III UZ 12/07 · Sąd Najwyższy

Postanowienie z dnia 19 września 2007 r.

III UZ 12/07

O zachowaniu wyznaczonego przez sąd terminu do uiszczenia opłaty sądowej od apelacji decyduje data wpłacenia przez stronę brakującej opłaty na

konto właściwego sądu za pośrednictwem każdej placówki legalnie przyjmującej i realizującej tego typu przelewy, a nie data transferu tej opłaty na rachunek

bieżących dochodów właściwego sądu (art. 165 § 2 k.p.c. w związku z art. 9 pkt

1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych,

Dz.U. Nr 167, poz. 1398 ze zm.).

Przewodniczący SSN Jerzy Kwaśniewski, Sędziowie SN: Zbigniew Myszka

(sprawozdawca), Romualda Spyt.

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 września 2007 r. sprawy z odwołania Andrzeja A. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych-Oddziału w L. o wypłatę świadczenia od wcześniejszej daty i odsetki, na

skutek zażalenia odwołującego się na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Lublinie

z dnia 18 maja 2007 r. [...]

u c h y l i ł zaskarżone postanowienie i sprawę przekazał Sądowi Apelacyjnemu w Lublinie do ponownego rozpoznania, pozostawiając temu Sądowi orzeczenie o kosztach postępowania zażaleniowego.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 18 maja 2007 r. Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Lublinie odrzucił apelację ubezpieczonego Andrzeja A. od wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 12 lutego 2007 r. oddalającego odwołanie

ubezpieczonego od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych-Oddziału w L. z dnia

13 września 2006 r. w sprawie o wypłatę świadczenia od wcześniejszej daty i odsetki. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd Apelacyjny wskazał, że apelacja ubezpieczonego nie została opłacona w wyznaczonym terminie. Wezwanie do

uiszczenia opłaty sądowej (w kwocie 30 zł) od nieopłaconej apelacji ubezpieczony

otrzymał w dniu 5 kwietnia 2007 r. Opłatę uiścił dopiero w dniu 16 kwietnia 2007 r., a

więc z uchybieniem wyznaczonego 7-dniowego terminu na usunięcie tego braku od

dnia otrzymania wezwania, który upływał z dniem 12 kwietnia 2007 r. Powyższe obligowało Sąd pierwszej instancji do odrzucenia apelacji na podstawie art. 370 k.p.c.

Ponieważ Sąd pierwszej instancji tego nie uczynił, to Sąd Apelacyjny odrzucił apelację na podstawie art. 373 k.p.c.

W zażaleniu na to postanowienie skarżący zakwestionował prawdziwość dokonanych w nim ustaleń co do daty wniesienia opłaty sądowej, wskazując, że Sąd

Apelacyjny oparał je na wydruku komputerowym bez podpisu i stempla, za który nie

wiadomo kto ponosi odpowiedzialność, „a przede wszystkim nie wiadomo co oznacza tajemniczy skrót data obc./wpl.”. Tymczasem oryginał wpłaty gotówkowej i oryginał wydruku przelewu z firmy GI P. Sieć Opłat według programu komputerowego Bilon wraz z pieczęcią i podpisem, potwierdzają dokonanie wpłaty kwoty 30 zł w dniu

10 kwietnia 2007 r. o godz.1327. W konsekwencji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie jest uzasadnione i wymaga przede wszystkim wnikliwego sprawdzenia, czy ubezpieczony, który był wezwany przez Sąd pierwszej instancji do uzupełnienia brakującej opłaty stałej od apelacji, nie zmieścił się w wyznaczonym mu

terminie, jak arbitralnie przyjął Sąd drugiej instancji. Tymczasem ubezpieczony

przedłożył do akt sprawy oryginał polecenia przelewu z dnia 10 kwietnia 2007 r. na

wskazane mu konto przez Sąd pierwszej instancji z zaznaczeniem tytułu dokonanej

wpłaty. Także z załączonego do zażalenia wydruku komputerowego wybranych

przelewów P. Sieci Opłat wynika, że w tym samym dniu został zatwierdzony przelew

ubezpieczonego na konto właściwego Sądu, który był opatrzony precyzyjnie wskazanym tytułem wpłaty (uzupełnienie braku formalnego apelacji w sprawie [...]). Tymczasem Sąd Apelacyjny bezrefleksyjnie uznał, że przelew ten wpłynął na wskazane

ubezpieczonemu konto po upływie wyznaczonego terminu na usunięcie brakującej

opłaty stałej od apelacji, bo w dniu 16 kwietnia 2007 r.

