IV CZ 3/12 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt IV CZ 3/12

POSTANOWIENIE

Dnia 6 czerwca 2012 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Mirosława Wysocka (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Antoni Górski

SSN Kazimierz Zawada

w sprawie z powództwa H. T. – K. i L. K.

przeciwko Spółdzielni Budowlano - Mieszkaniowej "U." w L.

o zobowiązanie do złożenia oświadczenia woli,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 6 czerwca 2012 r.,

zażalenia strony pozwanej

na postanowienie Sądu Apelacyjnego

z dnia 21 września 2011 r.,

I. zmienia zaskarżone postanowienie w punkcie 2 w ten

sposób, że zasądzoną od pozwanej na rzecz powodów

kwotę 3600 zł obniża do kwoty 600 (sześćset) zł;

II. zasądza od pozwanej na rzecz powoda L. K. kwotę 317

(trzysta siedemnaście) zł z tytułu zwrotu kosztów

postępowania zażaleniowego.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy w L. postanowieniem z dnia 29 lipca 2011 r. umorzył

postępowanie w sprawie z powództwa H. T.-K. i L. K. przeciwko Spółdzielni

Budowlano-Mieszkaniowej „U.” w L. o ustanowienie odrębnej własności lokalu, ze

względu na skuteczne cofnięcie pozwu oraz zniósł koszty procesu pomiędzy

stronami.

W zażaleniu na

postanowienie w części dotyczącej kosztów procesu

powodowie, oznaczając wartość przedmiotu zaskarżenia na kwotę 7 200 zł wnieśli

o zmianę postanowienia i zasądzenie na ich rzecz kosztów procesu, a nadto

o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego.

Sąd Apelacyjny zaskarżonym obecnie postanowieniem z dnia 21 września

2011 r. zmienił orzeczenie Sądu pierwszej instancji w ten sposób, że zasądził od

pozwanej na rzecz powodów kwotę 7200 zł tytułem kosztów procesu oraz kwotę

3600 zł tytułem kosztów postępowania zażaleniowego.

Jako podstawę orzeczenia o kosztach procesu Sąd Apelacyjny wskazał art.

491 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (jedn. tekst

Dz. U. z 2003 r. Nr 233, poz. 1779 ze zm.), zgodnie z którym w sprawach tych

koszty zastępstwa procesowego pokrywa spółdzielnia.

Jako podstawę orzeczenia o kosztach postępowania zażaleniowego Sąd

powołał art. 98 § 1 i 3 k.p.c. oraz § 6 pkt 7 i § 13 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia

Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności

adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy

prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).

W zażaleniu na to postanowienie w części orzekającej o kosztach

postępowania zażaleniowego pozwana wniosła o jego zmianę przez zasądzenie

tych kosztów w kwocie 600 zł. Wniosła także o zasądzenie kosztów postępowania

zażaleniowego przed Sądem Najwyższym.

W odpowiedzi na zażalenie powód L. K. pozostawił „uznaniu Sądu

Najwyższego ocenę prawidłowości skarżonego rozstrzygnięcia” oraz wniósł

o zasądzenie od pozwanej kosztów postępowania przed Sądem Najwyższym,

na podstawie art. 491 u.s.m.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie jest uzasadnione.

Ustalenie opłaty za czynności pełnomocników zastępujących strony

w niniejszym postępowaniu powinno nastąpić na podstawie rozporządzenia

Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności

radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej

udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz.

1349 ze zm.). W sprawach o prawa majątkowe, nieobjętych regulacją na innych

zasadach (np. w § 10 rozporządzenia), wysokość stawek stanowiących podstawę

ustalenia należnego wynagrodzenia zależy od wartości przedmiotu sprawy,

a w postępowaniu odwoławczym – od wartości przedmiotu zaskarżenia.

Zażaleniem

powodów,

które

zostało

uwzględnione

zaskarżonym

postanowieniem Sądu Apelacyjnego, objęte było rozstrzygnięcie o kosztach

postępowania

w

pierwszej

instancji;

wartość

przedmiotu

zaskarżenia

i uwzględniona kwota kosztów zastępstwa procesowego (7200 zł) odpowiadają

stawce minimalnej według § 6 pkt 7 rozporządzenia, mającej zastosowanie

ze względu na wartość przedmiotu sporu.

Wartość przedmiotu sprawy (zaskarżenia) w postępowaniu zażaleniowym

wynosiła zatem 7200 zł i ona stanowiła podstawę określenia kosztów zastępstwa

w tym postępowaniu. Dlatego rację ma skarżący, że koszty zastępstwa na rzecz

powodów w postępowaniu zażaleniowym powinny zostać ustalone na podstawie

§ 6 pkt 4 rozporządzenia o opłatach za czynności radców prawnych (1200 zł),

co przy uwzględnieniu § 12 ust. 2 rozporządzenia, prowadzi do określenia

należnych kosztów na kwotę 600 zł. Zaskarżone orzeczenie, oparte na wadliwie

zastosowanej podstawie prawnej, należało zatem zmienić, co uzasadniało

orzeczenie jak w sentencji, stosownie do art. 3941 § 3 w zw. z art. 39816 k.p.c.

Pomimo uwzględnienia zażalenia pozwanej zasądzono od niej na rzecz

powoda koszty postępowania zażaleniowego, mając na względzie jednolitą

i utrwaloną w orzecznictwie Sądu Najwyższego wykładnię art. 49 1 ustawy

o spółdzielniach mieszkaniowych, zgodnie z którą w sprawie wymienionej w tym

przepisie,

bez

względu

na

jej

wynik,

koszty

postępowania

poniesione

przez strony zawsze pokrywa spółdzielnia (por. m.in. wyrok Sądu Najwyższego

z dnia 23 czerwca 2010 r., II CSK 51/10, niepubl. oraz postanowienia tego Sądu

z dnia 3 lutego 2010 r., II CZ 90/09, OSNC-ZD 2010, nr 3, poz. 95, z dnia

26 stycznia 2011 r., IV CZ 100/10 i z dnia 9 listopada 2011 r., II CZ 87/11, ostatnie

niepublikowane).

jw