IV CSK 43/19 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt IV CSK 43/19 POSTANOWIENIE Dnia 5 lipca 2019 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Owczarek w sprawie z powództwa A. N. ‎przeciwko Skarbowi Państwa - Zakładowi Karnemu Nr (…) w G.‎o zapłatę,‎na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 5 lipca 2019 r.,‎na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Okręgowego w T. ‎z dnia 6 czerwca 2018 r., sygn. akt VIII Ca (…), 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2) oddala wniosek radcy prawnej M. O. - Ilnickiej o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej powodowi, 3) zasądza od powoda na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej kwotę 180,- (sto osiemdziesiąt) zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

Powód A. N. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego w T. z dnia 6 czerwca 2018 r., którym oddalono apelację od wyroku Sądu Rejonowego w C. z dnia 14 grudnia 2017 r. oddalającego powództwo przeciwko Skarbowi Państwa - Zakładowi Karnemu Nr (…) w G. o zapłatę.Sąd Najwyższy, oceniając - na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c. - skargę kasacyjną z punktu widzenia podstaw przyjęcia jej do rozpoznania, zważył:Powód oparł skargę na przyczynie wskazanej w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., podnosząc, że w sprawie występuje istotne zagadnienia prawne związane z koniecznością określenia dopuszczalności przyjmowania za własne przez sąd drugiej instancji ustaleń sądu pierwszej instancji, w sytuacji gdy apelacja została oparta przede wszystkim na zarzucie sprzeczności ustaleń faktycznych przez sąd pierwszej instancji.Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego, powołanie się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.) powinno w zasadzie spełniać wymagania stawiane zagadnieniu prawnemu przedstawianemu przez sąd drugiej instancji na podstawie art. 390 § 1 k.p.c. w razie powstania poważnych wątpliwości, których nie można rozwiązać za pomocą powszechnie przyjętych reguł wykładni prawa.

Wątpliwości muszą znajdować się w związku z rozstrzygnięciem sprawy. Istotne zagadnienie prawne należy postawić w sposób ogólny i abstrakcyjny tak, by mogło być rozpatrywane w oderwaniu od konkretnego stanu faktycznego, a wątpliwości z nim związane muszą mieć charakter wyłącznie prawny. Kolejnym niezbędnym elementem jest wskazanie przepisu prawa, który wzbudził poważne wątpliwości), różnych sposobów jego interpretacji, wynikających z judykatury lub piśmiennictwa, zajęcie przez samego skarżącego stanowiska. Jednocześnie zagadnienie prawne może zostać uznane za istotne tylko wtedy, kiedy Sąd Najwyższy nie wyraził dotąd stanowiska w związku z przedstawionym problemem, a w przypadku jego istnienia wykazania okoliczności uzasadniających jego zmianę.Przedstawione zagadnienie nie spełnia powyższych wymagań.

Przede wszystkim nie zostało ono sformułowane jako problem prawny postawiony do rozstrzygnięcia. Skarżący ograniczył się do wskazania, z jaką problematyką jest ono związane. Jeżeli nawet jednak potraktować wywód skarżącego jako zagadnienie prawne, to podkreślić należy, że doczekało się już ono szerokich wyjaśnień w orzecznictwie Sądu Najwyższego. Podkreślono, iż z obowiązku ustalonego w art. 378 § 1 k.p.c. nie wynika konieczność osobnego omówienia przez sąd odwoławczy każdego argumentu apelacji, natomiast zadaniem sądu drugiej instancji jako sądu apelacji pełnej jest powtórne rozpoznanie sprawy, w tym również rozważenie zarzutów stawianych w apelacji.

Jeżeli w wyniku tych zabiegów sąd odwoławczy dojdzie do wniosków tożsamych z wnioskami sądu pierwszej instancji, może przyjąć jego ustalenia w całości bez obowiązku powtórnego przedstawiania i omawiania wszystkich okoliczności faktycznych sprawy (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 4 kwietnia 2018 r., V CSK 266/17; z dnia 7 czerwca 2018 r., II PK 89/17; z dnia 22 sierpnia 2018 r., III UK 119/17 - nie publ.). Sąd drugiej instancji rozpoznaje sprawę ponownie na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji i w postępowaniu apelacyjnym (art. 382 k.p.c.), co oznacza, że ma obowiązek poczynić ustalenia faktyczne, jakkolwiek może - jeżeli się z nimi zgadza - przyjąć za własne ustalenia sądu pierwszej instancji.

Ustalenia sądu pierwszej instancji nie są dla sądu drugiej instancji wiążące, a obowiązek dokonywania ustaleń przez sąd drugiej instancji nie zależy od tego, czy w apelacji został podniesiony zarzut dokonania wadliwych ustaleń faktycznych lub braku tych ustaleń (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 18 października 2017 r., II CSK 65/17).Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 i 2 odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania, o kosztach postępowania kasacyjnego należnych stronie przeciwnej orzekł na podstawie art. 99 w zw. z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. Wniosek pełnomocnika powoda dotyczący kosztów postępowania kasacyjnego nie został oddalony wobec zgłoszenia tylko w zakresie odnoszącym się do rozstrzygnięcia merytorycznego i strony pozwanej a nie przyznania kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu ze środków Skarbu Państwa (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 listopada 2017 r., I CZ 94/17, nie publ.). jw