Do rozważenia pozostaje też problem ewentualnego spóźnionego dokonania

przelewu przyjętej opłaty przez placówkę pośredniczącą w tego typu operacjach fi-

nansowych, tj. przez P. Sieci Opłat - rodzinne opłaty, która w dniu 10 kwietnia 2007 r.

przyjęła na druku polecenia przelewu/wpłaty gotówkowej terminowo dokonaną przez

ubezpieczonego na adres i konto właściwego sądu opłatę stałą od apelacji. W zakresie prawidłowego sposobu uiszczenia w formie bezgotówkowej na rachunek bieżący

właściwego sądu opłaty sądowej (§ 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości

z dnia 31 stycznia 2006 r. w sprawie sposobu uiszczania opłat sądowych, Dz.U. Nr

27, poz. 199, powoływane dalej jako rozporządzenie) należy mieć na uwadze dyrektywy delegacji ustawowej do wydania tego aktu wykonawczego zawarte w art. 9 pkt 1

ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. Nr

167, poz. 1398 ze zm., powoływanej dalej jako ustawa o kosztach sądowych), z których wynika obowiązek ustalenia w drodze rozporządzenia sposobu uiszczania opłat

sądowych na rachunek bankowy sądu z uwzględnieniem łatwości uiszczenia opłat

przez stronę oraz skutku w postaci zwrotu lub odrzucenia pisma, od którego przy

jego wniesieniu nie została uiszczona należna opłata. Te niezrealizowane dyrektywy

w powołanym rozporządzeniu powinny być uwzględnione przy ocenie zachowania

wyznaczonego terminu do uiszczenia brakującej opłaty stałej od apelacji przez ubezpieczonego, który wniósł tę opłatę przed upływem tego terminu na adres i rachunek

właściwego sądu za pośrednictwem najdogodniejszej dla niego placówki legalnie

uczestniczącej w tego typu obrocie finansowym. Za takie placówki należy bowiem

uznać nie tylko instytucje publiczne (placówki pocztowe operatora publicznego), ale

także banki i inne niepubliczne instytucje legalnie uczestniczące lub pośredniczące w

obrocie finansowym. Wszystko to oznacza, że skoro powołane rozporządzenie nie

wskazało placówek, w których należy dokonywać wpłat należnych opłat sądowych na

rachunek bankowy właściwego sądu, to trzeba przyjąć, że takich operacji można dokonywać w każdej placówce legalnie przyjmującej i realizującej tego typu przelewy

na konto właściwego sądu, mając na względzie ustawową dyrektywę łatwości uiszczania opłat sądowych przez stronę oraz radykalny skutek w postaci zwrotu lub odrzucenia pisma, od którego przy jego wniesieniu nie została uiszczona należna

opłata (art. 9 pkt 1 ustawy o kosztach sądowych). Skutek taki może dotknąć tylko

stronę, która nie dochowała wymaganych aktów staranności przy wnoszeniu (uzupełnianiu) należnych opłat sądowych, natomiast ewentualne opóźnienie placówki

pośredniczącej w realizacji terminowo wniesionej opłaty sądowej nie może prowadzić

do odrzucenia środka zaskarżenia.

Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy uznał, że o zachowaniu wyznaczonego przez sąd terminu do uiszczenia opłaty sądowej od środka zaskarżenia

(apelacji) decyduje data wpłacenia przez stronę brakującej opłaty na druku przelewu

bankowego na konto właściwego sądu za pośrednictwem każdej placówki legalnie

przyjmującej i realizującej tego typu przelewy, a nie data ostatecznego transferu (rozliczenia) tej opłaty na rachunek bankowy bieżących dochodów właściwego sądu (art.

165 § 2 k.p.c. w związku z art. 9 pkt 1 ustawy o kosztach sądowych. Niekorzystne dla

strony skutki prawne mogłyby wynikać wyłącznie z aktu prawnego precyzyjnie regulującego sposoby dokonywania wpłat i wskazującego instytucje, w których można

wyłącznie uiszczać opłaty sądowe. W konsekwencji Sąd Najwyższy postanowił jak w

sentencji.