III SPP 188/13 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III SPP 188/13

POSTANOWIENIE

Dnia 24 września 2013 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Katarzyna Gonera (przewodniczący)

SSN Halina Kiryło

SSN Krzysztof Staryk (sprawozdawca)

w sprawie ze skargi T. K.

na przewlekłość postępowania Sądu Apelacyjnego

w sprawie … 286/13,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 24 września 2013 r.,

oddala skargę.

UZASADNIENIE

Pełnomocnik T. K. – powołując się na przepisy art. 2 ust. 1 i art. 3 pkt 5

ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do

rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub

nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej

zwłoki (Dz.U. Nr 179, poz. 1843 ze zm.; dalej jako: „ustawa o skardze na

przewlekłość”)

–

wniósł

do

Sądu

Najwyższego

skargę

na

przewlekłość

postępowania sądowego toczącego się przed Sądem Apelacyjnym w sprawie o

sygn. akt … 286/13. Skarżący wniósł o: stwierdzenie przewlekłości postępowania

we wskazanej wyżej sprawie; przyznanie skarżącemu odszkodowania w kwocie

20.000 zł; nakazanie Sądowi Apelacyjnemu podjęcia bezzwłocznie czynności;

zasądzenie od Skarbu Państwa zwrotu poniesionych kosztów postępowania. W

uzasadnieniu skargi wskazał, że w sprawie skarżącego T. K. o emeryturę zapadło

przed Sądem pierwszej instancji korzystne dla niego rozstrzygnięcie, które zostało

zaskarżone apelacją organu rentowego – Zakładu Ubezpieczeń Społecznych

Oddziału w R. Akta sprawy zostały wraz z apelacją organu rentowego przekazane

do Sądu Apelacyjnego. Od tego czasu sprawa pozostaje bez biegu, co w

konsekwencji powoduje pozbawienie skarżącego konstytucyjnego prawa do

rozpoznania sprawy przez Sąd bez nieuzasadnionej zwłoki. Wskazano, że skutki

tego stanu rzeczy są dla skarżącego szczególnie dolegliwe w sferze materialnej,

ponieważ obecnie pobiera on emeryturę pomostową w kwocie około 800 zł

miesięcznie, a przyznana mu emerytura wynosiłaby około 1.600 zł miesięcznie.

Skarżący za dotychczasowe świadczenia nie jest w stanie się utrzymać, zmuszony

jest korzystać ze wsparcia rodziny, zapożyczył się. Stan zdrowia nie pozwala mu na

podjęcie jakiejkolwiek pracy. Skarżący przeżywa tę sytuację jako upokorzenie, gdyż

w podstawowej dla niego życiowej sprawie nie może doczekać się rozstrzygnięcia

sądowego.

W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu Apelacyjnego wniósł o odrzucenie

skargi, względnie o jej oddalenie w całości. Uzasadniając wniosek o odrzucenie

skargi Prezes Sądu Apelacyjnego wskazał, że do kompletu dokumentów

skargowych

pełnomocnik

skarżącego

dołączył

tylko

jeden

egzemplarz

pełnomocnictwa od skarżącego, zatem złożone pełnomocnictwo nie spełnia

dyspozycji art. 89 § 1 k.p.c. Mając na względzie szczególny, incydentalny charakter

postępowania ze skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez

zbędnej zwłoki, jako środka dyscypliny procesowej, dodatkowo rozpoznawanego

przez Sąd Najwyższy i obarczonego wymogiem przymusu adwokackiego,

niedopełnienie tego wymogu kwalifikowanego pisma procesowego inicjującego

szczególne postępowanie wydaje się stanowić podstawę odrzucenia skargi na

podstawie art. 6 ust. 1 ustawy o skardze na przewlekłość. Uzasadniając wniosek o

oddalenie skargi, Prezes Sądu Apelacyjnego wskazał, że akta sprawy skarżącego

wraz z apelacją organu rentowego wpłynęły do Sądu Apelacyjnego w dniu 4 lutego

2013 r. i w tym samym dniu nadano sprawie sygnaturę … 286/13. W ocenie

Prezesa Sądu Apelacyjnego brak czynności w sprawie nie jest przez Sąd

Apelacyjny zawiniony. Podkreślił on, że obecnie przeciętny okres oczekiwania na

przydział sprawy sędziemu referentowi oraz wyznaczenie terminu rozprawy w

Wydziale Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Apelacyjnego wynosi około 8

