III UZ 22/11 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III UZ 22/11

POSTANOWIENIE

Dnia 9 września 2011 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Jerzy Kwaśniewski (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Zbigniew Korzeniowski

SSN Jolanta Strusińska-Żukowska

w sprawie z wniosku F. L.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych

o wysokość emerytury,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 9 września 2011 r.,

zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Apelacyjnego […]

z dnia 9 maja 2011 r.,

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 13 stycznia 2011 r. Sąd Apelacyjny oddalił apelację

wnioskodawcy F. L. od wyroku Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń

Społecznych z dnia 19 października 2010 r., oddalającego odwołania wnioskodawcy od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w R. z dnia 10 maja

2010 r., 24 maja 2010 r. i 4 czerwca 2010 r., odmawiających przeliczenia

pobieranego przez wnioskodawcę świadczenia emerytalnego, przy uwzględnieniu

średniomiesięcznych wynagrodzeń wynikających z legitymacji ubezpieczeniowej z

lat 1964-1974.

Od powyższego wyroku wnioskodawca wniósł skargę kasacyjną, w której nie

wskazał wartości przedmiotu zaskarżenia.

Sąd Apelacyjny wezwał pełnomocnika wnioskodawcy do usunięcia tego

braku skargi oraz do wskazania sposobu wyliczenia wartości przedmiotu

zaskarżenia.

W

piśmie

procesowym

z dnia

kwietnia

2011

r.

pełnomocnik

wnioskodawcy (wykonując wezwanie Sądu Apelacyjnego), wskazał, że wartość

przedmiotu zaskarżenia stanowi kwota 12.000 zł, a w piśmie procesowym z dnia 4

maja 2011 r. podał, że wskazana – jako wartość przedmiotu zaskarżenia – kwota

została wyliczona przez pomnożenie miesięcznej różnicy pomiędzy dochodzonym a

pobieranym przez wnioskodawcę świadczeniem (w kwocie 333,30 zł) przez liczbę

trzech lat kalendarzowych, za jakie przysługuje wnioskodawcy prawo do

wyrównania emerytury.

Postanowieniem z dnia 9 maja 2011 r. Sąd Apelacyjny na podstawie art.

3986 § 2 k.p.c. odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawcy jako niedopuszczalną. W

uzasadnieniu postanowienia Sąd Apelacyjny stwierdził, że wskazanie przez

wnioskodawcę – jako wartość przedmiotu zaskarżenia – kwoty 12.000 zł

obejmującej okres trzech lat, nastąpiło z naruszeniem art. 22 k.p.c. Stosownie do

powołanego przepisu na wartość przedmiotu zaskarżenia składać się mogą różnice

pomiędzy dochodzonym a pobieranym przez wnioskodawcę świadczeniem za

okres jednego roku. Oznacza to, że wartość przedmiotu zaskarżenia stanowi kwota

3.999,60 zł (333,30 zł x 12).

Żądanie podwyższenia świadczenia za okres wcześniejszy od objętego

treścią zaskarżonej decyzji (wyrównania emerytury za okres wsteczny) nie jest

roszczeniem odrębnym i wobec tego nie może mieć zastosowania art. 21 k.p.c. W

tym zakresie Sąd Apelacyjny powołał się na stanowisko Sądu Najwyższego

wyrażone w postanowieniu z dnia 21 kwietnia 2005 r., I UZ 76/04 – OSNP 2006/34/66, zgodnie z którym w sprawach o świadczenia emerytalno-rentowe, żądanie

podwyższenia pobieranego świadczenia za okres wcześniejszy od objętego

zaskarżoną decyzją, nie jest roszczeniem odrębnym i art. 21 k.p.c. nie ma

zastosowania, a wartość przedmiotu sporu ustala się na podstawie art. 22 k.p.c.

