IV CSK 74/08 · Sąd Najwyższy

Postanowienie z dnia 27 listopada 2008 r., IV CSK 74/08

1. W sprawie o stwierdzenie wykonalności orzeczenia sąd państwa

wykonania dokonuje z urzędu oceny, czy sprawa rozstrzygnięta tym

orzeczeniem należy do zakresu przedmiotowego rozporządzenia Rady (WE) nr

44/2001 z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie jurysdykcji i uznania orzeczeń

sądowych oraz ich wykonania w sprawach cywilnych i handlowych (Dz.Urz.

UE z 2001 r., L 12 s. 1; polskie wyd. specjal., Dz.Urz. UE, rozdz. 19, t. 4, s. 42).

2. W sprawie o stwierdzenie wykonalności orzeczenia wnioskodawca

powinien przytoczyć okoliczności i przedstawić dowody, że doręczenie

pozwanemu dokumentu wszczynającego postępowanie lub dokumentu

równorzędnego zostało dokonane w czasie i w sposób umożliwiający mu

przygotowanie obrony. Jeżeli uczestnik postępowania podniesie zarzut, że z

powodu niedokonania doręczenia w czasie i w sposób umożliwiający

przygotowanie obrony, istnieje podstawa odmowy stwierdzenia

wykonalności, przewidziana w art. 34 pkt 2 rozporządzenia Rady (WE) nr

44/2001 w sprawie jurysdykcji i uznania orzeczeń sądowych oraz ich

wykonania w sprawach cywilnych i handlowych (Dz.Urz. UE z 2001 r., L 12,

s. 1; polskie wyd. specjal., Dz.Urz. UE, rozdz. 19, t. 4, s. 42).

Sędzia SN Marek Sychowicz (przewodniczący)

Sędzia SN Hubert Wrzeszcz (sprawozdawca)

Sędzia SN Kazimierz Zawada

Sąd Najwyższy w sprawie z wniosku "E.K." KG z siedzibą w W. (Republika

Federalna Niemiec) przy uczestnictwie Amyka Arkadiusza M. o stwierdzenie

wykonalności orzeczenia sądu zagranicznego, po rozpoznaniu na posiedzeniu

niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 27 listopada 2008 r. skargi kasacyjnej

uczestnika postępowania od postanowienia Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 4

października 2007 r.

uchylił zaskarżone postanowienie w części oddalającej zażalenie i orzekającej

o kosztach postępowania i w tym zakresie przekazał sprawę Sądowi Apelacyjnemu

w Gdańsku do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania

kasacyjnego.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 18 lipca 2006 r. Sąd Okręgowy w Gdańsku stwierdził

wykonalność na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej wyroku zaocznego wydanego

przez Landgericht Wuppertal (Republika Federalna Niemiec) z dnia 1 grudnia 2005

r. i zasądził od Amyka Arkadiusza M. na rzecz "E.K." KG kwotę 540 zł kosztów

postępowania, w tym 240 zł kosztów zastępstwa procesowego.

Odwołując się do rozporządzenia Rady (WE) nr 44/2001 z dnia 22 grudnia

2000 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonania w

sprawach cywilnych i handlowych (Dz.U. UE. z 2001 r., L 12, s. 1; polskie wyd.

specjal., Dz. Urz. UE, rozdz. 19, t. 4, s. 42 – dalej: "rozporządzenie"), Sąd

Okręgowy uznał, że złożony przez wnioskodawcę wniosek o stwierdzenie

wykonalności wymienionego wyroku spełnia wymagania przewidziane w tym

rozporządzeniu (art. 53 i art. 54), co uzasadnia uwzględnienie wniosku (art. 41

rozporządzenia).

Zażalenie na to postanowienie wniósł kurator procesowy, ustanowiony dla

nieznanego z miejsca pobytu Amyka Arkadiusza M. Zaskarżonym postanowieniem

Sąd Apelacyjny w Gdańsku oddalił zażalenie uczestnika. Nie podzielił zarzutu

skarżącego, że udzielone przez wnioskodawcę pełnomocnictwo procesowe jest

dotknięte brakami. Zgodnie z art. 56 rozporządzenia pełnomocnictwo procesowe

nie wymaga legalizacji ani innej podobnej formalności, nie ma zatem potrzeby

żądania od strony poświadczenia autentyczności podpisu, czy też poświadczenia

charakteru, w jakim działa osoba, która podpisała dokument, dotyczy to również

poświadczenia pieczęci lub stempla, jakim został on opatrzony.