miesięcy, przy wpływie wynoszącym 5200 spraw w okresie od 1 stycznia 2012 r. do

5 września 2013 r. W okresie od 2010 r. do chwili obecnej z Wydziału ubyło 4

sędziów i aktualnie wydział dysponuje ilością 13 i 1/4 stałych etatów orzeczniczych,

przy czym w 2012 r. w wydziale orzekało 4 sędziów na przedłużeniu powyżej 65

roku życia (w tym jeden do końca lutego 2012 r.). Dopiero od maja bieżącego roku

do obsady orzeczniczej dokooptowano na czas oznaczony dwóch sędziów

delegowanych z sądu okręgowego. Ponadto we wskazanym okresie do Sądu

Ubezpieczeń Społecznych zaczęły wpływać sprawy o nowym charakterze i

niespotykanej dotąd skali: o ekwiwalent pieniężny z tytułu prawa do bezpłatnego

węgla, w przedmiocie objęcia ubezpieczeniami społecznymi z tytułu pracy

nakładczej, umowy o dzieło, umowy zlecenia czy umowy o świadczenie usług.

Wskazał, że Sąd Apelacyjny – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych co do

zasady rozpoznaje sprawy zgodnie z kolejnością wpływu (w sposób określony § 48

pkt 1 i 3 w związku z § 49 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 23 lutego

2007 r. „Regulamin urzędowania sądów powszechnych” – Dz.U. Nr 38, poz. 249 ze

zm.). Przydział spraw w Wydziale Pracy i Ubezpieczeń Społecznych dla

zachowania porządku tych spraw oraz aby sprawy trudne bądź obszerne nie

zalegały nierozpoznane, kształtuje się następująco: po wpłynięciu apelacji do

Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych badane są warunki formalne pisma

oraz nadawana sygnatura sprawy i w razie spełnienia warunków formalnych akta

sprawy oczekują na przydzielenie sędziego referenta i rozpoznanie zgodnie z

kolejnością wpływu. Dokonując zarówno wstępnej analizy sprawy przy wpłynięciu

akt, jak i przed przydzieleniem sprawy sędziemu referentowi celem jej rozpoznania,

w szczególnie uzasadnionych przypadkach, na podstawie § 48 pkt 3 powołanego

rozporządzenia (z urzędu lub na uzasadniony wniosek strony) podejmowana jest

decyzja o rozpoznaniu sprawy poza kolejnością, mając jednak na względzie, aby z

uwagi

na

ogólną

specyfikę

spraw

z

zakresu

ubezpieczeń

społecznych

uwzględnianie takie nie stało się regułą, ponieważ powodowałoby to naruszenie

prawa innych stron do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki. W sprawie …

286/13 Sąd Apelacyjny badając warunki formalne apelacji uznał, że uzyskiwanie

przez skarżącego świadczenia miesięcznego w kwocie 800 zł nie stanowi o tak

trudnej sytuacji skarżącego, aby pozostawał on bez środków do życia, mając na

uwadze, że przed tutejszym Sądem toczą się sprawy o prawa do świadczeń dla

osób pozostających bez ustalonego prawa do jakichkolwiek świadczeń, jak i z

prawem do świadczeń znacznie niższych niż świadczenie obecnie uzyskiwane

przez skarżącego. Na dalszym etapie postępowania przed rozpoznaniem apelacji

ubezpieczony, ani jego pełnomocnik nie sygnalizowali zaistnienia szczególnie

uzasadnionego wypadku wskazującego na zasadność rozpoznania sprawy poza

kolejnością. Mając na względzie § 48 ust. 3 rozporządzenia „regulamin

urzędowania sądów powszechnych” Sąd Apelacyjny nie miał podstaw, by sprawę

rozpoznać poza kolejnością, ponieważ skarżący nie wskazał na wyjątkową i

szczególną sytuację bytową, materialną, czy osobistą, która uzasadniałaby

rozpoznanie sprawy z pominięciem kolejności. Sprawa skarżącego, która wpłynęła

do Sądu Apelacyjnego w dniu 4 lutego 2013 r., byłaby obecnie przydzielana

sędziemu referentowi, który niezwłocznie wyznaczyłby termin rozprawy apelacyjnej,

a co zostało uniemożliwione wniesieniem skargi. W sprawie nie doszło do

naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki, ponieważ –

chociaż niewątpliwie okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy jest długi – to nie