Sąd Apelacyjny uznał, że przedmiotowa sprawa – wyznaczona treścią

zaskarżonych decyzji ZUS z dnia 10 maja 2010 r., 24 maja 2010 r. i 4 czerwca

2010 r. – jest sprawą o wysokość świadczenia (por. postanowienie Sądu

Najwyższego z dnia 27 października 2009 r., II UZ 36/09 – LEX nr 564802) i o

dopuszczalności skargi kasacyjnej decyduje wartość przedmiotu zaskarżenia

określona w art. 3982 § 1 k.p.c. Skoro wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa

od przewidzianej w art. 3982 § 1 k.p.c. kwoty 10.000 zł, to skarga kasacyjna jest

niedopuszczalna.

Postanowienie Sądu Apelacyjnego zaskarżył zażaleniem wnioskodawca

zarzucając naruszenie: art. 398 2 k.p.c. przez jego błędną wykładnię i uznanie, że

wnioskodawcy nie przysługuje skarga kasacyjna, chociaż zostało wykazane, że

wartość przedmiotu zaskarżenia przekracza kwotę 10.000 zł; błędną wykładnię art.

21 k.p.c. i wadliwe uznanie, że przepis ten w niniejszej sprawie nie ma

zastosowania, a ma zastosowanie przepis art. 22 k.p.c., skoro przy uznaniu

zasadności żądań wnioskodawcy ZUS zostałby zobligowany do uregulowania całej

zaległej emerytury. Żalący się wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

W sprawie nie było kwestionowane prawo do emerytury a jedynie jej

wysokość ze względu na sporne nieuwzględnienie wynagrodzeń wynikających z

legitymacji ubezpieczeniowej, z lat 1964-1974. Zasadnie zatem przyjął Sąd

Apelacyjny w zaskarżonym postanowieniu, że przedmiot sporu i w konsekwencji

zaskarżenia dotyczył wysokości emerytury (art. 3982 § 1 k.p.c.). Żądanie ustalenia

wysokości emerytury przez wnioskodawcę zmierzało do jej podwyższenia, a

przedmiotem sporu jest różnica między świadczeniem w wysokości wyliczonej

przez wnioskodawcę a należnością ustaloną przez organ rentowy. W takiej sytuacji

wartością przedmiotu zaskarżenia jest suma za okres jednego roku kwot

stanowiących miesięczne różnice pomiędzy świadczeniem dochodzonym a

pobieranym. Pogląd ten jest jednolicie utrwalony w judykaturze Sądu Najwyższego

(por. między innymi postanowienia z dnia 8 stycznia 1997 r., II UKN 40/96,

OSNAPiUS 1997 nr 16, poz. 301, z dnia 18 października 2000 r., II UZ 123/00,

OSNAPiUS 2002 nr 15, poz. 370, z dnia 18 marca 2008 r., II UZ 4/08, OSNP 2009

nr 11-12, poz. 163, z dnia 14 kwietnia 2008 r., II UZ 8/08, Lex nr 470962).

Podkreślić należy, ze przedmiotem sprawy, poczynając od postępowania

przed organem rentowym, było żądanie przeliczenia świadczenia emerytalnego.

Nie było natomiast wyodrębnionego do żądania o przeliczenie świadczenia,

osobnego żądania o “zaległe świadczenia”. Nie było więc przedmiotem sprawy

rozpoznawanie jakiegokolwiek innego roszczenia, którego wartość mogłaby

podlegać uwzględnieniu na podstawie art. 21 k.p.c. Ubezpieczony nie domagał się

zasądzenia od organu rentowego zaległych należności, ale wyłącznie ustalenia

wysokości należnej mu emerytury – jej przeliczenia, to jest określonego prawa do

świadczeń powtarzających się w rozumieniu art. 22 k.p.c.

Z powyższych względów – uznając bezzasadność zażalenia – Sąd

Najwyższy postanowił jak w sentencji, stosownie do art. 398 14 k.p.c. w związku z

art. 3941 § 3 k.p.c.