełnienia także było

prawidłowe oraz że nie zostały one uzupełnione w terminie.

Wobec powyższego, zażalenie jako bezpodstawne Sąd Najwyższy oddalił,

stosownie do art. 39814 k.p.c. w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.