Sąd podkreślił, że pierwsze z pełnomocnictw zostało udzielone przez

komplementariusza wnioskodawcy, a więc osobę upoważnioną do reprezentacji, co

wynika z oświadczenia wnioskodawcy i odpisu z rejestru handlowego.

Pełnomocnictwo to obejmowało również upoważnienie do udzielenia dalszych

pełnomocnictw. Zgodnie z tym upoważnieniem pełnomocnikiem, został ustanowiony

adwokat Adam P. Po wypowiedzeniu tego pełnomocnictwa reprezentowany przez

komplementariusza wnioskodawca udzielił pełnomocnictwa radcy prawnemu

Robertowi I.

Nieuzasadniony jest również zarzut, że zachodzi podstawa do odmowy

stwierdzenia wykonalności wyroku zaocznego z przyczyny wskazanej w art. 34 pkt

2 rozporządzenia. Z zaświadczenia wydanego na podstawie art. 54 rozporządzenia

wynika, że pozew został doręczony pozwanemu w dniu 22 listopada 2005 r., zatem

do wydania wyroku zaocznego upłynęło 9 dni. Zdaniem Sądu, doręczenie pozwu

nastąpiło w sposób i w czasie umożliwiającym przygotowanie obrony. Podkreślając,

że uczestnik postępowania wymeldował się z ostatniego miejsca zamieszkania w

dniu 29 marca 2004 r. i nie dopełnił obowiązku meldunkowego, Sąd Apelacyjny

uznał, iż uczestnika obciążają konsekwencje tego zaniedbania.

Nie zachodzi także przewidziana w art. 34 pkt 1 rozporządzenia przeszkoda

do stwierdzenia wykonalności wyroku zaocznego ze względu na doręczenie go w

trybie zastępczym (przez publiczne obwieszczenie), zastępczy bowiem tryb

doręczeń pism sądowych jest również znany w polskim postępowaniu cywilnym.

Ponadto Sąd podkreślił, że uczestnik postępowania, nie dopełniając obowiązku

meldunkowego po wymeldowaniu się z ostatniego miejsca zamieszkania, sam

pozbawił się możliwości doręczenia pism sądowych.

Sąd Apelacyjny nie podzielił także zarzutu skarżącego, że postępowanie o

stwierdzenie wykonalności orzeczenia wymaga wyznaczenia posiedzenia jawnego.

Zdaniem Sądu, nie zachodzi potrzeba wyznaczenia takiego posiedzenia, ponieważ

z przepisów rozporządzenia regulujących stwierdzenie wykonalności orzeczenia

wynika, że sąd przeprowadza to postępowanie bez udziału dłużnika.

W skardze kasacyjnej opartej na obu podstawach uczestnik zarzucił

naruszenie art. 6 k.c. oraz obrazę art. 1, 53, 54 i 34 pkt 1 i 2 rozporządzenia i wniósł

o zmianę zaskarżonego postanowienia i oddalenie wniosku lub uchylenie

zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Ocena zaskarżonego postanowienia – dokonana w granicach skargi

kasacyjnej (art. 39813 § 1 k.p.c.) – wymaga rozważenia dwóch kwestii. Pierwsza

dotyczy prawidłowości zastosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 44/2001 z dnia

22 grudnia 2000 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich

wykonania w sprawach cywilnych i handlowych, w szczególności w kontekście tego,

że chodzi o stwierdzenie wykonalności wyroku, który nie zawiera uzasadnienia,

druga natomiast odnosi się do oceny, czy przeszkody do stwierdzenia wykonalności

wyroku nie stanowiły wymagania przewidziane w art. 34 pkt 1 i 2 rozporządzenia.

Zarówno pod rządami konwencji brukselskiej z dnia 27 września 1968 r. o

jurysdykcji i wykonaniu orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych i handlowych

(jedn. tekst: Dz.Urz.WE z 1998 r., C 27, s. 1 – dalej: "konwencja brukselska") i

konwencji z dnia 16 września 1988 r. o jurysdykcji i wykonaniu orzeczeń sądowych

w sprawach cywilnych i handlowych sporządzonej w Lugano (Dz.U. z 2000 r. Nr 10,

poz. 132 – dalej: "konwencja lugańska"), jak i pod rządami rozporządzenia

przeważa zapatrywanie, że sąd państwa uznającego (wykonania) badający kwestię,

czy orzeczenie podlega uznaniu lub stwierdzeniu wykonalności, samodzielnie

dokonuje oceny, czy sprawa rozstrzygnięta danym orzeczeniem należy (należała)

do zakresu przedmiotowego rozporządzenia (konwencji brukselskiej lub konwencji

lugańskiej). Sąd państwa uznającego (wykonania) nie jest związany kwalifikacją

sprawy dokonaną przez sąd państwa pochodzenia i może dokonać odmiennej

oceny jej charakteru z punktu widzenia przynależności do przedmiotowego zakresu

zastosowania rozporządzenia (konwencji brukselskiej lub konwencji lugańskiej).

