IV CNP 17/07 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt IV CNP 17/07

POSTANOWIENIE

Dnia 20 lutego 2007 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Mirosława Wysocka

w sprawie ze skargi pozwanych Z.S. i I.S.

o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku

Sądu Rejonowego w A.

z dnia 23 listopada 2005 r., sygn. akt [...],

w sprawie z powództwa Syndyka masy upadłości L.W., E.S. i I.P. wspólników SC

"C."

przeciwko Z.S., M.S., D.S. i I.S.

o zapłatę,

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 20 lutego 2007 r.,

I. odrzuca skargę;

II. zasądza od Z.S. i I.S. na rzecz powoda kwotę 120 (sto

dwadzieścia) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania

ze skargi;

III. oddala wniosek o przyznanie zwrotu kosztów pomocy

prawnej udzielonej Z.S. i I.S. w postępowaniu ze skargi.

Uzasadnienie

Pozwani małżonkowie I. i Z.S. reprezentowani przez profesjonalnego

pełnomocnika w osobie adwokata skierowali do Sądu Rejonowego w A. skargę o

stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku tego Sądu z dnia 23

listopada 2005 r., którym uwzględnione zostało wytoczone przeciwko nim oraz ich

dwóm synom powództwo o zapłatę. Wskazany wyrok Sądu pierwszej instancji

uprawomocnił się wobec braku jego zaskarżenia.

W odpowiedzi na skargę powód wniósł o jej odrzucenie bądź odmowę

przyjęcia do rozpoznania ewentualnie o jej oddalenie oraz domagał się

zasądzenia od pozwanych solidarnie zwrotu kosztów postępowania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga pozwanych jest niedopuszczalna z powodu licznych wad, z których

każda

stanowi

wystarczającą

i

samodzielną

podstawę

do

odrzucenia

skargi.

Zgodnie z art. 4246 § 1 k.p.c. skargę o stwierdzenie niezgodności

z prawem prawomocnego orzeczenia należy wnieść do sądu, który wydał

zaskarżone orzeczenie. Rozpoznanie skargi należy jednak wyłącznie do Sądu

Najwyższego, a zatem skarga taka może być skierowana jedynie do tego Sądu.

Na skarżących spoczywa obowiązek prawidłowego oznaczenia sądu, do którego

kierują swą skargę (art. 126 § 1 pkt 1 k.p.c.) i który właściwy jest do jej

rozpoznania (por. postanowienie SN z dnia 1 października 1997 r., I CKN 255/97,

Prok. i Pr. 1998 r., nr 4, poz. 41). Ponieważ skarżący w toczącym się obecnie

postępowaniu byli, tak jak tego wymaga art. 871 § 1 k.p.c., reprezentowani

przez profesjonalnego pełnomocnika, błędne skierowanie skargi do Sądu

Rejonowego zamiast do Sądu Najwyższego nie mogło być kwalifikowane

w kategoriach

oczywistej

niedokładności

bądź

nie

zachowania

warunków

formalnych pisma procesowego. Wykluczona była więc możliwość zastosowania

art. 130 § 1 k.p.c. i wezwania pełnomocnika skarżących do naprawienia

popełnionego przez niego błędu przez wskazanie sądu właściwego do rozpoznania

skargi (por. postanowienie SN z dnia 24 lipca 2006 r., IV CNP 57/06, nie publ.).

W konsekwencji za jedną z przyczyn decydujących w sprawie niniejszej

o niedopuszczalności skargi należy uznać skierowanie jej do niewłaściwego sądu.

Kolejnym powodem uznania skargi pozwanych za niedopuszczalną jest

jej wniesienie od wyroku Sądu pierwszej instancji. Skarga o stwierdzenie

niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje bowiem od

orzeczenia sądu drugiej instancji (art. 4241 § 1 k.p.c.). Jedynie w wyjątkowych

wypadkach, gdy niezgodność z prawem wynika z naruszenia podstawowych

zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka

i obywatela, skarga może być wniesiona także od orzeczenia sądu pierwszej

instancji, o ile strony nie skorzystały z przysługujących im środków prawnych

i nie jest możliwa zmiana lub uchylenie tego orzeczenia w drodze innych

przysługujących stronie środków prawnych, (art. 4241 § 2 k.p.c.). W takim

wypadku zgodnie z art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c., wnosząc skargę od wyroku sądu

pierwszej instancji, strona ma obowiązek wykazania, że przesłanki te w danej

sprawie zachodzą (por. m.in. postanowienie SN z dnia 19 stycznia 2006 r.,

II CNP 2/06, OSNC 2006, nr 6, poz. 112). Skarga pozwanych tak określonego

wymagania jednak nie spełnia, gdyż skarżący nie tylko nie podjęli próby

wykazania w skardze, że taki wyjątkowy wypadek w sprawie niniejszej zachodzi,

lecz także nie wyjaśnili, jakie - ich zdaniem - zasady zostały zaskarżonym

przez nich wyrokiem naruszone. Ogólnikowe odwołanie się przez skarżących

do zasady „przestrzegania prawa” może być w tym zakresie uznane co

najwyżej za próbę pozorną.

