IV CZ 31/11 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt IV CZ 31/11

POSTANOWIENIE

Dnia 24 sierpnia 2011 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Dariusz Dończyk (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Hubert Wrzeszcz

SSN Anna Kozłowska

w sprawie ze skargi Krzysztofa M.

o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem

Sądu Okręgowego

z dnia 14 stycznia 2010 r.,

w sprawie z wniosku Renaty M.

przy uczestnictwie Krzysztofa M.

o podział majątku wspólnego,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 24 sierpnia 2011 r.,

zażalenia uczestnika postępowania

na postanowienie Sądu Okręgowego

z dnia 21 stycznia 2011 r.,

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Uczestnik postępowania Krzysztof

M. wniósł skargę o wznowienie

postępowania w sprawie II Ca 679/09, zakończonej prawomocnym postanowieniem

Sądu Okręgowego z dnia 14 stycznia 2009 roku. Jako podstawę wznowienia

wskazał art. 403 § 2 k.p.c. Uczestnik podniósł, że Sąd Rejonowy postanowieniem z

dnia 15 lipca 2010 r. sprostował sentencję swojego postanowienia z dnia 10

czerwca 2009 r. w ten sposób, że w jego podpunkcie 1 punktu I w miejsce

sformułowania:

„prawo

własności

nieruchomości

zabudowanej

domem

mieszkalnym położonej w B. przy ul. T. [...] o pow. 285 m2, dla której w Wydziale

Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego prowadzona jest księga wieczysta nr [...], o

wartości 459 237 zł” wpisał: „prawo użytkowania wieczystego nieruchomości

oznaczonej numerem geodezyjnym 3105 o pow. 285 m 2 położonej w B. przy ul.

T.[...], zabudowanej budynkiem mieszkalnym stanowiącym odrębną nieruchomość,

dla której w Wydziale Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego prowadzona jest

księga wieczysta nr [...], o wartości 459 237 zł”.

Zdaniem uczestnika, w wyniku sprostowania doszło do ujawnienia

okoliczności faktycznej – prawidłowego stanu prawnego nieruchomości, która

mogłaby mieć wpływ na wynik sprawy, a nie została uwzględniona przez sądy

pierwszej i drugiej instancji, które jako przedmiot postępowania o podział majątku

wspólnego przyjęły, że byłym małżonkom M. przysługiwało prawo własności

nieruchomości zabudowanej domem mieszkalnym, zamiast przyjęcia, że jest to

prawo

użytkowania

wieczystego

nieruchomości

zabudowanej

budynkiem

mieszkalnym stanowiącym odrębną nieruchomość.

Postanowieniem z dnia 21 sierpnia 2011 r. Sąd Okręgowy odrzucił skargę o

wznowienie postępowania wniesioną przez uczestnika Krzysztofa M. Zdaniem

Sądu drugiej instancji, pomimo formalnego oparcia skargi uczestnika na ustawowej

przesłance wskazanej w art. 403 § 2 k.p.c. skarga nie jest oparta na tej podstawie

wznowienia postępowania, bowiem uczestnik postępowania już w postępowaniu

przed Sądem Rejonowym miał świadomość tego, iż nieruchomość położona w B.

przy ul. T. [...] pozostaje w wieczystym użytkowaniu.

W zażaleniu na postanowienie Sądu Okręgowego uczestnik podniósł, że

Sąd błędnie przyjął, iż pomimo formalnego oparcia jego skargi na ustawowej

przesłance wskazanej w art. 403 § 2 k.p.c., brak jest w sprawie podstaw do

wznowienia postępowania. Ponadto uczestnik zarzucił, że Sąd Okręgowy błędnie

przyjął, że stan prawny nieruchomości był mu już znany w postępowaniu przed

sądem I instancji. Z uwagi na powyższe wniósł o uchylenie zaskarżonego

postanowienia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

W orzecznictwie przyjmuje się zgodnie, że ocena, czy strona nie mogła

w poprzednim postępowaniu powołać określonych okoliczności faktycznych

i środków dowodowych, powinna być dokonywana według wzorca obiektywnego.

Oznacza to, że określona w art. 403 § 2 k.p.c. (w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.

w postępowaniu nieprocesowym) podstawa skargi o wznowienie postępowania nie

zachodzi, jeżeli w poprzednim postępowaniu istniała obiektywna możliwość

powołania się przez stronę na okoliczności faktyczne lub środki dowodowe,

a zaniechanie strony w tym przedmiocie było następstwem jej zaniedbań,

opieszałości, zapomnienia czy błędnej oceny potrzeby ich powołania. Innymi słowy

fakty, które strona mogła i powinna znać nie są objęte hipotezą tego przepisu.

Prawidłowy stan prawny nieruchomości objętej podziałem, w związku z jego

ujawnieniem w księdze wieczystej mógł i powinien być uczestnikowi znany.

Dodatkowo informację taką mógł uczestnik uzyskać z akt sprawy o podział majątku

wspólnego, do których złożono odpis z księgi wieczystej nr [...] zawierający

prawidłowe dane o stanie prawnym nieruchomości będącej przedmiotem

postępowania działowego. Z tych przyczyn zasadnie przyjął Sąd Okręgowy, że

skarga o wznowienie postępowania nie została oparta na podstawie wznowienia

wymienionej w art. 403 § 2 k.p.c., co uzasadniało jej odrzucenie.

Z tych względów zażalenie jako nieuzasadnione podlegało oddaleniu na

podstawie z art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. i art. 13 § 2 k.p.c.