Oceny, czy sprawa rozstrzygnięta orzeczeniem należy do przedmiotowego

zakresu zastosowania rozporządzenia sąd państwa uznającego (wykonania)

dokonuje z urzędu, a jej podstawę stanowi materiał zgromadzony w toku

postępowania. W sprawie o stwierdzenie wykonalności orzeczenia chodzi o treść

wniosku o stwierdzenie wykonalności, treść dokumentów dołączonych do wniosku,

w tym orzeczenia, którego dotyczy wniosek, i – ewentualnie – wyjaśnienia

wnioskodawcy (w formie pisemnej lub ustnej), a w toku dalszego postępowania –

także dłużnika, który nie bierze udziału w postępowaniu przed sądem pierwszej

instancji (por. art. 41 zdanie drugie rozporządzenia). Istotne znaczenie z tego

punktu widzenia może mieć również uzasadnienie podlegającego stwierdzeniu

wykonalności orzeczenia, choć powszechnie przyjmuje się, że orzeczenie w

rozumieniu art. 32 rozporządzenia obejmuje także orzeczenie pozbawione

uzasadnienia.

Rozważając kwestię związaną z ustaleniem zakresu zastosowania

rozporządzenia, należy podnieść, że w postępowaniu o stwierdzenie wykonalności

orzeczenia problem oceny w tym zakresie pojawia się już na etapie wstępnego

badania wniosku przez przewodniczącego (art. 201 § 1 w związku z art. 13 § 2

k.p.c.), musi on bowiem ocenić, czy stwierdzenie wykonalności orzeczenia powinno

nastąpić według rozporządzenia, czy też odpowiedniej umowy międzynarodowej,

czy wreszcie według przepisów kodeksu postępowania (art. 1150 k.p.c.). Z tego

względu w interesie wnioskodawcy leży, aby wskazał we wniosku – jeśli powołuje

się na rozporządzenie, a z dołączonych przez niego dokumentów nie wynika, co

było przedmiotem sprawy rozstrzygniętej orzeczeniem – dlaczego w sprawie ma

zastosowanie powołane rozporządzenie.

Niezależnie od oceny dokonanej przez przewodniczącego, również sąd

rozpoznający wniosek musi mieć na względzie potrzebę oceny, czy sprawa należy

do zakresu zastosowania rozporządzenia. Jeżeli zgromadzony materiał nie

wystarczy do oceny charakteru sprawy rozstrzygniętej orzeczeniem, sąd może

wezwać osobę, w której interesie jest prowadzone postępowanie, aby przedstawiła

na piśmie lub ustnie dodatkowe informacje. Może ona zatem zostać zobowiązana

do przedstawienia np. odpisu pisma wszczynającego postępowanie zakończone

orzeczeniem, którego dotyczy postępowanie o stwierdzenie wykonalności lub

innego pisma zawierającego oznaczenie przedmiotu sporu, a nawet sporządzonego

później uzasadnienia orzeczenia, jeżeli prawo państwa pochodzenie przewiduje

taka możliwość (por. art. 1144 k.p.c.). Nie stoi temu na przeszkodzie fakt, że art. 53

rozporządzenia wyczerpująco określa dokumenty, które wnioskodawca powinien

dołączyć do wniosku o udzielenie exequatur, przy ocenie bowiem, czy orzeczenie

dotyczy sprawy objętej zakresem zastosowania rozporządzenia, chodzi o

rozstrzygnięcie kwestii uprzedniej w stosunku do oceny, jakie dokumenty powinny

zostać dołączone do wniosku.

