III UK 208/18 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III UK 208/18 POSTANOWIENIE Dnia 3 kwietnia 2019 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jolanta Strusińska-Żukowska w sprawie z odwołania H. P.‎od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w B.‎o prawo do emerytury,‎na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 3 kwietnia 2019 r.,‎na skutek skargi kasacyjnej odwołującego się od wyroku Sądu Apelacyjnego w […]‎z dnia 21 marca 2018 r., sygn. akt III AUa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 21 marca 2018 r. Sąd Apelacyjny w […] oddalił apelację od wyroku z dnia 19 czerwca 2017 r., którym Sąd Okręgowy w Z. oddalił odwołania od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w B. z 19 lipca 2016 r. i 8 lutego 2017 r. odmawiających H. P. prawa do emerytury.W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku wnioskodawca zarzucił naruszenie prawa materialnego, tj.:

1. art. 184 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych i § 2 ust. 1 i § 4 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz.U. Nr 8, poz. 43 ze zm.), przez jego niewłaściwe zastosowanie - błędną subsumcję do stanu faktycznego niniejszej sprawy, w sytuacji, w której nie ustalono zaistnienia wszystkich wymaganych warunków - przesłanek niezbędnych do nabycia przez ubezpieczonego uprawnienia emerytalnego określonego w ww. przepisie;

2. art. 10 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, przez błędną wykładnię oraz niewłaściwe przyjęcie, że okres ubezpieczenia w KRUS i umorzone składki przez KRUS nie mogą stanowić okresu do wliczenia stażu pracy H. P.;

3. art 184 ust. 1 pkt 2 w zw. z art 27 ustawy emerytalnej, przez błędną wykładnię i pominięcie faktu, że wnioskodawca przebywał na zasiłku chorobowym w czasie od 17 stycznia 1991 r. do 12 października 1996 r. i uznanie że ten okres nie może zostać mu zaliczony do okres uprawniającego do przyznania prawa do emerytury.Skarżący podniósł ponadto zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 386 § 4 k.p.c., przez niezbadanie przez Sąd Apelacyjny w […] istoty sprawy, tj. że wnioskodawca spełnia warunki, o których mowa w art 184 w/w ustawy emerytalnej, w szczególności posiada okres składkowy i nieskładkowy wynoszący na dzień 1 stycznia 1999 r. 25 lat.Mając powyższe na uwadze, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania - w tym rozstrzygnięcia o kosztach postępowania za wszystkie instancje, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i orzeczenie co do istoty sprawy oraz zmianę zaskarżonej odwołaniem decyzji ZUS przez przyznanie wnioskodawcy prawa do emerytury, rozstrzygnięcie o kosztach postępowania za wszystkie instancje i zasądzenie na rzecz wnioskodawcy od organu rentowego zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.

Ponadto na podstawie art. 381 k.p.c. skarżący wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z legitymacji ubezpieczeniowej wnioskodawcy na okoliczność, iż wnioskodawca w spornych okresach przebywał na zwolnieniu chorobowym i korzystał ze świadczenia chorobowego.Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wnioskodawca uzasadnił jej oczywistą zasadnością. W ocenie wnoszącego skargę kasacyjną wyrok wydany przez Sąd Apelacyjny obarczony jest poważnym i oczywistym błędem naruszenia przepisów prawa i nie może się ostać, jako że pozbawia w konsekwencji wnioskodawcę słusznego prawa do emerytury, bowiem Sąd Apelacyjny nie pochylił się nad wszystkimi wymaganymi przesłankami nabycia prawa emerytalnego w ramach ustawy o emeryturach i rentach z FUS (brak tego zarówno w uzasadnieniu wyroku, jak i w aktach sprawy), arbitralnie stwierdzając, że do rzeczonego nabycia nie doszło.

