III USKP 108/23 · Sąd Najwyższy

III USKP 108/23 POSTANOWIENIE Dnia 29 stycznia 2024 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Robert Stefanicki w sprawie z odwołania W. Ż. ‎od decyzji Dyrektora Zakładu Emerytalno - Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji‎o wysokość emerytury policyjnej,‎na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 29 stycznia 2024 r.,‎na skutek skargi kasacyjnej organu rentowego od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie‎z dnia 8 czerwca 2022 r., sygn. akt III AUa 132/22, na podstawie art. 174 § 1 k.p.c. zawiesza postępowanie kasacyjne w związku ze śmiercią ubezpieczonego.

UZASADNIENIE

Sąd Apelacyjny w Lublinie III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wyrokiem z 8 czerwca 2022 r., III Aua 132/22, oddalił apelację organu rentowego. Dyrektor Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w Warszawie złożył skargę kasacyjną datowaną na 18 sierpnia 2022 r. Sąd Najwyższy postanowieniem z 20 września 2023 r., III USK 324/22 przyjął skargę kasacyjną do rozpoznania. Pełnomocnik ubezpieczonego przedstawił informację z datą wpływu 10 stycznia 2024 r. (17 stycznia br.) o zgonie ubezpieczonego 25 czerwca 2023 r.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Śmierć strony w toku postępowania stanowi przeszkodę do jego dalszego prowadzenia. Postępowanie sądowe toczące się z udziałem takiej strony powinno być albo zawieszone (art. 174 § 1 pkt 1 k.p.c.) albo umorzone z powodu niedopuszczalności wydania wyroku (art. 355 k.p.c.). W rozpoznawanej sprawie (dotyczącej praw majątkowych, które z różnych przyczyn mogą wpływać na sytuację prawną innych osób – następców prawnych zmarłego) istniały podstawy do zawieszenia postępowania. Zgodnie bowiem z art. 174 § 1 pkt 1 k.p.c. sąd zawiesza postępowanie z urzędu w razie śmierci strony.

Zgodnie z art. 174 § 2 zdanie pierwsze k.p.c. w przypadkach wymienionych w § 1 pkt 1 zawieszenie postępowania ma skutek od chwili zdarzeń, które je spowodowały.Z uwagi jednak na okoliczność, że Sąd Najwyższy postanowieniem z 20 września 2023 r. przyjął skargę kasacyjną do rozpoznania, a Pełnomocnik ubezpieczonego przedstawił informację z datą wpływu 10 stycznia 2024 r. o zgonie ubezpieczonego, należy uwzględnić czynności procesowe w sprawie. Przepis art. 174 § 2 zdanie drugie k.p.c. może być stosowany dopóty, dopóki nie doszło do prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie.

Postanowienie Sądu Najwyższego o odmowie/przyjęciu skargi kasacyjnej do rozpoznania staje się prawomocne formalnie w chwili jego wydania, wobec czego nie ma do niego zastosowania art. 174 § 2 k.p.c., choćby przed jego wydaniem zaistniało zdarzenie określone w art. 174 § 1 pkt 4 k.p.c., o którym Sąd Najwyższy nie wiedział, lub którego nie uwzględnił. Postanowienie o odmowie/przyjęciu skargi kasacyjnej do rozpoznania w takiej sytuacji nie może być również podważone w drodze złożenia skargi o wznowienie postępowania (postanowienie Sądu Najwyższego z 31 października 2023 r., I CSK 1298/23).

Oznacza to zawieszenie postępowania kasacyjnego na etapie po przyjęciu skargi kasacyjnej do rozpoznania a przed wydaniem wyroku rozpoznającego merytorycznie skargę. Postępowanie kasacyjne podlega zawieszeniu do czasu zgłoszenia się lub wskazania następców prawnych zmarłego (art. 180 § 1 pkt 1 k.p.c.).[SOP] [ał]