Supreme Court dismisses appeal for failure to prove special circumstances preventing timely appeal filing.

Sygn. akt IV CNP 1/06

POSTANOWIENIE

Dnia 29 czerwca 2006 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Barbara Myszka (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Jan Górowski

SSN Elżbieta Skowrońska-Bocian

w sprawie ze skargi uczestnika postępowania J.P.

o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia

Sądu Rejonowego w T.

z dnia 6 maja 2005 r., sygn. akt [...]

w sprawie z wniosku R.S.

przy uczestnictwie J.P. i M.P.

o zniesienie współwłasności,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 29 czerwca 2006 r.,

odrzuca skargę.

Uzasadnienie

J.P. wnosił o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego

postanowienia Sądu Rejonowego w T. z dnia 6 maja 2005 r., którym Sąd ten zniósł

współwłasność nieruchomości o obszarze 0.01.97 ha położonej w T., objętej księgą

wieczystą nr [...] w ten sposób, że ustanowił odrębną własność czterech lokali

użytkowych

usytuowanych

w

budynku

znajdującym

się

na

wspomnianej

nieruchomości (lokalu nr 1 o powierzchni 39,2 m , lokalu nr 2 o pow. 84,8 m2, lokalu

nr 3 o pow. 71,30 m2 i lokalu nr 4 o pow. 89,20 m2), bliżej opisanych w opinii

biegłego stanowiącej integralną część postanowienia, przyznał lokale nr 1 i 3 na

własność R.S., a lokale nr 2 i 4 – J. i M. małż. P., zobowiązał R.S. oraz J. i M. małż.

P. do zamontowania drzwi do oznaczonych pomieszczeń, a J. i M. małż. P. do

wykonania ponadto ścianki na parterze budynku po śladzie granicy geodezyjnej

działki, ustalił, że właścicielom wyodrębnionych lokali użytkowych będą przypadały

udziały w gruncie i częściach wspólnych budynku w wysokości: właścicielowi

lokalu nr 1 – 392/2845, lokalu nr 2 – 848/2845, lokalu nr 3 – 713/2845, a nr 4 –

892/2845, i zasądził od R.S. na rzecz J. i M. małż. P. tytułem wyrównania wartości

udziałów kwotę 13 300 zł płatną w terminie sześciu miesięcy od dnia

uprawomocnienia się postanowienia.

Skarżący zarzucił, że postanowienie to narusza przepisy: art. 3 ust. 1 – 4,

art. 5 ust. 1, art. 7 ust. 1 i art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności

lokali (jedn. tekst: Dz.U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 ze zm. – dalej: „u.w.lok.”), art.

140 i art. 211 k.c., art. 621 i art. 622 § 1 k.p.c., a także art. 21 i art. 64 Konstytucji.

Wyjaśnił przy tym, że nie skorzystał z możliwości jego zaskarżenia w toku instancji,

gdyż ze względu na dużą ilość spraw, które musiał wykonać w tym samym czasie,

nie był w stanie zgromadzić wszystkich niezbędnych dokumentów. Nawiązując do

wymagania określonego w art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c. twierdził, że przez wydanie

zaskarżonego postanowienia została mu wyrządzona szkoda w kwocie 34 313, 06

zł, ponieważ nie zawiera ono żadnego odniesienia do pomieszczeń na parterze

budynku o powierzchni 46,7 m2, stanowiących korytarz i klatkę schodową, oraz na

piętrze o powierzchni 17 m2, łącznie do pomieszczeń o powierzchni 63,7 m2. Żaden

z dotychczasowych współwłaścicieli nie ma zatem prawa do lokali o pow. 46,7 m 2

na parterze, ani do pomieszczenia o pow. 17 m2 na piętrze, są to tym samym

pomieszczenia niczyje. Przyjmując za podstawę wyceny opinię biegłego D.A.

skarżący wywodził, że wydanie zaskarżonego postanowienia spowodowało szkodę

w wysokości 51 469,60 zł (tj. 63, 7 m2 x 808 zł), w tym po jego stronie – w

wysokości co najmniej 34 313,06 zł.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Jedną z przesłanek dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności

z prawem prawomocnego orzeczenia jest istnienie szkody w chwili wnoszenia

skargi. Z tej przyczyny do wymagań konstrukcyjnych skargi należy, zgodnie z art.

