IV CZ 162/12 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt IV CZ 162/12

POSTANOWIENIE

Dnia 14 grudnia 2012 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Grzegorz Misiurek (przewodniczący)

SSN Mirosław Bączyk (sprawozdawca)

SSN Kazimierz Zawada

w sprawie z powództwa J. J.

przeciwko M. E. i Skarbowi Państwa - Sądowi Okręgowemu

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 14 grudnia 2012 r.,

zażalenia powoda

na postanowienie o kosztach procesu zawarte w punkcie trzecim wyroku

Sądu Apelacyjnego

z dnia 8 grudnia 2010 r.,

1. oddala zażalenie;

2. przyznaje od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego

radcy prawnemu A. M. kwotę

powiększoną o stawkę podatku od towarów

300 (trzysta) zł

i

usług tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej

powodowi w postępowaniu zażaleniowym.

Uzasadnienie

Wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 8 grudnia 2010 r. zasądzono od

powoda na rzecz Skarbu Państwa – Prokuratorii Generalnej SP kwotę 2700 zł

tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. W ostatnim fragmencie

uzasadnienia tego Sądu bliżej umotywowano to rozstrzygnięcie (s. 11-12

uzasadnienia).

W zażaleniu powoda na rozstrzygnięcie o kosztach procesu podnoszono

zarzut naruszenia art. 102 k.p.c. Skarżący twierdził, że w rozpoznawanej

sprawie istniały podstawy do zastosowania tego przepisu ze względu na sytuację

majątkową i osobistą powoda (odbywania kary pozbawienia wolności).

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

W orzecznictwie Sądu Najwyższego ukształtowało się stanowisko, że ocena,

czy zachodzi wypadek szczególnie uzasadniony w rozumieniu art. 102 k.p.c.,

ma charakter dyskrecjonalny, oparty na swobodnym uznaniu, kształtowanym

własnym

przekonaniem

oraz

oceną

okoliczności

rozpoznawanej

sprawy.

W związku z tym ocena taka może być podważana przez sąd wyższej instancji

tylko wówczas gdy jest rażąco nieusprawiedliwiona (zob. ostatnio postanowienie

Sądu Najwyższego z dnia 23 maja 2012 r., III CZ 25/12, OSNC 2012, z. 7-8,

poz. 98).

W rozpoznawanej sprawie nie wystąpiła sytuacja uzasadniająca odstąpienie

od ogólnej reguły przewidzianej w art. 98 k.p.c. Wytaczając powództwo, powód

powinien się liczyć także z jego negatywnym dla niego wynikiem. To samo dotyczy

inicjowania

postępowania

apelacyjnego.

Sąd Apelacyjny

trafnie

zauważył,

że sytuacja wyjątkowa w rozumieniu art. 102 k.p.c. może zachodzić wówczas,

gdy pomimo

oddalenia

powództwa,

strona

miała

prawo

pozostawać

w usprawiedliwionym okolicznościami przekonaniu o trafności swoich roszczeń

i konieczności dochodzenia ich przed sądem. Należy jeszcze stwierdzić, że ocena

Sądu, czy występują

powody uzasadniające zastosowanie art. 102 k.p.c.,

dokonywane jest niezależnie od przyznanego stronie zwolnienia od kosztów

sądowych (zob. cyt. postanowienie oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia

27 stycznia 2010 r., II CZ 88/09, nie publ.).

Z przedstawionych względów Sąd Najwyższy oddalił zażalenie jako

nieuzasadnione (art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39815 k.p.c.). O kosztach

postępowania zażaleniowego orzeczono stosownie do art. 98 k.p.c., 108 § 1 k.p.c.

i §§ 3, 6, 12, 16 rozporządzenia MS z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za

czynności radców prawnych (…) (Dz. U. nr 163, poz. 1349 ze zm.).