doszło do niego z przyczyn leżących po stronie Sądu. Sąd bowiem, co do zasady,

zobowiązany jest przestrzegać procedury (w tym dochowania rzetelności i

sprawiedliwości przy kolejności rozpoznania spraw oraz oceny sytuacji), ma

bowiem obowiązek stosowania zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich

wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznawanie niektórych

rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach. Sąd ma obowiązek

rozpoznania bez nieuzasadnionej zwłoki wszystkich wniesionych spraw co

oznacza, że nie można całkowicie abstrahować od obciążenia sędziego pracą. W

związku z powyższym – w ocenie prezesa Sądu Apelacyjnego – nie zostały

spełnione w sprawie przesłanki, o których mowa w art. 2 ust. 2 ustawy o skardze na

przewlekłość i w związku z tym przedmiotowa skarga powinna zostać oddalona.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na

naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez

nieuzasadnionej zwłoki (Dz.U. Nr 179, poz. 1843 ze zm.), dla stwierdzenia, czy w

sprawie doszło do przewlekłości postępowania, należy w szczególności ocenić

terminowość i prawidłowość czynności podjętych przez sąd, w celu wydania w

sprawie rozstrzygnięcia co do istoty lub czynności podjętych przez sąd w celu

przeprowadzenia i zakończenia sprawy egzekucyjnej albo innej sprawy dotyczącej

wykonania orzeczenia sądowego, uwzględniając charakter sprawy, stopień

faktycznej i prawnej jej zawiłości, znaczenie dla strony, która wniosła skargę,

rozstrzygniętych w niej zagadnień oraz zachowanie się stron, a w szczególności

strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania. Oznacza to, iż celem skargi na

przewlekłość w toku postępowania jest przeciwdziałanie trwającej przewlekłości,

zaś jej funkcją jest przede wszystkim wymuszenie nadania sprawie odpowiedniego,

sprawnego

biegu

procesowego.

Służy temu zarówno

samo stwierdzenie

wystąpienia przewlekłości w postępowaniu (art. 12 ust. 2 ustawy), jak i możliwość

zalecenia podjęcia przez Sąd rozpoznający sprawę co do istoty - odpowiednich

czynności w wyznaczonym terminie (art. 12 ust. 3 ustawy).

W uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 28 marca

2013 r., sygn. akt III SPZP 1/13, stwierdzono, że w postępowaniu ze skargi na

naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez

nieuzasadnionej zwłoki ocenie pod kątem przewlekłości podlegają zarzuty

skarżącego odnoszące się do przebiegu postępowania, od jego wszczęcia do

prawomocnego zakończenia, niezależnie od tego, na jakim etapie

tego

postępowania skarga została wniesiona (art. 5 ust. 1 cyt. ustawy). W uzasadnieniu

tej uchwały wskazano, że po prawomocnym zakończeniu postępowania co do

istoty sprawy, strona może dochodzić od Skarbu Państwa (ewentualnie solidarnie z

komornikiem) naprawienia szkody wynikłej z przewlekłości postępowania, przy

czym dotyczy to zarówno sytuacji, gdy strona nie wniosła skargi na przewlekłość

postępowania w jego toku, jak i sytuacji, gdy jej skargę w toku postępowania

uwzględniono (art. 15 i 16 ustawy). «Odpowiednia suma pieniężna», którą można

przyznać w wyniku uwzględnienia skargi, nie stanowi pełnego zaspokojenia

ewentualnych roszczeń odszkodowawczych. Wynika z tego, że skarga na

przewlekłość w toku postępowania ma charakter wstępny i stanowi doraźną

interwencję przeciwdziałającą bieżącej (trwającej) przewlekłości postępowania. Jej

funkcją jest przede wszystkim wymuszenie nadania sprawie odpowiedniego,

sprawnego

biegu

procesowego.

