III UZ 21/22 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III UZ 21/22 POSTANOWIENIE Dnia 1 lutego 2023 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Leszek Bielecki (przewodniczący, sprawozdawca)‎SSN Robert Stefanicki‎SSN Renata Żywicka w sprawie z odwołania G. K.‎od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w Lublinie‎o wysokość jednorazowego odszkodowania z tytułu wypadku przy pracy,‎po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 1 lutego 2023 r.,‎zażalenia odwołującej się na postanowienie Sądu Okręgowego w Lublinie‎z dnia 18 marca 2022 r., sygn. akt VIII Ua 7/21, oddala zażalenie.

UZASADNIENIE

Sąd Okręgowy w Lublinie VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych postanowieniem z 18 marca 2022 r., VIII Ua 7/21, w sprawie z odwołania G. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w Lublinie o wysokość jednorazowego odszkodowania z tytułu wypadku przy pracy, odrzucił skargę kasacyjną odwołującej się od wyroku tegoż Sądu z 4 listopada 2021 r., jako niedopuszczalną.W sprawie tej Sąd Rejonowy w Lublinie, wyrokiem z 22 grudnia 2020 r., VII U 1194/18, oddalił odwołanie G. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w Lublinie z 6 listopada 2018 r. w przedmiocie wysokości jednorazowego odszkodowania z tytułu wypadku przy pracy.

Apelację od powyższego wyroku wniosła odwołująca, którą to Sąd Okręgowy w Lublinie wyrokiem z 4 listopada 2021 r., VIII Ua 7/21, oddalił. Wyrok w tym przedmiocie został wydany na posiedzeniu niejawnym a jego odpis doręczono pełnomocnikowi odwołującej poprzez umieszczenie treści wyroku w systemie teleinformatycznym. Profesjonalny pełnomocnik w dniu 8 listopada 2021 r., o godzinie 07:09:35 zapoznał się z jego treścią.W dniu 3 grudnia 2021 r. pełnomocnik odwołującej wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o doręczenie wyroku z 4 listopada 2021 r. wraz z uzasadnieniem oraz wniosek o jego doręczenie.

Sąd Okręgowy w Lublinie postanowieniem z 13 grudnia 2021 r. w punkcie I oddalił wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o doręczenie wyroku, a w punkcie II odrzucił wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku jako spóźniony. Postanowienie to jest prawomocne.W dniu 21 lutego 2021 r. została wniesiona skarga kasacyjna odwołującej od wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie z 4 listopada 2021 r., którą Sąd Okręgowy odrzucił jako niedopuszczalną.Sąd Okręgowy zwrócił uwagę, że stosownie do art. 3985 § 1 k.p.c. skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżone orzeczenie, w terminie dwóch miesięcy od dnia doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem stronie skarżącej.

Zgodnie z ugruntowanym poglądem Sądu Najwyższego warunkiem dopuszczalności skargi kasacyjnej jest doręczenie stronie orzeczenia wraz z uzasadnieniem, które poprzedzone musi być skutecznym uprzednim złożeniem przez stronę skarżącą wniosku o doręczenie wyroku wraz z uzasadnieniem (art. 387 § 1 i 3 k.p.c.). Czynności te powinny być wykonane z należytą starannością i dbałością o interes reprezentowanej strony (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 28 marca 2007 r., III CSK 66/07, LEX nr 315345, postanowienie Sądu Najwyższego z 20 stycznia 2011 r., I PZ 39/10, LEX nr 1375330).

Podkreślił przy tym, że pełnomocnik skarżącej 8 listopada 2021 r. zapoznał się za pośrednictwem systemu teleinformatycznego z doręczonym mu za pomocą tego systemu wyrokiem z 4 listopada 2021 r. Złożony przez pełnomocnika ubezpieczonej wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o doręczenie wyroku z 4 listopada 2021 r. wraz z uzasadnieniem został prawomocnie oddalony, a złożony z powyższym wnioskiem wniosek o sporządzenie uzasadnienia tego wyroku - prawomocnie odrzucony. Rozstrzygnięcie w tym przedmiocie jest prawnomocne, albowiem wobec uchylenia art. 3941 § 2 k.p.c. i brzmienia art. 3942 § 1 k.p.c. na postanowienie Sądu drugiej instancji odrzucające wniosek o sporządzenie uzasadnienia w sprawie zakończonej wyrokiem i w której przysługuje skarga kasacyjna obecnie nie przysługuje możliwość wniesienia zażalenia, ani do Sądu Najwyższego, ani do innego składu Sądu drugiej instancji.Zatem pełnomocnik ubezpieczonej nie wniósł skutecznie o sporządzenie uzasadnienia wyroku z 4 listopada 2021 r. i nie doprowadził do otwarcia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.

