IV CZ 16/12 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt IV CZ 16/12

POSTANOWIENIE

Dnia 6 czerwca 2012 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Mirosława Wysocka (przewodniczący)

SSN Antoni Górski (sprawozdawca)

SSN Kazimierz Zawada

w sprawie z powództwa Gminy Miasta G.

przeciwko H. Z.

o wydanie

oraz sprawy z powództwa H. Z.

przeciwko Gminie Miasta G.

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 6 czerwca 2012 r.,

zażalenia pozwanego

na orzeczenie zawarte w punkcie trzecim postanowienia

Sądu Apelacyjnego

z dnia 31 października 2011 r.,

oddala zażalenie; przyznaje z Kasy Sądu Apelacyjnego

na rzecz adw. B. Z. kwotę 5400 (pięć tysięcy czterysta) zł

nieopłaconej

pomocy

prawnej

powiększoną o stawkę VAT.

udzielonej

z

urzędu,

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 31 października 2011 r. Sąd Apelacyjny w sprawie z

powództwa Gminy Miasta G. przeciwko H. Z. oddalił wniosek pozwanego - powoda

wzajemnego o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie

uzasadnienia wyroku (pkt 2), jak również odrzucił wniosek pozwanego - powoda

wzajemnego o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 20

kwietnia 2011 r. (pkt 3)

W zażaleniu skarżący wnosił o uchylenie postanowienia określonego

w pkt 3, tj. w przedmiocie odrzucenia wniosku H. Z. o sporządzenie uzasadnienia.

Ponadto wnosił na podstawie art. 380 k.p.c. o dokonanie kontroli rozstrzygnięcia

określonego w pkt 2, tj. w przedmiocie oddalenia wniosku o przywrócenie terminu

do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3941 w sprawach, w których przysługuje skarga kasacyjna,

zażalenie przysługuje także na postanowienie sądu drugiej instancji kończące

postępowanie w sprawie, z wyjątkiem postanowień, o których mowa w art. 398 1,

a także postanowień wydanych w wyniku rozpoznania zażalenia na postanowienie

sądu pierwszej instancji.

Postanowienie sądu drugiej instancji odmawiające przywrócenia terminu

do złożenia wniosku o doręczenie wyroku tego sądu wraz z jego uzasadnieniem

podlegają kontroli Sądu Najwyższego. Postanowienie to, jako niezaskarżalne,

należy do kategorii postanowień, o których mowa w art. 380 w związku z art. 397

§ 2 k.p.c., a więc - na wniosek strony - może być skutecznie zwalczane w zażaleniu

na postanowienie o odrzuceniu wniosku o doręczenie wyroku sądu drugiej instancji

wraz z jego uzasadnieniem, jeżeli miało wpływ na rozstrzygnięcie w tym

postanowieniu zawarte.

Skarżący powołuje się na brak winy w uchybieniu terminu do złożenia

przedmiotowego wniosku. Wskazano, że strona jest osobą nieporadną życiowo,

ma liczne kłopoty zdrowotne i jest trwale niezdolna do pracy, ma zaburzenia

pamięci, nie rozumie pouczeń, rygorów prawnych, ma trudności w poruszaniu się

i zespół otępienny. Przyznane jednak zostało, że skarżący był obecny na rozprawie

przed Sądem Apelacyjnym w dniu 20 kwietnia 2011 r., na którym został ogłoszony

wyrok, był bardzo szczegółowo pouczony o sposobie i terminach zaskarżenia

wyroku. Wniosek o sporządzenie wyroku z uzasadnieniem został nadany

z opóźnieniem – w dniu 29 kwietnia 2011 r.

Brak winy w uchybieniu terminu jest podstawową przesłanką przywrócenia

terminu, przy czym przy ocenie tej przesłanki niezbędne jest przyjęcie

obiektywnego miernika staranności wymaganej od strony należycie dbającej

o swoje interesy (por. postanowienie SN z dnia 21 stycznia 2003 r., III CZ 152/02,

niepubl., wyrok SN z dnia 8 października 2010 r., II PK 70/10, niepubl.).

Należy zgodzić się z twierdzeniem Sądu Apelacyjnego, że wskazane przez

skarżącego przyczyny, odnoszące się do zaburzeń zdrowotnych nie mogą stanowić

podstawy do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu. Sąd zaznaczył,

że skarżący w toku postępowania podejmował szereg czynności procesowych

w sposób prawidłowy i mimo istnienia pewnych schorzeń mógł i dbał należycie

o swoje interesy. Nie wykazano, aby po ogłoszeniu wyroku Sądu Apelacyjnego stan

zdrowia H. Z. uległ pogorszeniu w stopniu uniemożliwiającym mu podejmowanie

czynności procesowych.

Ewentualne trudności i przeszkody muszą być sprecyzowane, nie mogą

odnosić

się

do

ogólnej

oceny

stanu

zdrowia.

Uwzględnienie

wniosku

o przywrócenie terminu ograniczać się może do sytuacji, kiedy w okolicznościach

sprawy istnieje ku temu pewna i jednoznaczna podstawa. Zasadą jest dokonywanie

czynności procesowych w terminie, odstępstwa od tej zasady powinny zdarzać się

wyjątkowo i tylko wyjątkowe okoliczności mogą skutkować przywróceniem terminu

(por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 listopada 2011 r., I CZ 119/11,

LEX nr 1096035).

Biorąc to pod uwagę Sąd Najwyższy na podstawie art. 394 1 § 3 w zw. z art.

39814 k.p.c. zażalenie oddalił.

Postanowienie o kosztach uzasadnia § 19 rozporządzenia Ministra

Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie

oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej

udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348, ze zm.).

jw