Służy temu zarówno

samo stwierdzenie

wystąpienia przewlekłości postępowania (art. 12 ust. 2 ustawy), jak również

możliwość zalecenia podjęcia przez sąd rozpoznający sprawę co do istoty

odpowiednich czynności w wyznaczonym terminie (art. 12 ust. 3 ustawy). Pamiętać

też należy, że skarga na przewlekłość postępowania nie eliminuje możliwości

wystąpienia przez stronę o podjęcie czynności w zakresie nadzoru nad

działalnością administracyjną sądów. Środki nadzoru administracyjnego, skarga na

przewlekłość postępowania w jego toku oraz powództwo o odszkodowanie po

prawomocnym zakończeniu postępowania, tworzą więc kompleks środków

prawnych, których celem jest przeciwdziałanie przewlekłości postępowania, a w

razie

jej

wystąpienia,

zapewnienie

odpowiedniego

odszkodowania

(zadośćuczynienia). Skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w

postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki ma służyć urzeczywistnieniu

prawa do sądu, które swe źródło znajduje przede wszystkim w art. 45 ust. 1

Konstytucji

Rzeczypospolitej

międzynarodowych

Polskiej,

standardach

praw

a

także

człowieka

w

poglądach

zawartych

w

doktryny,

art.

Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych oraz w art. 6 ust. 1

Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności.

Z tego, że skargę można wnieść do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia

sprawy, nie wynika, iż jej zarzuty muszą ograniczać się do aktualnej fazy

postępowania, skoro mowa w nim o wnoszeniu skargi w toku postępowania w

sprawie, a nie w toku postępowania w danej instancji. Tego samego rodzaju uwagi

można odnieść do używanego przez art. 2 ust. 1 ustawy czasu teraźniejszego dla

określenia

postępowania,

którego

skarga

dotyczy.

Wbrew

stanowisku

wynikającemu z postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 8 lipca 2005 r., III SPP

120/05 (OSNP 2006 nr 5-6, poz. 102), takiego sformułowania nie można

odczytywać jako sprowadzającego przedmiot skargi wyłącznie do zachowania

sądu, przed którym toczy się postępowanie w chwili jej wniesienia. Postępowanie,

którego dotyczy skarga, nie może być bowiem utożsamiane z postępowaniem

przed sądem danej instancji, skoro o przewlekłości ma świadczyć to, że

postępowanie w tej sprawie (tzn. od chwili jego wszczęcia) trwa dłużej, niż to

konieczne dla wyjaśnienia tych okoliczności faktycznych i prawnych, które są

istotne dla rozstrzygnięcia sprawy (art. 2 ust. 1 ustawy). Sąd rozpoznający skargę

nie ma z urzędu obowiązku badania sprawności postępowania w sprawie od jego

wszczęcia do prawomocnego zakończenia tylko dlatego, że strona krytycznie

ocenia jego przebieg. Zgodnie bowiem z art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy, skarga powinna,

poza spełnieniem wymagań przewidzianych dla pisma procesowego i żądania

stwierdzenia przewlekłości postępowania w sprawie, której skarga dotyczy,

zawierać przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie. „Przytoczenie

okoliczności uzasadniających żądanie”, o których mowa w art. 6 ust. 2 pkt 2

ustawy, oznacza wskazanie czasu trwania postępowania świadczącego o

wystąpieniu przewlekłości, jak również konkretnych czynności procesowych,

których sąd nie podjął lub dokonał wadliwie, powodując w ten sposób

nieuzasadnioną

zwłokę

w

postępowaniu

(por.

np.

postanowienie

Sądu

Najwyższego z dnia 7 czerwca 2005 r., III SPP 95/05, OSNP 2006 nr 1-2, poz. 34,

czy postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 stycznia 2008 r., III SPP 46/07,

LEX nr 442643). Zgodnie zaś z art. 9 ust. 1 ustawy, skargę niespełniającą

wymagań przewidzianych w art. 6 ust. 2 sąd właściwy do jej rozpoznania odrzuca

bez wzywania do uzupełnienia braków. Z powyższego wynika, że obowiązkiem

skarżącego jest wskazanie konkretnych czynności procesowych, których sąd nie

podjął lub dokonał wadliwie, powodując w ten sposób nieuzasadnioną zwłokę w

postępowaniu, a powinnością sądu rozpoznającego skargę na przewlekłość

postępowania jest odniesienie się do okoliczności wskazywanych w skardze jako

uzasadniające żądanie strony. Konieczność dokonania oceny terminowości

czynności podejmowanych zarówno na obecnym, jak i poprzednich etapach

postępowania, występuje zatem tylko wówczas, gdy skarżący wskaże konkretne

zarzuty odnoszące się do tych faz postępowania.

Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy rozpoznający niniejszą skargę,

wziął pod uwagę, że pełnomocnik skarżącego zarzucił wyłącznie bezczynność

Sądu Apelacyjnego, co w ocenie strony skarżącej pozbawia ją prawa do

rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie. Z tego względu Sąd Najwyższy nie

analizował długości całego postępowania sądowego, wszczętego odwołaniem od

decyzji ZUS, a jedynie kwestię postępowania przed Sądem Apelacyjnym.

Ustawa nie określa jakiegoś przeciętnego czasu oczekiwania na rozpoznanie

sprawy. W judykaturze zasadniczo za przewlekłe uznaje się postępowanie trwające

ponad 12 miesięcy (postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7

lipca 2006 r., I OPP 64/06, LEX nr 360307 i z dnia 24 lipca 2008 r., II OPP 20/08,

LEX nr 493700 oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 maja 2005 r.,

III SPP 96/05, OSNP 2005 nr 23, poz. 384). Nie jest to jednak sztywna cezura

czasowa dla oceny zgodności postępowania z konwencyjnymi, konstytucyjnymi i

proceduralnymi

dyrektywami

osądzenia

sprawy

w

rozsądnym

terminie.

Szczególnego rozważenia wymaga przy tym ocena „ciężaru gatunkowego”

przedmiotu sporu, wagi dla skarżącej przedmiotu sprawy i konsekwencji, które

może pociągnąć za sobą przewlekłość postępowania. W orzecznictwie Trybunału

wskazuje się na rodzaje (kategorie) spraw cywilnych, które powinny być

rozpoznane ze szczególną pilnością, a więc spraw, w których relatywnie krótszy

okres bezczynności sądu jest traktowany jako przewlekłość postępowania. Należą

do nich także sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych (por. wyrok ETPC z dnia

30 października 1998 r., skarga nr 28616/95 w sprawie Styranowski przeciwko

Polsce, RJD 1998-VIII, s. 3376 - patrz: M.A. Nowicki: Europejski Trybunał Praw

Człowieka - orzecznictwo, Tom 1, Prawo do rzetelnego procesu sądowego, Kraków

2001, s. 815), zwłaszcza ze względu na charakter dochodzonych świadczeń, z

reguły służących zapewnieniu środków utrzymania oraz często podeszły wiek i

trudną

sytuację

materialną

ubezpieczonych.