Skoro zaś, jak bezsprzecznie wynika choćby z samego skarżonego wyroku, ale i całokształtu sprawy, Sąd nie ustalił zaistnienia wszystkich przesłanek, wspomnianego ustalenia o nabyciu prawa w ramach art. 184 ustawy emerytalnej nie był w żadnej mierze uprawniony poczynić.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W związku z tym wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinien wskazywać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w powołanym przepisie, a jego uzasadnienie zawierać argumenty świadczące o tym, że rzeczywiście, biorąc pod uwagę sformułowane w ustawie kryteria, istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd Najwyższy.W skardze kasacyjnej złożonej przez ubezpieczonego znajduje się wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania z uwagi na to, że skarga jest oczywiście uzasadniona.

Oczywista zasadność skargi kasacyjnej, o której mowa w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., zachodzi zaś tylko wtedy, gdy dla przeciętnego prawnika z samej treści skargi - bez pogłębionej analizy i jurydycznych dociekań - w sposób jednoznaczny wynika, że wskazane w niej podstawy zasługują na uwzględnienie. Skarżący, powołując się na przesłankę przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. powinien wykazać oczywistą zasadność skargi kasacyjnej przejawiającą się kwalifikowanym charakterem naruszenia przepisów prawa (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004 nr 3, poz. 49).

Nie może powtarzać uzasadnienia podstaw kasacyjnych; powinien wykazać, że zasadność skargi kasacyjnej jest oczywista, a więc dostrzegalna prima vista oraz że każdy prawnik bez przeprowadzania wnikliwej analizy powinien dojść do wniosku, że zaskarżone orzeczenie jest jaskrawo nieprawidłowe, a zatem skarga kasacyjna winna być uwzględniona.Tych warunków nie spełnia wniosek skarżącego, motywowany twierdzeniem o tym, że skarga jest oczywiście uzasadniona, ponieważ „wyrok wydany przez Sąd Apelacyjny obarczony jest poważnym i oczywistym błędem naruszenia przepisów prawa i nie może się ostać, jako że pozbawia w konsekwencji wnioskodawcę słusznego prawa do emerytury, bowiem Sąd Apelacyjny nie pochylił się nad wszystkimi wymaganymi przesłankami nabycia prawa emerytalnego w ramach ustawy o emeryturach i rentach z FUS (brak tego zarówno w uzasadnieniu wyroku, jak i w aktach sprawy), arbitralnie stwierdzając, że do rzeczonego nabycia nie doszło”.

Subiektywne przekonanie skarżącego o słuszności swoich racji jest niewystarczające dla wykazania tej przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ponieważ pojęcie to mieści się w sferze obiektywnej i łączy się z powinnością wskazania zarówno przepisów, które zostały naruszone, jak i takiego ich naruszenia, które będzie zauważalne bez wgłębiania się w tekst przepisów i bez doszukiwania się ich znaczenia. Uzasadnienie oczywistej zasadności skargi kasacyjnej wymaga powołania się na kwalifikowaną postać naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego i przeprowadzania wywodu zmierzającego do wykazania tych wadliwości.

Trudno za spełniające te warunki uznać stwierdzenie skarżącego o tym, że skoro „Sąd nie ustalił zaistnienia wszystkich przesłanek, wspomnianego ustalenia o nabyciu prawa w ramach art. 184 ustawy emerytalnej nie był w żadnej mierze uprawniony poczynić”. Takie sformułowanie bez analizy wchodzącego w grę przepisu oraz poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych nie daje żadnych podstaw do stwierdzenia, że w ogóle doszło do jego naruszenia, co wyklucza stwierdzenie oczywistej zasadności skargi kasacyjnej, zachodzącej, jak już powiedziano, tylko wtedy, gdy naruszenie określonego przepisu jest widoczne prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby badania szczegółów czy dokonywania pogłębionej analizy tekstu wchodzących w grę przepisów i doszukiwania się ich znaczenia.Również pozostałe zawarte w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania argumenty nie mogą przekonać o jej oczywistej zasadności, skoro dotyczą kwalifikowania pewnych okresów jako pracy w szczególnych warunkach, a zatem nie odnoszą się do spornej w sprawie okoliczności niewykazania przez skarżącego wymaganych co najmniej 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych.Skarżący nie wykazał zatem potrzeby rozpoznania jego skargi kasacyjnej, w związku z czym należało postanowić jak w sentencji (art. 3989 § 2 k.p.c.).