Dla oceny, czy sprawa rozstrzygnięta orzeczeniem, stanowiącym przedmiot

postępowania o stwierdzenie wykonalności, należy do zakresu zastosowania

rozporządzenia, nie ma rozstrzygającego znaczenia to, że sąd lub inny organ

państwa pochodzenia sporządził zaświadczenie, o którym mowa w art. 53 ust. 2 i

art. 54 rozporządzenia. Wystawienie tego zaświadczenia jest jedynie wyrazem

pozytywnej oceny sądu lub organu państwa pochodzenia co do przynależności

sprawy rozstrzygniętej orzeczeniem do zakresu zastosowania rozporządzenia, co

nie zwalnia sądu państwa uznającego (wykonania) z obowiązku samodzielnego

dokonania takiej oceny.

Z zaskarżonego postanowienia nie wynika, aby Sąd drugiej instancji dokonał

w przedstawiony sposób oceny, czy wyrok, którego dotyczy postępowanie o

stwierdzenie wykonalności, został wydany w sprawie należącej do określonego w

art. 1 zakresu zastosowania rozporządzenia. Nie wyjaśnił, na jakiej podstawie

przyjął, że stwierdzenie wykonalności wyroku powinno nastąpić według przepisów

rozporządzenia, a zgromadzony w sprawie materiał nie pozwala dokonać oceny co

do zastosowania rozporządzenia. Wprawdzie wnioskodawca dołączył do wniosku

zaświadczenie, o którym mowa w art. 53 ust. 2 rozporządzenia, jednakże nie

zwalniało to Sądu z obowiązku samodzielnej oceny w zakresie zastosowania w

sprawie rozporządzenia. W tej sytuacji nie można odeprzeć zarzutu, że zaskarżone

orzeczenie zostało wydane z naruszeniem art. 1 rozporządzenia.

Zgodnie z art. 34 pkt 2 w związku z art. 45 ust. 1 rozporządzenia, sąd

rozpoznający środek zaskarżenia (w Polsce – zażalenie) na postanowienie sądu

pierwszej instancji w przedmiocie stwierdzenia wykonalności musi ocenić – inaczej

niż sąd pierwszej instancji, który nie dokonuje kontroli orzeczenia zagranicznego z

punktu widzenia tej przesłanki (art. 41 zdanie pierwsze rozporządzenia) – czy

pozwany wdał się w spór przed sądem państwa pochodzenia, czy doręczono mu

dokument wszczynający postępowanie lub dokument równorzędny w czasie i w

sposób umożliwiający mu przygotowanie obrony oraz czy pozwany miał możliwość

wniesienia środka zaskarżenia. W literaturze przyjmuje się, że pojęcia „wdanie się

w spór” i „dokument wszczynający postępowanie lub dokument równorzędny”

podlegają wykładni autonomicznej. Według orzecznictwa Europejskiego Trybunału

Sprawiedliwości, aby orzeczenie mogło być uznane (podlegać stwierdzeniu

wykonalności) warunki doręczenia w czasie i w sposób umożliwiający

przygotowanie obrony muszą być spełnione łącznie. Oceny spełnienia każdego z

tych warunków sąd państwa wykonania dokonuje samodzielnie, nie będąc

związanym ustaleniami i oceną w tym zakresie sądu państwa pochodzenia.

W odróżnieniu od art. 27 pkt 2 konwencji brukselskiej i konwencji lugańskiej, art. 34

pkt 2 rozporządzenia nie wymaga, aby doręczenie dokumentu wszczynającego

postępowanie nastąpiło w sposób należyty, lecz jedynie w czasie i w sposób

umożliwiający przygotowanie pozwanemu obrony. Na omawianą podstawę odmowy

stwierdzenia wykonalności nie może powoływać się pozwany, który nie złożył

środka zaskarżenia w państwie pochodzenia, mimo że orzeczenie doręczono mu w

czasie i sposób umożliwiający to.

Przyjmując, że nie zachodzi przewidziana w art. 34 pkt 2 rozporządzenia

podstawa do odmowy stwierdzenia wykonalności, Sąd odwoławczy trafnie ustalił, iż

pozwany nie podjął działań przed Sądem w Wuppertalu, które mogłyby oznaczać

wdanie się przez niego w spór. Na podstawie dołączonego do wniosku

zaświadczenia stwierdził też, że odpis pozwu został doręczony pozwanemu dnia 22

listopada 2005 r., a rozprawa, na której został wydany wyrok, odbyła się dnia 1

grudnia 2005 r. Ustalił również, że pozwany jeszcze przed wszczęciem

postępowania przed sądem państwa pochodzenia wymeldował się z

dotychczasowego miejsca zamieszkania i od tego czasu nie dopełnił obowiązku

meldunkowego. Miejsce jego zamieszkania ani pobytu nie zostały ustalone.