Na

szczególny

obowiązek

zorganizowania systemu jurysdykcyjnego tak, aby właściwe sądy mogły podołać

rozstrzyganiu spraw sądowych w rozsądnych terminach w sprawach z zakresu

ubezpieczeń społecznych, wskazał Sąd Najwyższy w uzasadnieniu postanowienia

z dnia 8 marca 2005 r., III SPP 34/05 (OSNP 2005 nr 20, poz. 327). Stwierdził w

nim, że jest to zwłaszcza konieczne przy rozstrzyganiu spraw uznanych w

wewnętrznym

porządku

prawnym

za

wymagające

szczególnych

procedur

zapewniających sprawność i szybkość postępowań sądowych, do których zaliczają

się sprawy z zakresu prawa pracy oraz ubezpieczeń społecznych, gdyż polegają

one często na osądzaniu kwestii o życiowym znaczeniu dla zapewnienia bytu

materialnego pracownikom lub ubezpieczonym. Tego typu uwarunkowania

społeczne zmierzające do szybkiego orzekania w sprawach z zakresu prawa pracy

lub

ubezpieczeń

wprowadzenie

w

społecznych

Kodeksie

wymusiły

na

postępowania

ustawodawcy

cywilnego

wewnętrznym

szczególnych

reguł

proceduralnych w tej kategorii spraw, jak m.in. obowiązek niezwłocznego

wstępnego badania sprawy przez przewodniczącego po jej wniesieniu (art. 467

k.p.c.), podejmowania przez sąd czynności wyjaśniających (art. 468 k.p.c.), a

przede wszystkim wyznaczenia terminu pierwszej rozprawy tak, aby od daty

wniesienia pozwu lub odwołania do wyznaczenia rozprawy nie upłynęło więcej niż

dwa tygodnie, chyba że zachodzą nadzwyczajne, tj. niedające się usunąć

przeszkody (art. 471 k.p.c.). Władze krajowe mają obowiązek zorganizowania

warunków należytego sprawowania władzy jurysdykcyjnej, w tym zapewnienia

optymalnej obsady kadrowej sądów odwoławczych orzekających w sprawach

pracowniczych i z zakresu ubezpieczeń społecznych, aby nie dochodziło do

przewlekłości postępowań w sprawach sądowych uznanych za istotne z punktu

widzenia

szczególnej

potrzeby

społecznej

zagwarantowania

wzmożonej

sprawności i szybkości ich osądzania. Nie można zatem akceptować tendencji do

wydłużania okresów oczekiwania na pierwszą rozprawę apelacyjną poza rozsądne

miary, gdyż mogłoby to prowadzić do podważenia konstytucyjnych i konwencyjnych

dyrektyw osądzania w rozsądnym terminie spraw sądowych o istotnym znaczeniu z

punktu widzenia ochrony życiowych uprawnień ubezpieczonych.

Oceniając skargę należy wskazać, że akta sprawy zostały przekazane

Sądowi Apelacyjnemu wraz z apelacją organu rentowego w dniu 4 lutego 2013 r. i

w tym samym dniu nadano sprawie sygnaturę … 286/13. Skarga na przewlekłość

postępowania została wniesiona po upływie pięciu miesięcy. Sąd Apelacyjny – Sąd

Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, co do zasady, rozpoznaje sprawy zgodnie z

kolejnością wpływu (w sposób określony § 48 pkt 1 i 3 w związku z § 49

rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 23 lutego 2007 r. „Regulamin

urzędowania sądów powszechnych” – Dz.U. Nr 38, poz. 249 ze zm.). W sprawie

…286/13 Sąd Apelacyjny badając warunki formalne apelacji uznał, że uzyskiwanie

przez skarżącego świadczenia miesięcznego w kwocie 800 zł nie stanowi o tak

trudnej sytuacji skarżącego, aby pozostawał on bez środków do życia, mając na

uwadze, że przed tym Sądem toczą się sprawy o prawa do świadczeń dla osób

pozostających bez ustalonego prawa do jakichkolwiek świadczeń, jak i z prawem

do świadczeń znacznie niższych niż świadczenie obecnie uzyskiwane przez

skarżącego. Na etapie postępowania przed rozpoznaniem apelacji ubezpieczony,

ani jego pełnomocnik nie sygnalizowali zaistnienia szczególnie uzasadnionego

wypadku wskazującego na zasadność rozpoznania sprawy poza kolejnością. Mając

na względzie § 48 ust. 3 rozporządzenia „regulamin urzędowania sądów

powszechnych” Sąd Apelacyjny nie miał podstaw, by sprawę rozpoznać poza

kolejnością, ponieważ skarżący nie wskazał na wyjątkową i szczególną sytuację

bytową, materialną, czy osobistą, która uzasadniałaby rozpoznanie sprawy z

pominięciem kolejności. Sprawa skarżącego, która wpłynęła do Sądu Apelacyjnego

w dniu 4 lutego 2013 r., byłaby przydzielana - zgodnie z kolejnością wpływu sędziemu referentowi, który niezwłocznie wyznaczyłby termin rozprawy apelacyjnej,

a co zostało utrudnione wniesieniem skargi. W sprawie nie doszło do naruszenia

prawa strony do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki, ponieważ – chociaż

niewątpliwie okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy jest długi, co obliguje Sąd

Apelacyjny do niezwłocznego rozpoznania sprawy, to jednak, w ocenie Sądu

Najwyższego, rozsądne miary oczekiwania - zwłaszcza do dnia wniesienia skargi

na przewlekłość postępowania - nie zostały przekroczone. Skarżący wygrał sprawę

w Sądzie pierwszej instancji; w przypadku oddalenia apelacji organu rentowego otrzyma należne mu świadczenie wraz w odsetkami za zwłokę. W takim przypadku

nie poniesie negatywnych konsekwencji oczekiwania na rozpoznanie sprawy w

Sądzie Apelacyjnym. Ponadto nie mógł być uwzględniony zawarty w skardze na

przewlekłość postępowania wniosek pełnomocnika skarżącego o przyznania

odszkodowania, czego na tym etapie postępowania nie przewiduje wskazana wyżej

ustawa, stanowiąc w art. 12 ust. 1 pkt 4 jedynie o sumie pieniężnej.

Mając powyższe okoliczności na względzie Sąd Najwyższy, na podstawie

art. 12 ust. 1 ustawy o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy

w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, orzekł jak w sentencji.