Tym samym skarga kasacyjna od tegoż wyroku była niedopuszczalna i jako taka na mocy art. 3986 § 2 k.p.c. podlegała odrzuceniu.W zażaleniu pełnomocnik skarżącej zaskarżył postanowienie odrzucające skargę kasacyjną w całości. Wniósł o jego uchylenie oraz rozpoznanie w trybie art. 380 k.p.c. i zmianę przez przywrócenie stronie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia oraz przyjęcie złożonego wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku; o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z oświadczenia na wykazanie dostępu innej osoby do urządzeń biurowych, braku winy w uchybieniu terminu; oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania zażaleniowego.W uzasadnieniu zażalenia wskazano, że wyrok z 4 listopada 2021 r. został wydany na posiedzeniu niejawnym i zgodnie z art. 357 § 2 k.p.c. powinien zostać stronie doręczony.

Stronie nie doręczono również zarządzenia, że nie można przeprowadzić posiedzenia zdalnego w sprawie i że apelacja zostanie rozpatrzona na posiedzeniu niejawnym. Dopiero po rozmowie telefonicznej z sekretariatem wydziału w dniu 1 grudnia 2021 r. pełnomocnik uzyskała informację, że wyrok został opublikowany ze skutkiem doręczenia w portalu informacyjnym. System informacyjny sądów powszechnych w dacie publikowania orzeczenia nie był przystosowany do zmiany swojej funkcji, która dotychczas miała na celu informacyjne zapewnienie dostępu do spraw rozpoznawanych przez sąd.

Nie był on również portalem teleinformatycznym w rozumieniu prawa. W ocenie żalącej w dacie wydania orzeczenia, jak również jego publikowania, brak było przepisów, narzędzi technicznych oraz jednolitej praktyki sądów z doręczaniem elektronicznym, oraz obowiązku pełnomocników do obsługi tych doręczeń.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie podlegało oddaleniu.W sprawie ustalono ponad wszelką wątpliwość, że profesjonalny pełnomocnik skarżącej zapoznał się z treścią wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie z 4 listopada 2021 r. o sygn. akt VIII Ua 7/21 w dniu 8 listopada 2021 r. poprzez system teleinformatyczny. Wyrok został wydany na posiedzeniu niejawnym.Zgodnie z art. 328 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (jednolity tekst: Dz.U. z 2021 r., poz. 1805 ze zm.), pisemne uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony o doręczenie wyroku z uzasadnieniem zgłoszony w terminie tygodnia od dnia ogłoszenia wyroku.Termin do złożenia wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem upłynął z dniem 15 listopada 2021 r.

Profesjonalny pełnomocnik skarżącej w dniu 3 grudnia 2021 r. wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o doręczenie wyroku z dnia 4 listopada 2021 r. wraz z uzasadnieniem oraz wniosek o doręczenie wyroku z dnia 4 listopada 2021 r. wraz z uzasadnieniem.W związku z uprawomocnieniem się postanowienia Sądu Okręgowego w Lublinie z 13 grudnia 2021 r. o oddaleniu wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o doręczenie wyroku i odrzuceniu, jako spóźnionego wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, została wniesiona w dniu 21 lutego 2021 r. skarga kasacyjna ubezpieczonej od wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie z 4 listopada 2021 r.Odpowiednio do art. 387 § 1 i § 3 k.p.c., sąd drugiej instancji uzasadnia z urzędu wyrok oraz postanowienie kończące postępowanie w sprawie.

W sprawach, w których apelację oddalono lub zmieniono zaskarżony wyrok, pisemne uzasadnienie sporządza się tylko wówczas, gdy strona zgłosiła wniosek o doręczenie wyroku z uzasadnieniem. Orzeczenie z uzasadnieniem doręcza się tej stronie, która w terminie tygodnia od dnia ogłoszenia orzeczenia zgłosiła wniosek o doręczenie orzeczenia z uzasadnieniem. Przepis art. 327 § 2 stosuje się odpowiednio. Jeżeli ogłoszenia nie było, orzeczenie z uzasadnieniem doręcza się stronom z urzędu w terminie tygodnia od dnia sporządzenia uzasadnienia.

Natomiast stosownie do art. 3985 § 1 k.p.c., skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżone orzeczenie, w terminie dwóch miesięcy od dnia doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem stronie skarżącej. Adekwatnie do powołanego w uzasadnieniu skarżonego postanowienia orzecznictwa Sądu Najwyższego, warunkiem dopuszczalności skargi kasacyjnej jest doręczenie stronie orzeczenia wraz z uzasadnieniem, które musi być poprzedzone skutecznym uprzednim złożeniem wniosku o doręczenie wyroku wraz z uzasadnieniem. Czynności te powinny być dokonane z należytą starannością i dbałością o interes reprezentowanej strony.

Podnieść należy, że bez uprzedniego zapoznania się z uzasadnieniem orzeczenia niemożliwe jest sporządzenie prawidłowej skargi kasacyjnej.W rozpoznawanej sprawie należy stwierdzić, że skoro profesjonalny pełnomocnik skarżącej nie wniósł skutecznie o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 4 listopada 2021 r. to nie doprowadził do rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.Z powyższych zatem względów Sąd Okręgowy w Lublinie słusznie zastosował w sprawie przepis z art. 3986 § 2 k.p.c. przy wydawaniu skarżonego postanowienia.Biorąc powyższe pod uwagę orzeczono, jak w sentencji.