IV CSK 192/09 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt IV CSK 192/09

POSTANOWIENIE

Dnia 24 czerwca 2009 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Teresa Bielska-Sobkowicz

w sprawie z powództwa J.D.

przeciwko D.D.

o zapłatę,

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 24 czerwca 2009 r.,

na skutek skargi kasacyjnej powoda

od wyroku Sądu Apelacyjnego

z dnia 20 listopada 2008 r., sygn. akt [...],

odrzuca skargę kasacyjną i oddala wniosek o przyznanie

kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 20 listopada 2008 r. Sąd Apelacyjny oddalił apelację

powoda od wyroku Sądu Okręgowego w L. z dnia 4 lipca 2008 r. oddalającego

powództwo w sprawie przeciwko D.D. o zapłatę.

Od powyższego wyroku powód wniósł skargę kasacyjną. W skardze, opartej

na drugiej podstawie kasacyjnej (art. 3983 § 1 pkt 2 k.p.c.), zarzucał naruszenie art.

233 § 1 w zw. z art. 391 k.p.c. oraz art. 378 § 1 i art. 382 k.p.c.

We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powód powołał się

na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego (art. 3989 §1 pkt 1

k.p.c.).

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga

kasacyjna

jest

kwalifikowanym

środkiem

prawnym,

którego

rozpoznanie przez Sąd Najwyższy musi być uzasadnione względami o szczególnej

doniosłości, wykraczającymi poza indywidualny interes skarżącego, a leżącymi

raczej w interesie powszechnym (por. wyrok SN z dnia 23 lutego 2006 r., II CSK

126/05, LEX nr 179973). Rozpoznanie skargi winno przysłużyć się ochronie

obowiązującego porządku prawnego przed dowolnością orzekania, tudzież

zapewnieniu jednolitości orzecznictwa sądowego w tych sprawach, na kanwie

których możliwe jest dokonanie zasadniczej wykładni przepisu ustawy, mającej

walor generalny i abstrakcyjny (postanowienie SN z dnia 4 lutego 2000 r., II CZ

178/99, OSNC 2000 nr 7-8, poz. 147). Jest zatem oczywiste, że nie każde

orzeczenie – nawet błędne – zasługuje na to, aby stać się przedmiotem kontroli

kasacyjnej.

Jedną z cech kreatywnych skargi kasacyjnej jest obowiązek sformułowania

wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wraz z jego uzasadnieniem

(art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c.). Zważywszy na dwuetapowość postępowania

kasacyjnego, wyrażającą się w istnieniu tzw. przedsądu, uzasadnienie wniosku

o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania spełnia niezwykle doniosłą funkcję,

pozwalając Sądowi Najwyższemu na wstępne zapoznanie się z argumentami

prawnym strony skarżącej.

Wnosząc o przyjęcie skargi do rozpoznania powód podniósł, że w sprawie

występuje istotne zagadnienie prawne polegające na potrzebie wyjaśnienia

dopuszczalności przyjmowania za własne przez Sąd drugiej instancji ustaleń

faktycznych Sądu pierwszej instancji.

Zagadnienie

prawne

uzasadniające

przyjęcie

skargi

kasacyjnej

do

rozpoznania musi mieć charakter istotny i być zagadnieniem ściśle jurydycznym,

dającym się przedstawić w sposób syntetyczny i oderwany od kontrowersji

dotyczących ustaleń lub oceny dowodów (postanowienie SN z dnia 22 grudnia

2008 r., III CSK 285/08, niepubl.). Ponadto skarżący musi wykazać, że jest to

zagadnienie nowe i nierozwiązane dotychczas w orzecznictwie sądowym,

a potrzeba jego wyjaśnienia istnieje w interesie publicznym.

Wskazane przez powoda

zagadnienie zostało już

w orzecznictwie

rozwiązane. Zgodnie z utrwalonym poglądem, jeżeli sąd drugiej instancji podziela

stanowisko sądu pierwszej instancji, to może ograniczyć się do stwierdzenia, iż

przyjmuje jego ustalenia i wnioski jako swoje (por. m. in. wyrok SN z dnia 8 grudnia

2005 r., II CK 317/05, LEX nr 188553, postanowienie SN z dnia 20 października

2004 r., I CK 180/04, niepubl., postanowienie z dnia 11 lipca 2000 r., IV CKN 75/00,

niepubl.).

W badanej sprawie Sąd Apelacyjny przytoczył ustalenia oraz wnioski Sądu

Okręgowego i przyjął je za swoje. Jednocześnie umotywował własne stanowisko

w tym zakresie odnosząc się do zarzutów apelacji i wskazując na ich

bezzasadność.

W ocenie Sądu Najwyższego skarżący, pod pozorem formułowania

zagadnienia

prawnego,

w

istocie

zmierza

do

zakwestionowania

ustaleń

poczynionych przez Sądy, o czym świadczą sformułowane przez niego zarzuty,

które należało ocenić jako niedopuszczalne. Zgodnie bowiem z art. 3983 § 3 k.p.c.,

podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów.

Każdy zarzut skargi kasacyjnej, który ma na celu polemikę z ustaleniami

faktycznymi sądu drugiej instancji, choćby pod pozorem naruszenia prawa

materialnego albo procesowego, z uwagi na jego sprzeczność z art. 398 3 § 3 k.p.c.

jest a limine niedopuszczalny, a jeżeli skarga oparta była tylko na takich zarzutach,

podlega ona odrzuceniu (zob. wyrok SN z 4 stycznia 2007 r., V CSK 364/06,

por. ponadto postanowienie z dnia 4 listopada 2008 r., II PK 82/08, z dnia 8 maja

2008 r., V CSK 579/07, wyrok z dnia 17 kwietnia 2008 r., I CSK 500/07, nie publ.,

dostępne w systemach informacji komputerowej).

Wobec powyższego, na podstawie art. 3986 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł

jak w sentencji.

Skargę podlegającą odrzuceniu kwalifikować należy jako sporządzoną

sprzecznie z zasadami profesjonalizmu. W judykaturze utrwalony jest pogląd,

według którego czynności adwokata ustanowionego z urzędu, które są sprzeczne

z zasadami profesjonalizmu, nie uzasadniają przyznania mu kosztów nieopłaconej

pomocy prawnej (postanowienie SN z dnia 12 lutego 1999 r., II CKN 341/98, OSNC

1999, nr 6, poz.123). Wniesienie przez pełnomocnika ustanowionego przez sąd

także środka prawnego oczywiście bezzasadnego nie uzasadnia przyznania mu od

Skarbu Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu (postanowienie SN

z dnia 20 września 2007 r., II CZ 69/07, OSNC 2008 nr 3, poz.41). Należało więc

oddalić wniosek o przyznanie tych kosztów.