IV CO 19/08 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt IV CO 19/08

POSTANOWIENIE

Dnia 13 maja 2009 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (przewodniczący)

SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca)

SSN Henryk Pietrzkowski

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 13 maja 2009 r.,

o wznowienie postępowania zakończonego

postanowieniem Sądu Najwyższego

z dnia 30 listopada 2007 r., sygn. akt [...]

w sprawie z powództwa A.R.

przeciwko I. Spółce Akcyjnej

o zapłatę,

wznawia

postępowanie

i

uchyla

postanowienie

Sądu

Najwyższego z dnia 30 listopada 2007 r., sygn. akt [...] oraz

postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 10 września 2007 r.,

sygn. akt [...].

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 30 listopada 2007 r. r. Sąd Najwyższy oddalił

zażalenie powódki A.R. na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 10 września

2007 r., którym odrzucono jej skargę kasacyjną od wyroku tegoż Sądu z dnia 27

kwietnia 2007 r.

Od

postanowienia

tego

powódka

wniosła

skargę

o

wznowienie

postępowania, w której jako podstawę wznowienia wskazała uznanie wyrokiem

Trybunału Konstytucyjnego art. 3986 § 2 i 3 w związku z art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c.,

stanowiących podstawę odrzucenia skargi kasacyjnej bez wezwania do usunięcia

braku wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania oraz uzasadnienia tego wniosku, za

sprzeczne z Konstytucją.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 1 lipca 2008 r. w sprawie SK 40/07

(OTK-A 2008, nr 6, poz. 101) uznał, że art. 398 6 § 2 i 3 w związku z art. 3984 § 1

pkt 3 k.p.c. w zakresie, w jakim przewiduje odrzucenie – bez wezwania

do usunięcia braków – skargi kasacyjnej niespełniającej wymagań określonych

w art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c., jest niezgodny z art. 45 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3

i art. 2 Konstytucji. W uzasadnieniu wskazał na nieproporcjonalność sankcji

w postaci odrzucenia – bez wzywania do uzupełnienia – skargi kasacyjnej nie

zawierającej elementu konstrukcyjnego w postaci wniosku o przyjęcie tego środka

zaskarżenia do rozpoznania i uzasadnienia tego wniosku. Wskutek powołanego

orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego wyeliminowana została z porządku

prawnego niekonstytucyjna norma nakazująca sądowi drugiej instancji i Sądowi

Najwyższemu odrzucenie skargi kasacyjnej bez wezwania do usunięcia braków

elementów skargi wymienionych w art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c. W świetle art. 4011

k.p.c. zasadne jest zatem przyjęcie, że orzeczenie to stanowi podstawę wznowienia

postępowania w sprawie niniejszej, zakończonego prawomocnym postanowieniem

Sądu Najwyższego, oddalającym zażalenie na postanowienie Sądu drugiej instancji

o odrzuceniu skargi kasacyjnej powódki.

Nie przesądza to, rzecz jasna, wyniku postępowania kasacyjnego. Oznacza

natomiast, że badanie wymagań złożonej skargi kasacyjnej powinno być

przeprowadzone ponownie, z uwzględnieniem stanu prawnego powstałego

w następstwie derogacji art. 3986 § 2 i 3 w związku z art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c. we

wskazanym

przez Trybunał Konstytucyjny zakresie.

Sąd drugiej instancji

obowiązany jest więc potraktować skargę kasacyjną powódki nie zawierającą

wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania i uzasadnienia tego wniosku nie jako

podlegającą odrzuceniu a limine, lecz jako skargę zawierającą braki, do których

usunięcia strona nie została wezwana.

W skardze o wznowienie postępowania zakwestionowano postanowienie

Sądu drugiej instancji odrzucające skargę kasacyjną i akceptujące je postanowienie

Sądu Najwyższego. Z tego względu właściwym do wznowienia postępowania jest

Sąd Najwyższy (art. 4011 k.p.c.). Sąd ten, oddalając zażalenie na postanowienie

Sądu drugiej instancji oparte na nie konstytucyjnym przepisie, również zastosował

ten przepis. Uzasadnia to uchylenie zarówno postanowienia Sądu Najwyższego,

jak i Sądu drugiej instancji.

Z tych względów na podstawie art. 412 § 4 k.p.c. orzeczono, jak w sentencji.