Dokonanych ustaleń nie można jednak uznać za wystarczające do oceny, czy

doręczenie pozwanemu odpisu pozwu nastąpiło w czasie i w sposób, które

umożliwiły mu przygotowanie obrony. Uznanie, że dokonano doręczenia odpisu

pozwu, datę tego doręczenia i datę rozprawy, na której wydany został wyrok, nie

pozwala na ocenę, czy sposób doręczenia umożliwił pozwanemu przygotowanie

obrony, nie wiadomo bowiem, jaki sposób doręczenia zastosowano, gdzie ono

zostało dokonane oraz czy do odpisu pozwu dołączono jego tłumaczenie na język

polski.

Dla oceny doręczenia może mieć znaczenie wyjaśnienie sensu słowa „Amyk”,

poprzedzającego imię i nazwisko pozwanego. Czy jest to rzeczywiście – jak zdają

się przyjmować Sądy – jedno z imion pozwanego, czy oznaczenie prowadzonej

przez niego działalności gospodarczej. Bez wyjaśnienia tych okoliczności nie

można ocenić, czy doręczenie odpisu pozwu było prawidłowe, a jeśli nie, to jakimi

brakami było dotknięte i czy miały one wpływ na możliwość podjęcia obrony.

Wprawdzie z dołączonego do wniosku zaświadczenia wynika, jaki okres upłynął

między datą doręczenia a datą rozprawy, jednakże nie przesądza to jeszcze –

wbrew stanowisku Sądu Apelacyjnego – że pozwany miał wystarczający czas do

przygotowania obrony.

Ocena, czy czas między doręczeniem odpisu pozwu a rozprawą umożliwiał

pozwanemu przygotowanie obrony wymaga uwzględnienia okoliczności, które nie

zostały ustalone. Nie można np. stwierdzić, czy okres 9 dni był wystarczający do

przygotowania obrony, skoro nie wiadomo, jak pozwanemu doręczono odpis

pozwu, czy wraz z jego odpisem otrzymał odpowiednie tłumaczenie pozwu, a w

razie jego braku, czy pozwany zna język niemiecki, w którym zapewne pozew był

sporządzony. W tym kontekście niczego nie zmienia podniesiony przez Sąd

Apelacyjny fakt, że pozwany z racji niedopełnienia obowiązku meldunkowego

ponosi odpowiedzialność za to, że jego adres nie jest znany. Wprawdzie

okoliczność ta może mieć znaczenie przy ocenie, czy doręczenie zostało dokonane

w czasie umożliwiającym przygotowanie obrony, jednakże powołanie się na nią nie

może zastępować innych ustaleń faktycznych relewantnych dla weryfikacji

doręczenia ze względu na wymagania przewidziane w art. 34 pkt 2 rozporządzenia.

Nie ma także dostatecznych ustaleń do oceny, czy pozwany, mimo doręczenia mu

wyroku w drodze publicznego obwieszczenia, dowiedział się lub mógł dowiedzieć

się o wyroku w czasie umożliwiającym mu wniesienie środka zaskarżenia, a mimo

to nie zaskarżył go.

W związku z tym, że z powodu niedokonania ustaleń faktycznych niezbędnych

do oceny, czy wystąpiła podstawa do odmowy stwierdzenia wykonalności,

przewidziana w art. 34 pkt 2 w związku z art. 45 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE)

nr 44/0, należy przyjąć, że na uczestnikach postępowania o stwierdzenie

wykonalności – zgodnie z zasadą kontradyktoryjności – spoczywa ciężar

powoływania okoliczności i wskazywania dowodów na ich potwierdzenie. Sąd nie

ma obowiązku prowadzenia z urzędu dochodzenia w celu ustalenia faktów

relewantnych z punktu widzenia oceny poszczególnych podstaw odmowy uznania

(stwierdzenia wykonalności), chociaż może dopuścić dowód z urzędu (art. 232

zdanie drugi k.p.c.). Działają także reguły rozkładu ciężaru dowodu, znane

postępowaniu cywilnemu w ogólności, kluczowe zatem znaczenie ma ustalenie, na

kim spoczywa ciężar przytoczenia i ciężar dowodu w zakresie wykazania podstaw

odmowy uznania (stwierdzenia wykonalności).

Podniesione zagadnienie należy do wysoce kontrowersyjnych w doktrynie.

