IV CSK 170/19 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt IV CSK 170/19 POSTANOWIENIE Dnia 26 listopada 2019 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Kozłowska w sprawie z powództwa J.S. ‎przeciwko J.B. ‎o ustalenie,‎na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 26 listopada 2019 r.,‎na skutek skargi kasacyjnej pozwanego od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…)‎z dnia 19 września 2018 r., sygn. akt V ACa (…), 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 5400 (pięć tysięcy czterysta) zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym.

UZASADNIENIE

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W świetle tej regulacji, cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być wobec tego osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania.

Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może rozstrzygnąć w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Jednocześnie przypomnieć należy, że Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i jego rolą nie jest korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie.Skarżący we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powołał przesłankę z art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. wskazując, że w sprawie występują istotne zagadnienia prawne:„- czy wydanie dokumentu homologacji i faktury VAT z odroczonym terminem płatności w celu wskazanym przez kupującego sprzedawcy, tj. aby uzyskać kredyt przeznaczony na zakup ruchomości w postaci ciągnika, powoduje w myśl art. 348 k.c. przeniesienie posiadania i jest jednoznaczne z objęciem rzeczy w posiadanie w myśl art. 169 § 1 k.c., w sytuacji gdy zamiarem sprzedawcy nie było przeniesienie własności rzeczy, w tym sprzedawca nie wydał kluczyków, dokumentów gwarancji i nie umożliwił odebrania rzeczy?- czy zawarcie umowy sprzedaży przez kupującego będącego w złej wierze, tj. w dniu zawarcia umowy posiadającego zamiar niezapłacenia sprzedawcy ceny i zawierającego przedmiotową umowę w celu dalszej sprzedaży ruchomości osobie trzeciej i uzyskanie za nią ceny, a w konsekwencji zatrzymanie uzyskanych w ten sposób środków finansowych dla siebie z pominięciem pierwotnego sprzedawcy jest zgodne z art. 58 § 1 i 2 k.c.?”Skarżący ponadto wskazał, że skarga jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.), przy czym argumentacji tej części wniosku koncentruje się na kwestionowaniu ustaleń faktycznych poczynionych przez Sądy, zarzucając, że są one niepełne i niewłaściwe.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem orzecznictwa, powołanie się na istotne zagadnienie prawne, jako przyczynę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.), wymaga sformułowania problemu prawnego i uzasadnienia, że ma on znaczenie dla rozwoju prawa lub precedensowy charakter.

Problem ten powinien odnosić się do konkretnych, powołanych we wniosku przepisów prawa, zostać ujęty w sposób abstrakcyjny, a zarazem wiązać się z rozpoznawaną sprawą. Konieczne jest przy tym wskazanie argumentów jurydycznych, które prowadzą do rozbieżnych ocen (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11, z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12, poz. 151, z dnia 13 lipca 2007 r., III CSK 180/07, z dnia 10 kwietnia 2014 r., IV CSK 623/13, z dnia 2 grudnia 2014 r., II CSK 376/14 i z dnia 9 kwietnia 2015 r., V CSK 547/14).Przedstawione przez skarżące pytania pozbawione są cech pozwalających na uznanie ich za zawierające zagadnienia prawne w przyjętym rozumieniu.

Jak przyjmuje się w utrwalonej judykaturze Sądu Najwyższego, przesłanka oczywistej zasadności skargi (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.) oznacza, że dla przeciętnego prawnika podstawy wskazane w skardze prima facie zasługują na uwzględnienie. Jest tak w szczególności wtedy, gdy bez wątpienia wystąpiły uchybienia, na które powołuje się skarżący, lub gdy jest pewne, że miały one wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia albo podniesione we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania zarzuty oczywiście uzasadniają zasadność wniesionego środka zaskarżenia.

Oczywiste jest przy tym tylko to, co można dostrzec bez potrzeby głębszej analizy czy przeprowadzenia dłuższych badań lub dociekań. Zarzucane uchybienia muszą zatem mieć kwalifikowany charakter i być dostrzegalne na pierwszy rzut oka (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 2000 r., V CKN 1780/00, OSNC 2001, nr 3, poz. 52, i z dnia 22 marca 2001 r., V CZ 131/00, OSNC 2001, nr 10, poz. 156). Skarżący nie wykazał, by skarga kasacyjna była, w przedstawionym rozumieniu, oczywiście uzasadniona, przy czym podkreślenia wymaga, że w postępowaniu kasacyjnym fakty nie podlegają badaniu, a stan faktyczny ustalony przez sąd jest dla Sądu Najwyższego wiążący (art. 39813 § 2 k.p.c.).

Konstruowanie zatem twierdzeń o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej z odwołaniem się do sfery faktów jest w równym stopniu niedopuszczalne jak konstruowanie podstaw skargi przez podnoszenie zarzutów dotyczących ustalenia faktów lub oceny dowodów (art. 3983 § 3 k.p.c.). Mając to na względzie, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 w związku z art. 39821 k.p.c. i w związku z § 2 pkt 7 i § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.). as]jw