IV CZ 28/06 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt IV CZ 28/06

POSTANOWIENIE

Dnia 6 kwietnia 2006 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Antoni Górski (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Hubert Wrzeszcz

SSA Krzysztof Strzelczyk

w sprawie z wniosku I. C.

przy uczestnictwie […]

o dział spadku,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 6 kwietnia 2006 r.,

zażalenia wnioskodawczyni

na postanowienie Sądu Okręgowego w G.

z dnia 30 listopada 2005 r.,

uchyla zaskarżone postanowienie.

Uzasadnienie

Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w G. odrzucił skargę

kasacyjną wnioskodawczyni I. C. z powodu niezawarcia wniosku o przyjęcie jej do

rozpoznania. Zdaniem Sądu skarżąca poprzestała jedynie na wskazaniu w jednym

zdaniu, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne.

W zażaleniu wnioskodawczyni wnosiła o uchylenie w całości zaskarżonego

postanowienia

i

przekazanie

skargi

kasacyjnej

do

rozpoznania

Sądowi

Najwyższemu. Zdaniem skarżącej w skardze zostały zawarte wszystkie elementy

konstrukcyjne. Zarzuciła Sądowi zbytni rygoryzm i formalizm przy ocenie przepisów

określających przewidziane dla pism wymagania formalne.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Wykazanie okoliczności, uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do

rozpoznania jest elementem konstrukcyjnym tego

nadzwyczajnego środka

prawnego. Umożliwia ono Sądowi Najwyższemu dokonanie oceny, czy rozpoznanie

skargi przyczyni się do realizacji podstawowego celu tej instytucji, jakim jest

ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni oraz

stosowania prawa.

W orzecznictwie Sądu Najwyższego ugruntowane jest stanowisko, że

wymaganie przedstawienia okoliczności uzasadniających rozpoznanie skargi

kasacyjnej, powinno przybrać formę wyodrębnionego wywodu prawnego, w którym

skarżący powinien wskazać, jakie okoliczności pozwalają zakwalifikować skargę do

rozpoznania oraz jednocześnie uzasadnić, dlaczego odpowiadają one co najmniej

jednej z ustawowego katalogu przesłanek usprawiedliwiających przyjęcie skargi

kasacyjnej do rozpoznania, określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. (zob. np.

postanowienie Sądu Najwyższego z 12 grudnia 2000 r., V CKN 1780/00, OSNC

2001, nr 3, poz. 52, postanowienie Sądu Najwyższego z 30 maja 2001 r., III CZ

36/01,

OSNC

2002,

nr

2,

poz.

22,

postanowienie

Sądu

Najwyższego

z 17 października 2001 r., III CZ 98/01, OSNC 2002, nr 5, poz. 71, uchwała

połączonych Izb: Izby Administracyjnej, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oraz Izby

Cywilnej Sądu Najwyższego z 17 grudnia 2002 r., III CZP 72/02, OSNC 2003, nr 78, poz. 92).

Ponadto zgodnie z art. 398 4 § 1 pkt 4 k.p.c. wymagane jest

zamieszczenie odpowiednio uzasadnionego wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej

do rozpoznania.

W

przedmiotowej

sprawie

skarga

kasacyjna

nie

zawiera

wprost

sformułowanego wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania. Jednak zamieszczenie

wniosku związanego z ewentualną „odmową przyjęcia kasacji do rozpoznania”

świadczy o świadomości wnoszącego skargę co do znaczenia i istoty tzw.

przedsądu kasacyjnego w brzmieniu art. 3933 § 1 k.p.c., czyli sprzed nowelizacji

kodeksu postępowania cywilnego z dnia 22 grudnia 2004 r. (Dz. U. z 2005 r., Nr 13,

poz. 98). Należy zaznaczyć, że sens tej instytucji nie uległ zmianie.

Ponadto należy zauważyć, że skarżąca sformułowała występujące jej

zdaniem

istotne

zagadnienie

prawne,

które

jest

jedną

z

okoliczności

uzasadniających przyjęcie skargi do rozpoznania. Ma ono polegać, w odczuciu

skarżącej, na potrzebie wyjaśnienia kwestii: „czy w przypadku gdy ewentualny bieg

zasiedzenia nieruchomości biegnie przeciwko współspadkobiercom nieruchomości

dla uznania, że charakter posiadania tej nieruchomości przez jednego ze

spadkobierców, który był w posiadaniu i korzystał z tej nieruchomości także za

życia spadkodawców, uległ zmianie i posiadanie stało się samoistne, wymagane

jest aby ta zmiana charakteru posiadania była widoczna dla pozostałych

współwłaścicieli nieruchomości” (karta 772). Co więcej, powyższy wywód, mimo

zamieszczenia go w części pisma dotyczącej podstaw skargi kasacyjnej, został

graficznie wyodrębniony.

Sąd drugiej instancji uprawniony jest do badania, czy skarga kasacyjna jest

dopuszczalna, czy została wniesiona w terminie i czy nie zawiera braków

formalnych, które podlegają uzupełnieniu lub które skutkują odrzuceniem skargi

a limine. W przypadku ich sformułowania przez skarżącego, sąd odwoławczy nie

jest władny oceniać stopnia skonkretyzowania występujących zagadnień prawnych,

ich obszerności i doniosłości, co jest zastrzeżone do wyłącznej kompetencji Sądu

Najwyższego.

Nie oceniając zasadności przedstawionego przez skarżącą wywodu należy

stwierdzić, że z punktu widzenia zachowania warunków formalnych, którym

powinna odpowiadać skarga, zawiera ona elementy określone w art. 3984 1 k.p.c.

Z tych przyczyn orzeczono, jak w postanowieniu (art. 39815 § 1 w związku

z art. 3941 § 3 k.p.c.).

jc