Pod rządami rozporządzenia przeważa w piśmiennictwie pogląd, że ciężar dowodu i

ciężar przytoczenia spoczywają, z zastrzeżeniem powinności przedstawienia przez

wnioskodawcę dokumentów wskazanych w art. 53 rozporządzenia, na przeciwniku

wniosku o udzielenie exequatur. Występuje jednak również pogląd kwestionujący

przyjęcie generalnego rozwiązania co do ciężaru przytoczenia oraz ciężaru dowodu

i wskazujący na konieczność dyferencjacji w tym zakresie podstaw uznania

(udzielania exequatur). Ponadto niektórzy autorzy, podzielając stanowisko, że co do

zasady ciężar dowodu obciąża dłużnika jako przeciwnika wniosku o stwierdzenie

wykonalności, czynią wyjątek dotyczący przesłanki określonej w art. 34 pkt 2

rozporządzenia i przyjmują, iż ciężar przytoczenia i ciężar dowodu co do sposobu

doręczenia (jego prawidłowości) i dokonania go w czasie umożliwiającym

przygotowanie obrony spoczywa na wnioskodawcy.

Należy podzielić stanowisko, że o ile co do zasady ciężar przytoczenia i ciężar

dowodu w zakresie wykazania podstaw odmowy uznania (stwierdzenia

wykonalności) spoczywa na dłużniku jako przeciwniku wniosku, o tyle jednak w

zakresie podstawy przewidzianej w 34 pkt 2 rozporządzenia, w razie podniesienia

przez dłużnika zarzutu, że dokument wszczynający postępowanie (dokument

równorzędny) nie został doręczony mu w czasie i w sposób, który umożliwiał

przygotowanie obrony, wnioskodawca powinien przytoczyć okoliczności faktyczne i

przedstawić dowody w celu wykazania, że doręczenie dokumentu wszczynającego

postępowanie (dokumentu równorzędnego) zostało dokonane w czasie i w sposób

umożliwiający dłużnikowi przygotowanie obrony.

Generalne obciążenie dłużnika ciężarem przytoczenia i ciężarem dowodu

odpowiada założeniu, że zawarte w rozporządzeniu unormowania mają ułatwić

uznanie lub stwierdzenie wykonalności. Jednakże przewidziana w art. 34 pkt 2

rozporządzenia podstawa odmowy uznania lub udzielania exequatur została,

odmiennie niż pozostałe podstawy, sformułowana, w zakresie dotyczącym braku

wdania się przez pozwanego w spór i braku doręczenia dokumentu

wszczynającego postępowanie (dokumentu równorzędnego), w sposób negatywny,

co pozwala przyjąć, że w razie potrzeby badania tej podstawy, na wnioskodawcy

spoczywa powinność wykazania okoliczności wyłączających – w tym zakresie –

zastosowanie tej podstawy i powołania stosownych dowodów. Nie bez znaczenia

jest też podnoszony w piśmiennictwie argument, że wnioskodawca, który powinien

wykazać doręczenie dokumentu wszczynającego postępowanie (dokumentu

równorzędnego), jeżeli pozwany nie wdał się w spór, dysponując urzędowym

zaświadczeniem doręczenia, ma w tym zakresie „monopol dowodowy”.

Przyjęte stanowisko, że w zakresie przewidzianej w art. 34 pkt 2 podstawy

odmowy uznania lub stwierdzenia wykonalności na wnioskodawcy spoczywa ciężar

przytoczenia okoliczności dotyczących sposobu i czasu doręczenia pozwanemu

dokumentu wszczynającego postępowanie (dokumentu równorzędnego) oraz ciężar

wskazania stosownych dowodów przesądza, że podniesiony przez skarżącego

zarzut naruszenia art. 34 pkt 2 rozporządzenia i art. 6 k.c. jest uzasadniony.

Przedstawiony przez wnioskodawcę odpis wyroku i zaświadczenie, o którym mowa

w art. 53 ust. 2 rozporządzenia, nie pozwalają dokonać istotnych ustaleń

faktycznych z punktu widzenia wymagań określonych w art. 34 pkt 2.

W konsekwencji Sąd Apelacyjny nie miał dostatecznych podstaw do stwierdzenia,

że nie zachodzi przewidziana w tym przepisie podstawa odmowy stwierdzenia

wykonalności wyroku. (...)

Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji (art. 39815 § 1 oraz art.

108 § 2 w związku z art. 39821 k.p.c.).