Mając na uwadze, że skarga nie czyni zadość wskazanemu wyżej

wymaganiu należało przyjąć, iż niedopuszczalność skargi pozwanych jest

również spowodowana jej nieusuwalnymi brakami konstrukcyjnymi.

W

niniejszej

skardze

oprócz

wskazanych

wyżej

elementów,

które

wymienia art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c. zabrakło także elementów określonych

w pkt 2 i 4 tego przepisu.

Jak wynika z treści skargi, wymaganie przytoczenia podstaw skargi

(art. 4245 § 1 pkt 2 k.p.c.) oraz wymaganie wskazania przepisu prawa, z którym

zaskarżone

orzeczenie

jest

niezgodne,

są

przez

pozwanych

traktowane

równoważnie (art. 4245 § 1 pkt 3 k.p.c.). Jak to zaś już wielokrotnie zostało

powiedziane w orzecznictwie Sądu Najwyższego, każde z tych wymagań ma

charakter niezależny i musi być spełnione samodzielnie. W konsekwencji,

ponieważ wymagania te nie są tożsame, należy w skardze oddzielnie przytoczyć

jej podstawy oraz oddzielnie wskazać przepis, z którym zaskarżone orzeczenie

jest niezgodne (por. postanowienie SN z dnia 20 lipca 2006 r., IV CNP 1/05,

nie publ. oraz uzasadnienie postanowienia SN z dnia 27 stycznia 2006 r.,

III CNP 23/05, OSNC 2006, nr 7-8, poz. 140). W skardze pozwani ograniczyli

się natomiast do wskazania przepisów, z którymi - ich zdaniem - wyrok z dnia

23 listopada 2005 r. jest niezgodny i zaniechali przytoczenia jej podstaw.

W tym więc zakresie skargę niniejszą również należało uznać za dotkniętą

istotnym nieusuwalnym brakiem.

Kolejną, wadą niniejszej skargi, która również czyni ją niedopuszczalną,

jest występujący w niej brak uprawdopodobnienia, że na skutek wydania

zaskarżonego wyroku pozwanym została wyrządzona szkoda (art. 424 5 § 1

pkt 4 k.p.c.). Spełnienie tego wymagania polega na złożeniu przez stronę

wnoszącą skargę oświadczenia, że szkoda taka wystąpiła, wskazaniu jej

rodzaju

i

rozmiaru

oraz

związku

przyczynowego,

jaki

zachodzi

między

wydaniem zaskarżonego orzeczenia a szkodą, a także na powołaniu lub

przedstawieniu dowodów lub innych środków uwiarygodniających twierdzenia

strony (por. postanowienia SN z dnia 23 marca 2006 r., IV CNP 23/06,

Biul.SN 2006, nr 6, poz. 8 oraz z dnia 31 stycznia 2006 r., IV CNP 38/05,

OSNC 2006, nr 7-8, poz. 141). W powyższym zakresie skarżący ograniczyli się

natomiast do stwierdzenia, że wyrządzona im szkoda wiąże się z egzekwowaniem

przez powoda kwot wymienionych w sentencji wyroku Sądu Rejonowego w A. z

dnia 23 listopada 2005 r., nie starając się nawet tego

faktu

wykazać

bądź

uprawdopodobnić.

Wobec powyższego należało orzec, jak w sentencji, na podstawie

art. 4248 § 1 k.p.c.

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania ze skargi zostało oparte na

podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z 108 § 1 k.p.c.

Oddalając wniosek o przyznanie od Skarbu Państwa zwrotu nie opłaconych

kosztów pomocy prawnej Sąd Najwyższy miał na względzie, że zgodnie

z utrwalonym orzecznictwem (por. np. postanowienie SN z dnia 12 lutego 1999 r.,

II CKN 341/98, OSNC 1999, nr 6, poz. 123) wniesienie niedopuszczalnego

środka zaskarżenia przez adwokata ustanowionego z urzędu nie może być

uznane za udzielenie pomocy prawnej w rozumieniu art. 29 ust. 1 ustawy z dnia

26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze (t.j. - Dz.U. 2002, Nr 123, poz. 1058

ze zm.).