4245 §

pkt

k.p.c.,

m.in.

uprawdopodobnienie

wyrządzenia

szkody,

spowodowanej przez wydanie orzeczenia, którego skarga dotyczy. Spełnienie

omawianego wymagania polega na złożeniu przez skarżącego oświadczenia,

że szkoda

wystąpiła

–

ze

wskazaniem

jej

rodzaju

i

rozmiaru

–

oraz

uwiarygodnieniu tego oświadczenia, co nastąpi wtedy, gdy twierdzenie zostanie

uzasadnione na tyle, że będzie można uznać je za prawdziwe (zob. postanowienia

Sądu Najwyższego z dnia 11 sierpnia 2005 r., III CNP 4/05, OSNC 2006, nr 1, poz.

16 oraz z dnia 18 stycznia 2006 r., III CNP 22/05, OSNC 2006, nr 6, poz. 111).

Skarżący, dla spełnienia wymagania określonego w art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c.,

podniósł,

że

w

treści

zaskarżonego

postanowienia

brak

nawiązania

do

pomieszczeń na parterze budynku o pow. 46,7 m 2 i oraz do pomieszczenia na

piętrze o pow. 17 m2. Z opinii biegłego przyjętej przez Sąd Rejonowy za podstawę

postanowienia i stanowiącej jego integralną część wynika, że skarżącemu chodzi

o holl o pow. 30, 2 m2, klatkę schodową o pow. 8,5 m2 oraz wiatrołap o pow. 8 m2,

natomiast na piętrze o klatkę schodową o pow. 17 m 2 (łącznie 63,7 m2).

Sąd Rejonowy w sentencji postanowienia w sposób wyraźny nie wymienił

wprawdzie hollu, klatek schodowych oraz wiatrołapu o łącznej powierzchni 63,7 m 2,

niemniej w punktach XII – XV określił udziały przypadające właścicielom

wyodrębnionych lokali w częściach wspólnych budynku. W tej sytuacji za błędny

uznać

trzeba

pogląd,

że

holl,

klatki schodowe

i

wiatrołap

są

niczyje.

Nie ulega wątpliwości, że niektóre elementy budynku, takie jak fundamenty, ściany

nośne, dach, klatki schodowe, windy, instalacje wodne, ogrzewcze, elektryczne,

strych itp. służą do użytku ogółu właścicieli lokali w związku z czym z chwilą

ustanowienia odrębnej własności lokali stają się przedmiotem współwłasności.

(zob. art. 3 ust. 2 u.w.lok.). Jest zatem oczywiste, że – wbrew odmiennym

zapatrywaniom skarżącego – obie klatki schodowe, holl oraz wiatrołap o łącznej

powierzchni 63,7 m2 stanowią współwłasność właścicieli wyodrębnionych lokali

w częściach wskazanych w punktach XII – XV zaskarżonego postanowienia.

Zachodzą tym samym podstawy, by stwierdzić, że szkoda, która – w ocenie

skarżącego – została mu wyrządzona przez wydanie zaskarżonego postanowienia,

jest

szkodą

fikcyjną.

Oznacza

to,

że

skarżący

nie

spełnił

wymagania

przewidzianego w art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c.

Zgodnie z art. 4241 § 1 k.p.c., przesłanką dopuszczalności skargi

o stwierdzenie

niezgodności

z

prawem

prawomocnego

orzeczenia

jest

wykorzystanie przez stronę przysługujących jej środków prawnych. Wyjątek od tej

zasady przewiduje art. 4241 § 2 k.p.c., który w sytuacji, gdy strona nie skorzystała

z przysługujących jej środków prawnych, uzależnia dopuszczalność skargi od

kumulatywnego spełnienia dwóch przesłanek: istnienia wyjątkowego wypadku oraz

występowania niezgodności z prawem o kwalifikowanym charakterze, wynikającej

z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych

wolności albo praw człowieka i obywatela.

Co się tyczy wyjątkowego wypadku, o którym mowa w art. 424 1 § 2 k.p.c.,

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że za wpadek taki można uznać – przykładowo – nie

skorzystanie przez stronę z przysługującego jej środka zaskarżenia z powodu

ciężkiej choroby, katastrofy, klęski żywiołowej lub błędnej informacji udzielonej

przez pracownika sądu (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 2 lutego

2006 r., I CNP 4/06, OSNC 2006, nr 6, poz. 113).

Wskazane przez skarżącego przyczyny nie skorzystania z przysługującego

mu prawa wniesienia apelacji od zaskarżonego postanowienia nie pozwalają na

stwierdzenie, że nastąpiło to w okolicznościach, które można by uznać

za wyjątkowy wypadek w rozumieniu art. 4241 § 2 k.p.c.

Skoro skarżący nie uprawdopodobnił szkody, ani nie wykazał, że zachodzi

wyjątkowy wypadek w rozumieniu art. 4241 § 2 k.p.c., wniesiona skarga ulegała

odrzuceniu.

Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 424 8 § 1 i 2 k.p.c.

postanowił, jak w sentencji.